#43📅 MPSC Group B Mains 2024 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी)(2024) +1 गुण

खालीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
अ. उपराष्ट्रपती हे राज्यसभेचे पदसिद्ध सभापती असतील व ते कोणतेही अन्य लाभाचे पद धारण करणार नाहीत.
ब. उपराष्ट्रपती जेव्हा अनुच्छेद 65 अन्वये राष्ट्रपती म्हणून कार्य करतील किंवा राष्ट्रपतींची कार्ये पार पाडतील, तेव्हा अशा कोणताही कालावधीत ते राज्यसभेच्या सभापती पदाची कर्तव्ये पार पाडणार नाहीत.
क. अशा कोणत्याही कालावधीत, जेव्हा उपराष्ट्रपती हे राष्ट्रपती म्हणून कार्य करतील, तेव्हा अनुच्छेद 97 अन्वये राज्यसभेच्या सभापतींना प्रदेय असलेले कोणतेही वेतन व भत्ते मिळण्यास हक्कदार असेल.

Select the correct statements from the following.
A. The Vice-President shall be ex-officio Chairman of the Council of States and shall not hold any other office of profit.
B. During any period, when the Vice-President acts as President or discharges the functions of the President under Article 65, he shall not perform the duties of the office of Chairman of the Council of States.
C. During any period, when the Vice-President acts as a President, he shall be entitled to salary or allowance payable to the Chairman of the Council of States under Article 97.

पर्याय (Options):
a
फक्त अ, ब
Only A, B
✓ योग्य उत्तर
b
फक्त ब, क
Only B, C
c
फक्त अ, क
Only A, C
d
वरीलपैकी सर्व
All of the above
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (फक्त अ, ब) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विधान अ (बरोबर): कलम ६४ नुसार उपराष्ट्रपती हे राज्यसभेचे पदसिद्ध सभापती असतात.
• विधान ब (बरोबर): जेव्हा उपराष्ट्रपती कलम ६५ नुसार राष्ट्रपती म्हणून कार्य करतात, तेव्हा ते राज्यसभेच्या सभापती पदाची कर्तव्ये पार पाडत नाहीत.
• विधान क (चूक): राष्ट्रपती म्हणून कार्य करताना उपराष्ट्रपतींना राष्ट्रपतींना मिळणारे वेतन व भत्ते मिळतात, कलम ९७ अन्वये मिळणारे सभापतींचे वेतन-भत्ते मिळत नाहीत.
• निष्कर्ष: विधाने 'अ' आणि 'ब' योग्य आहेत.
• उत्तरतालिका: अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार पर्याय १ अचूक आहे.
• महत्त्वाची टीप: विधाने अ व ब बरोबर आहेत; राष्ट्रपती म्हणून काम करताना उपराष्ट्रपतींना राष्ट्रपतींचेच वेतन व भत्ते मिळतात.

The correct answer is Option A (Only A, B).

Key Points:
• Statement A (Correct): Article 64 specifies that the Vice-President is the ex-officio Chairman of Rajya Sabha.
• Statement B (Correct): Article 65(1) & Article 64 proviso explicitly state that when acting as President, the Vice-President shall NOT perform duties of Rajya Sabha Chairman.
• Statement C (Incorrect): When acting as President, under Article 65(6), he is entitled to the salary and allowances of the President of India, NOT the Chairman of Rajya Sabha under Article 97.
• Conclusion: Statements A and B are correct.
• Official Key: Option 1.
• Key Takeaway: Statements A and B are correct; when acting as President, the Vice-President draws the President's salary, not the Rajya Sabha Chairman's salary.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'केंद्र शासन: राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, मंत्रिमंडळ व संसद (Union Executive & Parliament)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारताचे राष्ट्रपती व उपराष्ट्रपती (कलम ५२ ते ७१): निवडणूक, महाभियोग, अधिकार, दयेचा अधिकार व नकाराधिकार

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ५ (प्रकरण १: कलम ५२ ते ७८) मध्ये केंद्रीय कार्यकारी मंडळाची (Union Executive) रचना स्पष्ट केली...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

पंतप्रधान व केंद्रीय मंत्रिमंडळ (कलम ७४, ७५, ७७, ७८): वास्तव कार्यकारी प्रमुख, कॅबिनेट समित्या व महान्यायवादी

भारताने ब्रिटनच्या धर्तीवर संसदीय शासन पद्धती (Westminster Model) स्वीकारली आहे. या पद्धतीत राष्ट्रपती हे केवळ नाममात्र...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारतीय संसद (Parliament): राज्यसभा (कलम ८०) व लोकसभा (कलम ८१) रचना, तुलना व विशेषाधिकार (कलम १०५)

भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ७९ नुसार, भारताची संसद ही राष्ट्रपती, राज्यसभा (राज्यांची परिषद / Council of States) आणि लोकसभा...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

संसदीय कामकाज, साधने, विधेयके व समित्या: प्रश्नोत्तराचा तास, शून्य प्रहर, अर्थविधेयक (कलम ११०), PAC व अंदाज समिती

भारतीय संसद ही केवळ कायदे बनवणारी संस्था नसून ती कार्यकारी मंडळावर (मंत्रिमंडळावर) सतत अंकुश ठेवणारी आणि जनतेच्या पैशांच...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

केंद्र-राज्य संबंध (कलम २४५ ते २६३): कायदेविषयक, प्रशासकीय, आंतरराज्य परिषद व विभागीय परिषदा

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ११ (कलम २४५ ते २६३) व भाग १२ मधील केंद्र-राज्य संबंधांचे सर्वंकष विश्लेषण: कायदेविषयक संबंध, ७...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

पक्षांतर बंदी कायदा (१० वे परिशिष्ट): ५२ वी व ९१ वी घटनादुरुस्ती, अपात्रतेचे निकष, अपवाद व किहोटो होलोहान खटला

भारतीय राज्यघटनेच्या १० व्या परिशिष्टातील पक्षांतर बंदी कायद्याचे सखोल विश्लेषण: ५२ वी घटनादुरुस्ती १९८५, ९१ वी घटनादुरु...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

संसदीय समित्यांची सखोल रचना व कार्यपद्धती: लोकलेखा (PAC), अंदाज, सार्वजनिक उपक्रम व विभागीय स्थायी समित्या

भारतीय संसदेच्या सर्व प्रमुख समित्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकलेखा समिती (PAC), अंदाज समिती (Estimates Committee), सार्वज...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2024 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔