पुढील दोन विधानांपैकी कोणते खरे आहे ?
(a) घटनासमितीमध्ये जम्मू व काश्मिरचे प्रतिनिधी म्हणून पंतप्रधान शेख अब्दुल्ला आणि त्यांच्या नामनिर्देशित व्यक्तींना स्थान दिले गेले. हे जवाहरलाल नेहरूंच्या सांगण्यावरून केले गेले.
(b) घटना समितीच्या सर्व सदस्यांनी उपरोक्त सूचनेला एकमताने पाठिंबा दिला.
पुढील दोन विधानांपैकी कोणते खरे आहे ?
(a) घटनासमितीमध्ये जम्मू व काश्मिरचे प्रतिनिधी म्हणून पंतप्रधान शेख अब्दुल्ला आणि त्यांच्या नामनिर्देशित व्यक्तींना स्थान दिले गेले. हे जवाहरलाल नेहरूंच्या सांगण्यावरून केले गेले.
(b) घटना समितीच्या सर्व सदस्यांनी उपरोक्त सूचनेला एकमताने पाठिंबा दिला.
Which one of the following two statements is correct?
(a) In the Constituent Assembly the J & K was represented by the Prime Minister Sheikh Abdullah and his nominees. This was done at the behest of Jawaharlal Nehru.
(b) All the members of the Constituent Assembly unanimously agreed with the above suggestion.
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (केवळ (a)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतीय घटनासमितीत जम्मू आणि काश्मीरचे प्रतिनिधित्व:
• शेख अब्दुल्ला यांचे शिष्टमंडळ: जून १९४९ मध्ये पंडित जवाहरलाल नेहरू यांच्या पुढाकाराने जम्मू-काश्मीरचे तत्कालीन पंतप्रधान शेख अब्दुल्ला आणि त्यांच्या तीन नामनिर्देशित सहकाऱ्यांना (मिर्झा अफजल बेग, मौलाना मसूदी, मोतीराम बैगरा) घटनासमितीचे सदस्यत्व देण्यात आले.
• विरोध व वादविवाद: विधान (b) अयोग्य आहे. कारण या नामनिर्देशनाला व त्यानंतर कलम ३७० च्या विशेष दर्जाच्या तरतुदींना हसरत मोहानी, श्यामाप्रसाद मुखर्जी व के. टी. शाह यांसारख्या अनेक सदस्यांनी जोरदार आक्षेप घेतला होता; हा निर्णय सर्वानुमते (एकमताने) संमत झालेला नव्हता.
• त्यामुळे केवळ विधान (a) खरे आहे (पर्याय १).
• महत्त्वाची टीप: नेहरूंच्या सांगण्यावरून शेख अब्दुल्ला व त्यांच्या सहकाऱ्यांना घटनासमितीत स्थान मिळाले; परंतु त्यास विरोध असल्याने तो निर्णय एकमताने झालेला नव्हता.
The correct answer is Option A (Only (a)).
Key Points:
• Jammu & Kashmir in the Indian Constituent Assembly:
• Sheikh Abdullah's Delegation: In June 1949, on the recommendation of Prime Minister Jawaharlal Nehru and with the concurrence of Maharaja Hari Singh's government, four representatives from Jammu & Kashmir took their seats in the Indian Constituent Assembly: Sheikh Mohammad Abdullah (Prime Minister of J&K), Mirza Mohammad Afzal Beg, Maulana Mohammad Saeed Masoodi, and Moti Ram Baigra.
• Lack of Unanimity: Statement (b) is incorrect. The inclusion and especially the special constitutional provisions (Article 370 / draft Article 306A) negotiated by Sheikh Abdullah and N. Gopalaswami Ayyangar faced fierce debate and dissent from members like Hasrat Mohani, Syama Prasad Mookerjee, and K.T. Shah; it was NOT passed unanimously without opposition.
• Therefore, only statement (a) is correct (Option 1).
• Key Takeaway: Sheikh Abdullah and his nominees represented J&K in the Constituent Assembly on Nehru's initiative, amid contentious debate (not unanimously).
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील विशेष चळवळी, मुक्तीसंग्राम व संयुक्त महाराष्ट्र लढा' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
महाराष्ट्रातील वृत्तपत्र चळवळ व पत्रकारिता: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बाळशास्त्री जांभेकर (दर्पण ६ जाने १८३२, दिग्दर्शन १८४०), भाऊ महाजन (प्रभाकर शतपत्रे), ज्ञानोदय १८४२, ज्ञानप्रकाश १८४९ (प...
महाराष्ट्रातील कामगार चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
नारायण मेघाजी लोखंडे (भारतीय कामगार चळवळीचे जनक, बॉम्बे मिलहँड्स असोसिएशन १८९०, रविवारची सुट्टी १० जून १८९०), AITUC स्था...
महाराष्ट्रातील दलित चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
गोपाळबाबा वलंगकर (विटाळ विध्वंसन ग्रंथ १८८८, अनार्य दोष परिहारक मंडळी), शिवराम जानबा कांबळे (सोमवंशीय मित्र), किसन फागुज...
मराठवाडा मुक्तीसंग्राम लढा व ऑपरेशन पोलो: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
हैदराबाद संस्थान पार्श्वभूमी, निजाम मीर उस्मान अली खान, कासिम रिझवी व रजाकार अत्याचार, स्वामी रामानंद तीर्थ (हैदराबाद स्...
संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ, १०६ हुतात्मे व १ मे १९६० राज्य निर्मिती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बेळगाव साहित्य परिषद १९४६, अकोला करार १९४७, नागपूर करार १९५३, दार कमिशन व JVP समिती १९४८, फाजल अली आयोग, संयुक्त महाराष्...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
पुढीलपैकी कोणते विधान सर सय्यद अहमद खान यांचे आहे ? (a) आधुन...
क्रांतिसिंह नाना पाटील : (a) यांनी अस्पृश्यांना मंदिर प्रवेश...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2015 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :