महासराव
महासराव™

खालीलपैकी योग्य कथन/ने ओळखा. अ. संविधानाच्या अनुच्छेद 368 अंतर्गत उद्देश पत्रिके मध्ये दुरुस्ती करता येते काय ? हा प्रश्न ऐतिहासिक केशवानंद भारती खटल्यात (1973) पहिल्यांदा उपस्थित झाला. ब. सप्टेंबर 2025 पर्यंत 42 व्या घटना दुरुस्ती कायद्याद्वारे 1976 मध्ये फक्त एकदाच उद्देश पत्रिकेत दुरुस्ती करण्यात आली.

Select the correct statement/s from the following. A. The question as to whether the preamble can be amended under Article 368 of the Constitution arose for the first time in the historic Keshavananda Bharti Case (1973). B. The Preamble has been amended only once in 1976 by the 42nd Constitutional Amendment Act, as of September 2025.
पर्याय (Options):
a
फक्त अ
Only A
b
फक्त ब
Only B
c
अ व ब दोन्ही
Both A and B
✓ योग्य उत्तर
d
वरीलपैकी एकही नाही
None of the above
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
योग्य उत्तर पर्याय C (अ व ब दोन्ही / Both A and B) आहे. सविस्तर स्पष्टीकरण: १. विधान अ (बरोबर): बेरूबारी युनियन खटल्यात (१९६०) सर्वोच्च न्यायालयाने उद्देशिका हा संविधानाचा भाग नाही असा निकाल दिला होता, त्यामुळे तिच्या दुरुस्तीचा प्रश्न निर्माण झाला नव्हता. परंतु ऐतिहासिक 'केशवानंद भारती वि. केरळ राज्य खटल्यात' (१९७३) प्रथमच कलम ३६८ अन्वये उद्देशिकेत दुरुस्ती करता येते का हा प्रश्न ऐरणीवर आला. सर्वोच्च न्यायालयाच्या १३ न्यायाधीशांच्या पूर्ण पीठाने निर्णय दिला की उद्देशिका हा संविधानाचा अविभाज्य भाग आहे आणि संविधानाच्या 'मूलभूत संरचनेला' (Basic Structure) धक्का न लावता कलम ३६८ अंतर्गत त्यात दुरुस्ती केली जाऊ शकते. २. विधान ब (बरोबर): भारतीय संविधानाचा सरनामा आतापर्यंत केवळ एकदाच दुरुस्त करण्यात आला आहे. तो ४२ व्या घटनादुरुस्ती कायदा १९७६ द्वारे दुरुस्त करण्यात आला, ज्याद्वारे सरनाम्यात 'समाजवादी' (Socialist), 'धर्मनिरपेक्ष' (Secular) आणि 'एकात्मता' (Integrity) हे तीन नवीन शब्द जोडण्यात आले. त्यामुळे अ आणि ब दोन्ही विधाने अचूक आहेत.
The correct answer is Option C (Both A and B). Detailed Step-by-Step Analysis: 1. Statement A (True): In the Berubari Union case (1960), the Supreme Court had opined that the Preamble is not a part of the Constitution, precluding any amendment debate. In the landmark Kesavananda Bharati v. State of Kerala case (1973), the constitutional issue of whether the Preamble can be amended under Article 368 arose directly for the first time. The 13-judge bench held that the Preamble is an integral part of the Constitution and can be amended under Article 368, provided the 'Basic Structure' is not destroyed. 2. Statement B (True): To date, the Preamble has been amended exactly once—by the 42nd Constitutional Amendment Act, 1976—which incorporated three words: 'Socialist', 'Secular', and 'Integrity'. Therefore, both Statements A and B are correct.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Prelims 2026 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

खालील माहिती काळजीपूर्वक वाचा आणि प्रश्नाचे उत्तर द्या. I. A, B, C, D, E आणि F या सहा विद्यार्थ्यांनी गणित आणि विज्ञानाच्या स्वयं मूल्यमापन चाचणीत सहभाग घेतला. II. A चे गणितातील एकूण गुण C च्या अगदी वर आहेत आणि विज्ञानातील गुण F च्या अगदी वर आहेत. III. B हा विज्ञानात C च्या अगदी वर आहे परंतु गणितात D पेक्षा कमी गुण मिळाले आहेत. IV. F ने विज्ञानात D व E पेक्षा जास्त गुण मिळविले परंतु D प्रमाणे त्याची गणितात प्रगती नाही. V. गणितात C व D च्या मध्ये कोणीही नाही आणि विज्ञानात C आणि A च्या मध्ये कोणीही नाही. तर विज्ञानात कोणी सर्वात जास्त गुण मिळविले ?

उत्तर पहा ➔
2

रोहन रामूचा मुलगा आहे. रामूच्या बाबांनी रोहनला शाळेतून घेतले आणि ते सचिन काकांच्या घरी गेले. सचिनची पत्नी रोहनच्या आईची बहिण आहे. सचिनच्या पत्नीचे रोहनच्या वडिलांशी नाते काय ?

उत्तर पहा ➔
3

जर एखाद्या सांकेतिक भाषेत, BREAKTHROUGH हे EAOUHRBRGHKT असे लिहितात, तर त्याच सांकेतिक भाषेत DISTRIBUTION हे कसे लिहाल ?

उत्तर पहा ➔
4

जर + म्हणजे -, - म्हणजे x, ÷ म्हणजे + आणि x म्हणजे ÷, तर 15 - 3 + 10 x 5 ÷ 5 = ?

उत्तर पहा ➔
5

शेजारील आकृतीत किती त्रिकोण आहेत ?

उत्तर पहा ➔
6

पुढील विधाने वाचून योग्य निष्कर्ष निवडा. विधान १ : सर्व मोगरा शेवंती आहेत. २ : सर्व शेवंती फुले आहेत. निष्कर्ष अ : सर्व फुले मोगरा आहेत. ब : सर्व फुले शेवंती आहेत.

उत्तर पहा ➔

📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔