केंद्र-राज्यांच्या प्रशासकीय संबंधांच्या संदर्भातील जोड्या जुळवा.
कलम | तरतूद
अ. 256 | i. काही प्रकरणांमध्ये राज्यांवर केंद्राचे नियंत्रण
ब. 257 | ii. राज्ये आणि केंद्राचे दायित्व
क. 258-A | iii. भारता बाहेरील प्रदेशांच्या संबंधात केंद्राचे अधिकारक्षेत्र
ड. 260 | iv. केंद्राकडे कार्ये सोपविण्याचा राज्यांचा अधिकार
केंद्र-राज्यांच्या प्रशासकीय संबंधांच्या संदर्भातील जोड्या जुळवा.
कलम | तरतूद
अ. 256 | i. काही प्रकरणांमध्ये राज्यांवर केंद्राचे नियंत्रण
ब. 257 | ii. राज्ये आणि केंद्राचे दायित्व
क. 258-A | iii. भारता बाहेरील प्रदेशांच्या संबंधात केंद्राचे अधिकारक्षेत्र
ड. 260 | iv. केंद्राकडे कार्ये सोपविण्याचा राज्यांचा अधिकार
Match the pairs regarding Centre – State Administrative relations.
Article | Provision
A. 256 | i. Control of the Union over States in certain cases
B. 257 | ii. Obligation of States and the Union
C. 258-A | iii. Jurisdiction of the Union in relation to territories outside India
D. 260 | iv. Power of the States to entrust functions to the union
योग्य उत्तर पर्याय B (अ - ii, ब - i, क - iv, ड - iii) आहे.
सविस्तर स्पष्टीकरण:
भारतीय संविधानातील भाग XI मधील केंद्र-राज्य प्रशासकीय संबंध (Administrative Relations - Articles 256 to 261):
१. कलम २५६ (Article 256) - राज्ये आणि संघराज्याचे दायित्व (Obligation of States and the Union): संसदेने केलेल्या कायद्यांचे पालन होईल अशा रीतीने राज्यांनी आपली कार्यकारी सत्ता वापरली पाहिजे -> अ - ii.
२. कलम २५७ (Article 257) - काही बाबतीत राज्यांवर केंद्राचे नियंत्रण (Control of the Union over States in certain cases): राष्ट्रीय किंवा लष्करी महत्त्वाचे दळणवळण मार्ग, रेल्वेचे संरक्षण याविषयी केंद्र राज्यांना निर्देश देऊ शकते -> ब - i.
३. कलम २५८-A (Article 258-A) - संघराज्याकडे कार्ये सोपवण्याचा राज्यांचा अधिकार (Power of the States to entrust functions to the Union): राज्यपालांच्या संमतीने केंद्र सरकारकडे राज्याची कार्ये सोपवण्याची तरतूद (७ व्या घटनादुरुस्तीने समाविष्ट) -> क - iv.
४. कलम २६० (Article 260) - भारताबाहेरील प्रदेशांच्या संबंधात संघराज्याचे अधिकारक्षेत्र (Jurisdiction of the Union in relation to territories outside India) -> ड - iii.
अचूक क्रम: A-ii, B-i, C-iv, D-iii (पर्याय B).
The correct answer is Option B (A - ii, B - i, C - iv, D - iii).
Detailed Step-by-Step Analysis:
Constitutional Articles under Chapter II of Part XI (Administrative Relations):
1. Article 256: Obligation of States and the Union—The executive power of every State shall be so exercised as to ensure compliance with laws made by Parliament (ii).
2. Article 257: Control of the Union over States in certain cases—Directions by Union to States regarding construction and maintenance of means of communication of national/military importance and protection of railways (i).
3. Article 258-A: Power of the States to entrust functions to the Union—Inserted by the 7th Amendment Act, 1956, allowing the Governor of a State, with the consent of the Government of India, to entrust functions to the Union (iv).
4. Article 260: Jurisdiction of the Union in relation to territories outside India—Entering agreements with foreign governments to undertake legislative, judicial, or executive functions (iii).
Matching Sequence: A-ii, B-i, C-iv, D-iii.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'केंद्र शासन: राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, मंत्रिमंडळ व संसद (Union Executive & Parliament)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
भारताचे राष्ट्रपती व उपराष्ट्रपती (कलम ५२ ते ७१): निवडणूक, महाभियोग, अधिकार, दयेचा अधिकार व नकाराधिकार
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ५ (प्रकरण १: कलम ५२ ते ७८) मध्ये केंद्रीय कार्यकारी मंडळाची (Union Executive) रचना स्पष्ट केली...
पंतप्रधान व केंद्रीय मंत्रिमंडळ (कलम ७४, ७५, ७७, ७८): वास्तव कार्यकारी प्रमुख, कॅबिनेट समित्या व महान्यायवादी
भारताने ब्रिटनच्या धर्तीवर संसदीय शासन पद्धती (Westminster Model) स्वीकारली आहे. या पद्धतीत राष्ट्रपती हे केवळ नाममात्र...
भारतीय संसद (Parliament): राज्यसभा (कलम ८०) व लोकसभा (कलम ८१) रचना, तुलना व विशेषाधिकार (कलम १०५)
भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ७९ नुसार, भारताची संसद ही राष्ट्रपती, राज्यसभा (राज्यांची परिषद / Council of States) आणि लोकसभा...
संसदीय कामकाज, साधने, विधेयके व समित्या: प्रश्नोत्तराचा तास, शून्य प्रहर, अर्थविधेयक (कलम ११०), PAC व अंदाज समिती
भारतीय संसद ही केवळ कायदे बनवणारी संस्था नसून ती कार्यकारी मंडळावर (मंत्रिमंडळावर) सतत अंकुश ठेवणारी आणि जनतेच्या पैशांच...
केंद्र-राज्य संबंध (कलम २४५ ते २६३): कायदेविषयक, प्रशासकीय, आंतरराज्य परिषद व विभागीय परिषदा
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ११ (कलम २४५ ते २६३) व भाग १२ मधील केंद्र-राज्य संबंधांचे सर्वंकष विश्लेषण: कायदेविषयक संबंध, ७...
पक्षांतर बंदी कायदा (१० वे परिशिष्ट): ५२ वी व ९१ वी घटनादुरुस्ती, अपात्रतेचे निकष, अपवाद व किहोटो होलोहान खटला
भारतीय राज्यघटनेच्या १० व्या परिशिष्टातील पक्षांतर बंदी कायद्याचे सखोल विश्लेषण: ५२ वी घटनादुरुस्ती १९८५, ९१ वी घटनादुरु...
संसदीय समित्यांची सखोल रचना व कार्यपद्धती: लोकलेखा (PAC), अंदाज, सार्वजनिक उपक्रम व विभागीय स्थायी समित्या
भारतीय संसदेच्या सर्व प्रमुख समित्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकलेखा समिती (PAC), अंदाज समिती (Estimates Committee), सार्वज...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
खालीलपैकी योग्य कथन/ने ओळखा. अ. संविधानाच्या अनुच्छेद 368 अं...
खालीलपैकी कोणते तत्व भारतीय राज्यघटनेतील राज्य धोरणाच्या मार...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Prelims 2026 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?
