राज्यपालाचा कार्यकाल हा सामान्यपणे पाच वर्षांचा असतो. मात्र तत्पुर्वी तो संपुष्टात येवू शकतो.
(a) पंतप्रधानांच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतीकडून बडतर्फी
(b) मुख्यमंत्र्यांच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतीकडून बडतर्फी
(c) सर्वोच्च न्यायालयाच्या मुख्य न्यायाधिशाच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतीकडून बडतर्फी
(d) राजीनामा
पर्यायी उत्तरे :
राज्यपालाचा कार्यकाल हा सामान्यपणे पाच वर्षांचा असतो. मात्र तत्पुर्वी तो संपुष्टात येवू शकतो.
(a) पंतप्रधानांच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतीकडून बडतर्फी
(b) मुख्यमंत्र्यांच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतीकडून बडतर्फी
(c) सर्वोच्च न्यायालयाच्या मुख्य न्यायाधिशाच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतीकडून बडतर्फी
(d) राजीनामा
पर्यायी उत्तरे :
The term of Governor's office is normally of Five years but it may get terminated earlier as a result of:
(a) Dismissal by the President on the advice of Prime Minister.
(b) Dismissal by the President on the advice of Chief Minister.
(c) Dismissal by the President on the advice of the Chief Justice of the Supreme Court.
(d) Resignation
Answer options:
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((a) आणि (d)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• राज्यपालांचा पदावधी व मुदतपूर्व समाप्ती (कलम 156):
• कलम 156(1): राज्यपाल हे राष्ट्रपतींची मर्जी असेपर्यंत (Pleasure of the President) पद धारण करतात. कलम 74 नुसार राष्ट्रपती केंद्रीय मंत्रिमंडळ आणि पंतप्रधानांच्या सल्ल्याने काम करत असल्याने, केंद्र सरकारच्या/पंतप्रधानांच्या सल्ल्याने राष्ट्रपती राज्यपालांना कधीही बडतर्फ करू शकतात -> विधान (a) बरोबर आहे.
• राजीनामा: कलम 156(2) नुसार, राज्यपाल आपल्या सहीनिशी राष्ट्रपतींना उद्देशून राजीनामा लिहून पद सोडू शकतात -> विधान (d) बरोबर आहे.
• मुख्यमंत्री व सरन्यायाधीशांचा अधिकार नाही: राज्यपालांना हटवण्यासाठी मुख्यमंत्र्यांच्या किंवा सरन्यायाधीशांच्या सल्ल्याची संविधानात कोणतीही तरतूद नाही. त्यामुळे विधाने (b) आणि (c) अयोग्य आहेत.
• म्हणून कार्यकाळ तत्पूर्वी संपण्याची कारणे (a) आणि (d) ही आहेत (पर्याय 3).
• महत्त्वाची टीप: राज्यपालांचा कार्यकाळ राजीनाम्याद्वारे किंवा पंतप्रधानांच्या/केंद्राच्या सल्ल्याने राष्ट्रपतींनी बडतर्फ केल्यास मुदतपूर्व संपुष्टात येतो.
The correct answer is Option C ((a) and (d)).
Key Points:
• Tenure and Removal of the Governor (Article 156):
• Article 156(1): The Governor holds office during the pleasure of the President. Under the constitutional scheme (Article 74), the President acts on the aid and advice of the Union Council of Ministers headed by the Prime Minister. Hence, dismissal by the President on the advice of the PM/Union Cabinet terminates tenure early -> Statement (a) is correct.
• Resignation: Under Article 156(2), the Governor may resign their office at any time by writing under their hand addressed to the President -> Statement (d) is correct.
• No Role for CM or CJI: Neither the Chief Minister of the State nor the Chief Justice of India has any constitutional standing or power to advise the President on the dismissal of a Governor. Statements (b) and (c) are completely incorrect.
• The tenure may terminate earlier through (a) and (d).
• Option (3) is the correct answer.
• Key Takeaway: Governor's tenure can end early via resignation or dismissal by the President on the advice of the Prime Minister/Union Cabinet.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'केंद्र शासन: राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, मंत्रिमंडळ व संसद (Union Executive & Parliament)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
भारताचे राष्ट्रपती व उपराष्ट्रपती (कलम ५२ ते ७१): निवडणूक, महाभियोग, अधिकार, दयेचा अधिकार व नकाराधिकार
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ५ (प्रकरण १: कलम ५२ ते ७८) मध्ये केंद्रीय कार्यकारी मंडळाची (Union Executive) रचना स्पष्ट केली...
पंतप्रधान व केंद्रीय मंत्रिमंडळ (कलम ७४, ७५, ७७, ७८): वास्तव कार्यकारी प्रमुख, कॅबिनेट समित्या व महान्यायवादी
भारताने ब्रिटनच्या धर्तीवर संसदीय शासन पद्धती (Westminster Model) स्वीकारली आहे. या पद्धतीत राष्ट्रपती हे केवळ नाममात्र...
भारतीय संसद (Parliament): राज्यसभा (कलम ८०) व लोकसभा (कलम ८१) रचना, तुलना व विशेषाधिकार (कलम १०५)
भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ७९ नुसार, भारताची संसद ही राष्ट्रपती, राज्यसभा (राज्यांची परिषद / Council of States) आणि लोकसभा...
संसदीय कामकाज, साधने, विधेयके व समित्या: प्रश्नोत्तराचा तास, शून्य प्रहर, अर्थविधेयक (कलम ११०), PAC व अंदाज समिती
भारतीय संसद ही केवळ कायदे बनवणारी संस्था नसून ती कार्यकारी मंडळावर (मंत्रिमंडळावर) सतत अंकुश ठेवणारी आणि जनतेच्या पैशांच...
केंद्र-राज्य संबंध (कलम २४५ ते २६३): कायदेविषयक, प्रशासकीय, आंतरराज्य परिषद व विभागीय परिषदा
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ११ (कलम २४५ ते २६३) व भाग १२ मधील केंद्र-राज्य संबंधांचे सर्वंकष विश्लेषण: कायदेविषयक संबंध, ७...
पक्षांतर बंदी कायदा (१० वे परिशिष्ट): ५२ वी व ९१ वी घटनादुरुस्ती, अपात्रतेचे निकष, अपवाद व किहोटो होलोहान खटला
भारतीय राज्यघटनेच्या १० व्या परिशिष्टातील पक्षांतर बंदी कायद्याचे सखोल विश्लेषण: ५२ वी घटनादुरुस्ती १९८५, ९१ वी घटनादुरु...
संसदीय समित्यांची सखोल रचना व कार्यपद्धती: लोकलेखा (PAC), अंदाज, सार्वजनिक उपक्रम व विभागीय स्थायी समित्या
भारतीय संसदेच्या सर्व प्रमुख समित्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकलेखा समिती (PAC), अंदाज समिती (Estimates Committee), सार्वज...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
राज्य निर्वाचन आयोग आणि संबंधित बाबीविषयीचे कार्य बल (Task F...
'मागास प्रदेश अनुदान निधी' अंतर्गत विकास अनुदान देण्यासाठी आ...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2014 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?
