📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2024 PaperGoogle वर फॉलो करा

भारतातील निवडणूक सुधारणे संदर्भात खालील विधान/विधाने विचारात घ्या.
अ. 2014 पासून सर्व स्तरावरील निवडणूकीमध्ये मतदारांना NOTA चा पर्याय देण्यात आला.
ब. 2019 पासून इलेक्ट्रॉनिक मतदान यंत्रासोबत VVPAT चा वापर सुरू झाला.
क. राष्ट्रपती पदाच्या निवडणुकीमध्ये 60 सूचक तर 60 अनुमोदक यांची स्वाक्षरी असणे आवश्यक आहे.
ड. उपराष्ट्रपती पदाच्या निवडणूकीमध्ये 50 सूचक तर 50 अनुमोदक यांची स्वाक्षरी असणे आवश्यक असते.

Consider the following statement/s regarding the electoral reforms in India.
A. Voters have been given NOTA option in all level elections from 2014 onwards.
B. VVPAT has started to be used along with Electronic Voting Machine from 2019.
C. Presidential elections require signatures of 60 nominators and 60 approvers.
D. The election of Vice President requires the signature of 50 nominators and 50 approvers.

पर्याय (Options):
a
ब, क बरोबर आणि अ, ड चूक
B, C correct and A, D incorrect
b
अ, क बरोबर आणि ब, ड चूक
A, C correct and B, D incorrect
c
अ, ब बरोबर आणि क, ड चूक
A, B correct and C, D incorrect
✓ योग्य उत्तर
d
क, ड बरोबर आणि अ, ब चूक
C, D correct and A, B incorrect
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (अ, ब बरोबर आणि क, ड चूक) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• निवडणूक सुधारणा आणि राष्ट्रपती/उपराष्ट्रपती निवडणूक अटी:
• विधाने 'अ' आणि 'ब' बरोबर आहेत: २०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकीपासून NOTA देशपातळीवर लागू झाला व २०१९ च्या लोकसभा निवडणुकीत देशभरात १००% व्हीव्हीपॅट (VVPAT) अनिवार्य करण्यात आले.
• विधान 'क' चूक आहे: राष्ट्रपती निवडणुकीच्या उमेदवारीसाठी ५० सूचक (Proposers) आणि ५० अनुमोदक (Seconders) लागतात (६० नव्हे).
• विधान 'ड' चूक आहे: उपराष्ट्रपती निवडणुकीच्या उमेदवारीसाठी २० सूचक आणि २० अनुमोदक लागतात (५० नव्हे).
• *निष्कर्ष: * अ व ब बरोबर असून क व ड चूक आहेत.
• महत्त्वाची टीप: राष्ट्रपती पदासाठी ५० सूचक/अनुमोदक तर उपराष्ट्रपती पदासाठी २० सूचक/अनुमोदक आवश्यक असतात.

The correct answer is Option C (A, B correct and C, D incorrect).

Key Points:
• Analysis of Electoral Provisions:
• Statement A & B (Treated as broadly correct in standard MPSC key context): NOTA was implemented following the PUCL judgment (2013) across general elections starting 2014; nationwide mandatory 100% VVPAT deployment occurred in the 2019 General Elections.
• Statement C is incorrect: Presidential elections require 50 proposers (nominators) and 50 seconders (approvers) (increased from 10 each in 1997), not 60.
• Statement D is incorrect: Vice-Presidential elections require 20 proposers and 20 seconders (increased from 5 each in 1997), not 50.
• *Verdict: * Statements A, B are correct; C, D are incorrect.
• Key Takeaway: President needs 50 proposers/seconders; Vice-President needs 20 proposers/seconders.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'केंद्र शासन: राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, मंत्रिमंडळ व संसद (Union Executive & Parliament)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारताचे राष्ट्रपती व उपराष्ट्रपती (कलम ५२ ते ७१): निवडणूक, महाभियोग, अधिकार, दयेचा अधिकार व नकाराधिकार

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ५ (प्रकरण १: कलम ५२ ते ७८) मध्ये केंद्रीय कार्यकारी मंडळाची (Union Executive) रचना स्पष्ट केली...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

पंतप्रधान व केंद्रीय मंत्रिमंडळ (कलम ७४, ७५, ७७, ७८): वास्तव कार्यकारी प्रमुख, कॅबिनेट समित्या व महान्यायवादी

भारताने ब्रिटनच्या धर्तीवर संसदीय शासन पद्धती (Westminster Model) स्वीकारली आहे. या पद्धतीत राष्ट्रपती हे केवळ नाममात्र...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

भारतीय संसद (Parliament): राज्यसभा (कलम ८०) व लोकसभा (कलम ८१) रचना, तुलना व विशेषाधिकार (कलम १०५)

भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ७९ नुसार, भारताची संसद ही राष्ट्रपती, राज्यसभा (राज्यांची परिषद / Council of States) आणि लोकसभा...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

संसदीय कामकाज, साधने, विधेयके व समित्या: प्रश्नोत्तराचा तास, शून्य प्रहर, अर्थविधेयक (कलम ११०), PAC व अंदाज समिती

भारतीय संसद ही केवळ कायदे बनवणारी संस्था नसून ती कार्यकारी मंडळावर (मंत्रिमंडळावर) सतत अंकुश ठेवणारी आणि जनतेच्या पैशांच...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

केंद्र-राज्य संबंध (कलम २४५ ते २६३): कायदेविषयक, प्रशासकीय, आंतरराज्य परिषद व विभागीय परिषदा

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ११ (कलम २४५ ते २६३) व भाग १२ मधील केंद्र-राज्य संबंधांचे सर्वंकष विश्लेषण: कायदेविषयक संबंध, ७...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

पक्षांतर बंदी कायदा (१० वे परिशिष्ट): ५२ वी व ९१ वी घटनादुरुस्ती, अपात्रतेचे निकष, अपवाद व किहोटो होलोहान खटला

भारतीय राज्यघटनेच्या १० व्या परिशिष्टातील पक्षांतर बंदी कायद्याचे सखोल विश्लेषण: ५२ वी घटनादुरुस्ती १९८५, ९१ वी घटनादुरु...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

संसदीय समित्यांची सखोल रचना व कार्यपद्धती: लोकलेखा (PAC), अंदाज, सार्वजनिक उपक्रम व विभागीय स्थायी समित्या

भारतीय संसदेच्या सर्व प्रमुख समित्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकलेखा समिती (PAC), अंदाज समिती (Estimates Committee), सार्वज...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2024 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔