#93📅 MPSC Group C Mains 2018 - Paper 2 (सामान्य ज्ञान व बुद्धिमत्ता)(2018) +1 गुण

भारताचे माजी सरन्यायाधीश पी.एन. भगवती यांचे नुकतेच निधन झाले. न्या. भगवती यांना भारतीय न्यायव्यवस्थेत कुठल्या संकल्पनेचा जनक म्हणून ओळखले जाते ?

Former Chief Justice of India P.N. Bhagwati passed away recently. Justice Bhagwati is known as the father of which concept in the Indian judicial system?

पर्याय (Options):

न्यायालयीन पुनर्विलोकन

Judicial Review

जनहित याचिका

Public Interest Litigation

✓ योग्य उत्तर

न्यायालयीन सक्रियता

Judicial Activism

न्यायालयीन उत्तरदायित्व

Judicial Accountability

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (जनहित याचिका) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारताचे १७वे सरन्यायाधीश न्या. पी. एन. भगवती (P.N. Bhagwati) यांचे १५ जून २०१७ रोजी निधन झाले.
• भारतीय न्यायव्यवस्थेत 'जनहित याचिका' (PIL - Public Interest Litigation) ही संकल्पना रुजवण्यात व विकसित करण्यात त्यांचा आणि न्या. व्ही. आर. कृष्ण अय्यर यांचा सिंहाचा वाटा होता.
• त्यांनी 'लोकस स्टँडी' (Locus Standi) ची पारंपारिक चौकट शिथिल करून शोषित आणि वंचित घटकांसाठी न्यायालयाची दारे खुली केली.
• त्यामुळे न्या. पी. एन. भगवती यांना 'जनहित याचिकेचे जनक' मानले जाते (पर्याय २).
• महत्त्वाची टीप: माजी सरन्यायाधीश न्या. पी. एन. भगवती यांना भारतीय न्यायव्यवस्थेत 'जनहित याचिकेचे जनक' (PIL) म्हटले जाते.

The correct answer is Option B (Public Interest Litigation).

Key Points:
• Justice P.N. Bhagwati (17th Chief Justice of India) is revered as the pioneer and father of Public Interest Litigation (PIL / जनहित याचिका) in India, alongside Justice V.R. Krishna Iyer.
• In landmark judgments such as S.P. Gupta v. Union of India (1981), he relaxed the traditional rule of locus standi, allowing public-spirited citizens and social activists to file petitions on behalf of poor, disadvantaged, and oppressed sections of society.
• Justice Bhagwati passed away on 15 June 2017.
• Hence, he is the father of Public Interest Litigation (PIL) in India.
• Key Takeaway: Justice P.N. Bhagwati is known as the father of Public Interest Litigation (PIL) in India.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स २०२६ चालू घडामोडी महासंग्रह व साप्ताहिक सराव चाचण्या (Current Affairs 2026 Master Digest)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या '२०२६ चालू घडामोडी महासंग्रह व साप्ताहिक सराव चाचण्या (Current Affairs 2026 Master Digest)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 9 मि. वाचन

जानेवारी २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

जानेवारी २०२६ मध्ये राष्ट्रीय समारंभ, नागरी पुरस्कार, महाराष्ट्राचे सांस्कृतिक प्रतिनिधित्व आणि आर्थिक सर्वेक्षण या विषय...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 8 मि. वाचन

फेब्रुवारी २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

फेब्रुवारी २०२६ च्या चालू घडामोडींमध्ये केंद्रीय अर्थसंकल्प २०२६-२७ आणि त्याच्याशी जोडलेल्या प्रमुख घोषणा केंद्रस्थानी र...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 8 मि. वाचन

मार्च २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

मार्च २०२६ मध्ये क्रीडा, अंतराळ, आंतरराष्ट्रीय निर्देशांक आणि महिला सशक्तीकरण हे चार मुख्य विषय स्पर्धा परीक्षांच्या दृष...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 8 मि. वाचन

एप्रिल २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

एप्रिल २०२६ मध्ये मानवी अंतराळमोहिमा, जनगणनेचा पहिला टप्पा, सागरी विमा आणि पायाभूत सुविधा यांवर लक्ष केंद्रित झाले. इस्र...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 8 मि. वाचन

मे २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

मे २०२६ मध्ये भारतातील नवीन राज्य नेतृत्व, डिजिटल आपत्ती सूचना, सेमीकंडक्टर गुंतवणूक आणि आंतरराष्ट्रीय सांस्कृतिक पुरस्क...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 8 मि. वाचन

जून २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

जून २०२६ मध्ये आर्थिक निर्देशांकांच्या नवीन मालिका, राष्ट्रीय गुंतवणूक, कृषी डिजिटल सेवा आणि जागतिक क्रीडा आयोजन या विषय...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 8 मि. वाचन

जुलै २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

जुलै २०२६ मध्ये औद्योगिक प्रोत्साहन, ग्रामीण रोजगार, व्यापार करार आणि जागतिक वारसा या क्षेत्रांत महत्त्वाचे निर्णय झाले....

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 7 मि. वाचन

ऑगस्ट २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

ऑगस्ट २०२६ मध्ये जैवऊर्जा, सामाजिक संस्था, डिजिटल देयक सहकार्य आणि राष्ट्रीय समारंभ हे प्रमुख विषय होते. महाराष्ट्रातील...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 9 मि. वाचन

सप्टेंबर २०२६ चालू घडामोडी: MPSC, पोलीस भरती आणि सरळसेवा परीक्षांसाठी सविस्तर नोट्स

सप्टेंबर २०२६ मध्ये भारताचे BRICS यजमानपद, आशियाई क्रीडा स्पर्धांची सुरुवात, EPFO वेतनमर्यादा आणि डिजिटल सेवा या प्रमुख...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #92

भारतीय वंशाच्या लिओ वराडकर यांची नुकतीच आयर्लंडच्या पंतप्रधा...

पुढील प्रश्न #94

यंदाचा 'लिजन दी ऑनर' हा फ्रान्स मधील सर्वोच्च नागरी सन्मान ख...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2018 - Paper 2 (सामान्य ज्ञान व बुद्धिमत्ता) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 चालू घडामोडी व वार्षिक घडामोडी (Current Affairs & General Awareness) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड