📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2013 PaperGoogle वर फॉलो करा

दिनांक 23 डिसेंबर 1993 रोजी सुरु केल्या गेलेल्या स्थानिक क्षेत्र विकास योजना (लोकल एरिया डेव्हलपमेंट स्कीम) खासदारांना स्वतःच्या मतदान क्षेत्रात स्थानिक निकड/गरजा लक्षात घेऊन शिफारस करावयाची कामे. बाबत पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) ही एक योजनेत्तर योजना आहे.
(b) जेव्हा ही योजना सुरु केली गेली होती प्रत्येक खासदाराकरीता रु. 5 लाख रक्कम ठेवली गेली होती.
(c) Now the amount per MP is Rs 5 crore
(d) रक्कम lapsable निश्चित काळात अखर्चित राहिल्यास नंतर मिळत नाही तत्वावर मिळते.
(e) जिल्हा प्रशासन योजनेवर नियंत्रण ठेवते.
(f) नामनिर्देशित सदस्य देशात कुठेही कार्ये सुचवू शकतात
(g) निरंतर राहणारी मालमत्ता निर्माण करण्यावर भर असतो
(h) खासदार सामाजिक पायाभूत सुविधा व सार्वजनिक उपयोगाच्या इमारतींची कामे सुचवू शकतात.
वरीलपैकी कोणती विधाने चुकीची आहेत ?
पर्यायी उत्तरे :

Consider the following statements about the Member of Parliament Local Area Development scheme launched on 23^(rd) December 1993 to enable members of Parliament to recommend works based on locally felt needs in their constituencies.
(a) It is a non - plan scheme
(b) When launched an amount of Rs 5 Lakh per MP was allotted
(c) Now the amount per MP is Rs 5 crore
(d) The funds are released on lapsable basis
(e) The monitoring is done by District Authorities
(f) Nominated members can recommend works any where in the country
(g) Creation of durable assets is given priority
(h) MP can recommend community infrastructure and public utility building works
Which statements amongst the above are incorrect?
Answer Options:

पर्याय (Options):
a
(1) (a) आणि (d)
(a) and (d)
✓ योग्य उत्तर
b
(2) फक्त (e)
only (e)
c
(3) फक्त (f)
only (f)
d
(4) फक्त (h)
only (h)
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) ((1) (a) आणि (d)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• MPLADS योजना (खासदार निधी): 23 डिसेंबर 1993 रोजी सुरू झालेली ही योजना खासदारांना त्यांच्या मतदारसंघात विकासकामे सुचवण्याची मुभा देते.
• चुकीचे विधान (a): ही योजनेत्तर (Non-plan) योजना नसून केंद्रीय क्षेत्रात अंतर्गत येणारी विकासात्मक योजना आहे.
• चुकीचे विधान (d): MPLADS चा निधी व्यपगत न होणारा (Non-lapsable) असतो, म्हणजेच खर्च न झालेला पैसा पुढच्या वर्षासाठी पुढे नेला जातो; तो व्यपगत होत नाही (lapsable नव्हे).
• इतर वैशिष्ट्ये: सुरुवातीला प्रति खासदार 5 लाख नंतर 5 कोटी झाले, जिल्हा प्रशासन देखरेख करते आणि नामनिर्देशित सदस्य कुठेही काम सुचवू शकतात.
• निष्कर्ष: विधाने (a) आणि (d) ही चुकीची आहेत, त्यामुळे पर्याय (1) योग्य आहे.
• महत्त्वाची टीप: MPLADS निधी व्यपगत होत नाही (non-lapsable) आणि ती योजनेत्तर योजना नाही, त्यामुळे (a) आणि (d) चुकीची आहेत.

The correct answer is Option A ((a) and (d)).

Key Points:
• MPLADS Scheme: Launched on December 23, 1993, enabling MPs to recommend developmental works in their constituencies.
• Incorrect Statement (a): MPLADS is classified as a *Central Sector Scheme* under Plan expenditure (now Central Sector Scheme), not a non-plan scheme.
• Incorrect Statement (d): MPLADS funds are non-lapsable (अव्यपगत), meaning if funds allocated for a year are not spent, they carry forward to the next year, contradicting statement (d).
• Correct Features: When launched it started at Rs. 5 Lakhs (later scaled to Rs. 5 crore), monitored by district authorities, nominated members can recommend works nationwide, and durable community assets are prioritized.
• Conclusion: Statements (a) and (d) are incorrect, making option (1) correct.
• Key Takeaway: MPLADS funds are non-lapsable (making statement d false), and it is a central development scheme rather than non-plan (making statement a false).

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'केंद्र शासन: राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, मंत्रिमंडळ व संसद (Union Executive & Parliament)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारताचे राष्ट्रपती व उपराष्ट्रपती (कलम ५२ ते ७१): निवडणूक, महाभियोग, अधिकार, दयेचा अधिकार व नकाराधिकार

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ५ (प्रकरण १: कलम ५२ ते ७८) मध्ये केंद्रीय कार्यकारी मंडळाची (Union Executive) रचना स्पष्ट केली...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

पंतप्रधान व केंद्रीय मंत्रिमंडळ (कलम ७४, ७५, ७७, ७८): वास्तव कार्यकारी प्रमुख, कॅबिनेट समित्या व महान्यायवादी

भारताने ब्रिटनच्या धर्तीवर संसदीय शासन पद्धती (Westminster Model) स्वीकारली आहे. या पद्धतीत राष्ट्रपती हे केवळ नाममात्र...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारतीय संसद (Parliament): राज्यसभा (कलम ८०) व लोकसभा (कलम ८१) रचना, तुलना व विशेषाधिकार (कलम १०५)

भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ७९ नुसार, भारताची संसद ही राष्ट्रपती, राज्यसभा (राज्यांची परिषद / Council of States) आणि लोकसभा...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

संसदीय कामकाज, साधने, विधेयके व समित्या: प्रश्नोत्तराचा तास, शून्य प्रहर, अर्थविधेयक (कलम ११०), PAC व अंदाज समिती

भारतीय संसद ही केवळ कायदे बनवणारी संस्था नसून ती कार्यकारी मंडळावर (मंत्रिमंडळावर) सतत अंकुश ठेवणारी आणि जनतेच्या पैशांच...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

केंद्र-राज्य संबंध (कलम २४५ ते २६३): कायदेविषयक, प्रशासकीय, आंतरराज्य परिषद व विभागीय परिषदा

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ११ (कलम २४५ ते २६३) व भाग १२ मधील केंद्र-राज्य संबंधांचे सर्वंकष विश्लेषण: कायदेविषयक संबंध, ७...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

पक्षांतर बंदी कायदा (१० वे परिशिष्ट): ५२ वी व ९१ वी घटनादुरुस्ती, अपात्रतेचे निकष, अपवाद व किहोटो होलोहान खटला

भारतीय राज्यघटनेच्या १० व्या परिशिष्टातील पक्षांतर बंदी कायद्याचे सखोल विश्लेषण: ५२ वी घटनादुरुस्ती १९८५, ९१ वी घटनादुरु...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

संसदीय समित्यांची सखोल रचना व कार्यपद्धती: लोकलेखा (PAC), अंदाज, सार्वजनिक उपक्रम व विभागीय स्थायी समित्या

भारतीय संसदेच्या सर्व प्रमुख समित्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकलेखा समिती (PAC), अंदाज समिती (Estimates Committee), सार्वज...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2013 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔