#45📅 MPSC Group C Mains 2025 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी)(2025) +1 गुण

खालीलपैकी कोणती घटना दुरुस्ती ही मूलभूत कर्तव्याशी संबंधित आहे ?
अ. 42 वी घटना दुरुस्ती
ब. 44 वी घटना दुरुस्ती
क. 84 वी घटना दुरुस्ती
ड. 86 वी घटना दुरुस्ती

Which of the following Constitutional Amendments are related to the Fundamental Duties?
A. 42nd Constitutional Amendment
B. 44th Constitutional Amendment
C. 84th Constitutional Amendment
D. 86th Constitutional Amendment

पर्याय (Options):

फक्त (अ), (ड)

Only (A), (D)

✓ योग्य उत्तर

फक्त (ब), (क)

Only (B), (C)

फक्त (अ), (ब), (क)

Only (A), (B), (C)

फक्त (ब), (क), (ड)

Only (B), (C), (D)

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (फक्त (अ), (ड)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• स्वर्णसिंह समितीच्या शिफारशींनुसार संविधानात नवीन 'भाग IVA' व 'अनुच्छेद ५१A' समाविष्ट करून १० मूलभूत कर्तव्ये जोडली गेली.
• या दुरुस्तीने अनुच्छेद ५१A(k) अन्वये ११ वे मूलभूत कर्तव्य जोडले: ६ ते १४ वयोगटातील पाल्यांना शिक्षणाची संधी उपलब्ध करून देणे हे पालकांचे कर्तव्य असेल.
• ४४ वी घटनादुरुस्ती (१९७८): आणीबाणीच्या तरतुदींमध्ये बदल व संपत्तीचा मूलभूत हक्क रद्द करणे.
• ८४ वी घटनादुरुस्ती (२००१): लोकसभा व विधानसभा मतदारसंघांच्या फेररचनेवर २०२६ पर्यंत स्थगिती.
• म्हणून, मूलभूत कर्तव्यांशी केवळ (अ) आणि (ड) या घटनादुरुस्त्या संबंधित आहेत.
• महत्त्वाची टीप: ४२ व्या घटनादुरुस्तीने १० मूलभूत कर्तव्ये जोडली गेली आणि ८६ व्या घटनादुरुस्तीने ११ वे कर्तव्य समाविष्ट करण्यात आले.

The correct answer is Option A (Only (A), (D)).

Key Points:
• Recommended by the Swaran Singh Committee.
• Inserted Part IVA and Article 51A into the Constitution, adding the initial 10 Fundamental Duties.
• Added the 11th Fundamental Duty under Article 51A(k): 'to provide opportunities for education to his child or ward between the age of six and fourteen years.'
• 44th Amendment Act, 1978: Curtailed emergency provisions and removed the Right to Property from Fundamental Rights (not related to Fundamental Duties).
• 84th Amendment Act, 2001: Froze the delimitation of parliamentary constituencies until 2026.
• Hence, only the 42nd and 86th Constitutional Amendments are related to Fundamental Duties.
• Key Takeaway: Fundamental Duties were added by the 42nd Amendment (10 duties in 1976) and amended by the 86th Amendment (11th duty in 2002).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स आणीबाणी विषयक तरतुदी व महत्त्वपूर्ण घटनादुरुस्त्या (Emergency & Amendments)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आणीबाणी विषयक तरतुदी व महत्त्वपूर्ण घटनादुरुस्त्या (Emergency & Amendments)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

आणीबाणी विषयक तरतुदी (भाग १८, कलम ३५२ ते ३६०): राष्ट्रीय आणीबाणी, राष्ट्रपती राजवट व आर्थिक आणीबाणी

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग १८ (कलम ३५२ ते ३६०) मध्ये आणीबाणीच्या असाधारण तरतुदी करण्यात आल्या आहेत. या तरतुदींचा मूळ उद्दे...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 40 मि. वाचन

महत्त्वपूर्ण व ऐतिहासिक घटनादुरुस्त्या (१ ली ते १०६ वी): कलम ३६८ दुरुस्ती पद्धत, ४२ वी, ४४ वी, ७३ वी, ८६ वी, १०१ वी ते १०६ वी

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग २० (कलम ३६८) मध्ये संविधानात सुधारणा करण्याचा अधिकार आणि त्याची कार्यपद्धती स्पष्ट करण्यात आली...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटना २०२६ चालू घडामोडी: प्रमुख घटनादुरुस्त्या, सर्वोच्च न्यायालय ऐतिहासिक निकाल, नवीन फौजदारी कायदे व पदस्थ

भारतीय राज्यघटना व कायदा चालू घडामोडी २०२६ (सप्टेंबर २०२६ पर्यंत अद्ययावत): अधिकृत घटनात्मक पदस्थ (राष्ट्रपती, CJI, CEC,...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #44

पंचायत (अनुसूचित क्षेत्रासाठी विस्तार) अधिनियम, 1996 अंतर्गत...

पुढील प्रश्न #46

126 व्या घटना दुरुस्ती विधेयकाचा मुख्य उद्देश काय होता ?

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group C Mains 2025 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔ 2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔ 3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔ 4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔ 5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔ 6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)