📅MPSC Group B Mains 2022 - Paper 2 (ASO)Google वर फॉलो करा

जेव्हा दोन किंवा अधिक राज्यांचे विधिमंडळे राज्य सूचीतील एखाद्या विषयावर संसदेला कायदे करण्याची विनंती करणारा ठराव संमत करतात, तेव्हा संसद त्या विषयावर नियमन करण्यासाठी कायदे करू शकते. खालीलपैकी कोणता कायदा भारतीय संविधानाच्या वरील तरतुदीशी संबंधित नाही ?
(1) बक्षिस स्पर्धा अधिनियम, १९५५
(2) वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, १९७२
(3) जल (संरक्षण व प्रदूषण नियंत्रण) कायदा, १९७४
(4) वरीलपैकी नाही

When the legislatures of two or more States pass resolutions requesting the Parliament to enact laws on a matter in the State list, then the Parliament can make laws for regulating that matter. Which of the following laws is not related to above provision of Constitution of India?
(1) Prize Competition Act, 1955
(2) Wildlife (Protection) Act, 1972
(3) Water (Prevention and Control of Pollution) Act, 1974
(4) None of the above

पर्याय (Options):
a
बक्षिस स्पर्धा अधिनियम, १९५५
Prize Competition Act, 1955
b
वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, १९७२
Wildlife (Protection) Act, 1972
c
जल (संरक्षण व प्रदूषण नियंत्रण) कायदा, १९७४
Water (Prevention and Control of Pollution) Act, 1974
d
वरीलपैकी नाही
None of the above
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरीलपैकी नाही) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• दोन किंवा अधिक राज्यांच्या संमतीने कायदे करण्याचा संसदेचा अधिकार (अनुच्छेद २५२):
• भारतीय राज्यघटनेच्या अनुच्छेद २५२ नुसार, जेव्हा दोन किंवा अधिक घटकराज्यांची विधिमंडळे राज्य सूचीतील एखाद्या विषयावर कायदा करण्याची विनंती करणारा ठराव संमत करतात, तेव्हा संसदेला त्या राज्यांसाठी कायदा करण्याचा अधिकार प्राप्त होतो.
• अनुच्छेद २५२ अंतर्गत संसदेने केलेले प्रमुख कायदे:
• १. बक्षीस स्पर्धा कायदा, १९५५ (Prize Competition Act, 1955)
• २. वन्यजीव (संरक्षण) कायदा, १९७२ (Wildlife Protection Act, 1972) - त्या वेळी वन्यजीव हा राज्य सूचीतील विषय होता.
• ३. जल (प्रदूषण प्रतिबंध व नियंत्रण) कायदा, १९७४ (Water Pollution Act, 1974)
• वरील तिन्ही कायदे अनुच्छेद २५२ मधील तरतुदीचा वापर करूनच संमत करण्यात आले होते. त्यामुळे या तरतुदीशी संबंधित नसलेला असा कोणताही कायदा पर्यायात नाही.
• म्हणून, योग्य उत्तर पर्याय (४) 'वरीलपैकी नाही' (None of the above) हे आहे.
• महत्त्वाची टीप: बक्षीस स्पर्धा कायदा १९५५, वन्यजीव कायदा १९७२ आणि जल कायदा १९७४ हे सर्व कायदे संविधानाच्या अनुच्छेद २५२ अन्वये संमत झाले आहेत.

The correct answer is Option D (None of the above).

Key Points:
• Legislation by Parliament for States by Consent (Article 252):
• Under Article 252 of the Constitution, if the legislatures of two or more states pass resolutions requesting Parliament to enact laws on a matter in the State List, Parliament can enact such a law applicable to those consenting states (and any other state that subsequently adopts it).
• Prominent acts passed by Parliament under Article 252 include:
• 1. Prize Competitions Act, 1955 (passed at the request of Andhra, Bombay, Madras, Orissa, Uttar Pradesh, etc.)
• 2. Wildlife (Protection) Act, 1972 (passed when Wildlife was in the State List, requested by Andhra Pradesh, Bihar, Gujarat, Haryana, Himachal Pradesh, MP, Rajasthan, West Bengal)
• 3. Water (Prevention and Control of Pollution) Act, 1974 (requested by Assam, Bihar, Gujarat, Haryana, Himachal Pradesh, Jammu & Kashmir, Karnataka, Kerala, MP, Rajasthan, West Bengal)
• 4. Urban Land (Ceiling and Regulation) Act, 1976; Transplantation of Human Organs Act, 1994.
• Because all three acts listed are indeed passed under Article 252, none of them is unrelated.
• Hence, Option (4) None of the above is the correct answer.
• Key Takeaway: Prize Competitions Act 1955, Wildlife Act 1972, and Water Act 1974 were all enacted by Parliament under Article 252.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'केंद्र शासन: राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, मंत्रिमंडळ व संसद (Union Executive & Parliament)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारताचे राष्ट्रपती व उपराष्ट्रपती (कलम ५२ ते ७१): निवडणूक, महाभियोग, अधिकार, दयेचा अधिकार व नकाराधिकार

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ५ (प्रकरण १: कलम ५२ ते ७८) मध्ये केंद्रीय कार्यकारी मंडळाची (Union Executive) रचना स्पष्ट केली...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

पंतप्रधान व केंद्रीय मंत्रिमंडळ (कलम ७४, ७५, ७७, ७८): वास्तव कार्यकारी प्रमुख, कॅबिनेट समित्या व महान्यायवादी

भारताने ब्रिटनच्या धर्तीवर संसदीय शासन पद्धती (Westminster Model) स्वीकारली आहे. या पद्धतीत राष्ट्रपती हे केवळ नाममात्र...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारतीय संसद (Parliament): राज्यसभा (कलम ८०) व लोकसभा (कलम ८१) रचना, तुलना व विशेषाधिकार (कलम १०५)

भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ७९ नुसार, भारताची संसद ही राष्ट्रपती, राज्यसभा (राज्यांची परिषद / Council of States) आणि लोकसभा...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

संसदीय कामकाज, साधने, विधेयके व समित्या: प्रश्नोत्तराचा तास, शून्य प्रहर, अर्थविधेयक (कलम ११०), PAC व अंदाज समिती

भारतीय संसद ही केवळ कायदे बनवणारी संस्था नसून ती कार्यकारी मंडळावर (मंत्रिमंडळावर) सतत अंकुश ठेवणारी आणि जनतेच्या पैशांच...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

केंद्र-राज्य संबंध (कलम २४५ ते २६३): कायदेविषयक, प्रशासकीय, आंतरराज्य परिषद व विभागीय परिषदा

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ११ (कलम २४५ ते २६३) व भाग १२ मधील केंद्र-राज्य संबंधांचे सर्वंकष विश्लेषण: कायदेविषयक संबंध, ७...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

पक्षांतर बंदी कायदा (१० वे परिशिष्ट): ५२ वी व ९१ वी घटनादुरुस्ती, अपात्रतेचे निकष, अपवाद व किहोटो होलोहान खटला

भारतीय राज्यघटनेच्या १० व्या परिशिष्टातील पक्षांतर बंदी कायद्याचे सखोल विश्लेषण: ५२ वी घटनादुरुस्ती १९८५, ९१ वी घटनादुरु...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

संसदीय समित्यांची सखोल रचना व कार्यपद्धती: लोकलेखा (PAC), अंदाज, सार्वजनिक उपक्रम व विभागीय स्थायी समित्या

भारतीय संसदेच्या सर्व प्रमुख समित्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकलेखा समिती (PAC), अंदाज समिती (Estimates Committee), सार्वज...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2022 - Paper 2 (ASO) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔