📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2023 PaperGoogle वर फॉलो करा

योग्य कथन/ने ओळखा.
अ. भारतीय राज्यघटनेची 'उद्देशपत्रिका' ही पंडित नेहरू द्वारे निर्मित व प्रस्तुत आणि संविधान सभेने स्वीकारलेल्या उद्दीष्टांचा ठराव यावर आधारित आहे.
ब. एन.ए. पालखीवाला, संविधान तज्ञ यांनी उद्देश पत्रिकेला 'संविधानाचे ओळखपत्र' म्हटले आहे.

Select the correct statement/s.
A. The Preamble to the Indian Constitution is based on the Objectives Resolution drafted and moved by Pandit Nehru and adopted by Constituent Assembly.
B. N. A. Palkhiwala, Constitutional expert called the Preamble as the 'Identity Card of the Constitution'.

पर्याय (Options):
a
फक्त अ
Only A
b
फक्त ब
Only B
c
अ व ब दोन्ही
Both A and B
✓ योग्य उत्तर
d
यापैकी नाही
None of these
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (अ व ब दोन्ही) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विधान अ योग्य आहे: भारतीय राज्यघटनेची उद्देशपत्रिका (Preamble) ही पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी 13 डिसेंबर 1946 रोजी मांडलेल्या आणि संविधान सभेने 22 जानेवारी 1947 रोजी एकमुखाने संमत केलेल्या 'उद्दिष्टांच्या ठरावा'वर (Objectives Resolution) आधारित आहे.
• 🆔 विधान ब योग्य आहे: प्रख्यात कायदेतज्ज्ञ आणि घटनातज्ज्ञ एन. ए. पालखीवाला यांनी उद्देशपत्रिकेचा उल्लेख 'संविधानाचे ओळखपत्र' (Identity Card of the Constitution) असा केला आहे.
• याशिवाय के. एम. मुन्शी यांनी उद्देशपत्रिकेला 'आपल्या सार्वभौम लोकशाही प्रजासत्ताकाची कुंडली' म्हटले होते, तर पंडित ठाकूरदास भार्गव यांनी तिला 'संविधानाचा आत्मा' म्हटले होते.
• 42 व्या घटनादुरुस्ती कायदा 1976 द्वारे उद्देशपत्रिकेत समाजवादी, धर्मनिरपेक्ष आणि एकात्मता हे तीन नवीन शब्द समाविष्ट करण्यात आले.
• महत्त्वाची टीप: उद्देशपत्रिका ही नेहरूंच्या उद्दिष्टांच्या ठरावावर आधारित असून पालखीवालांनी तिला 'संविधानाचे ओळखपत्र' म्हटले आहे.

The correct answer is Option C (Both A and B).

Key Points:
• Statement A is correct: The Preamble is based on the 'Objectives Resolution', introduced by Pandit Jawaharlal Nehru on December 13, 1946, and unanimously adopted by the Constituent Assembly on January 22, 1947.
• 🆔 Statement B is correct: Eminent jurist and constitutional expert N.A. Palkhivala described the Preamble as the 'Identity Card of the Constitution'.
• Additionally, K.M. Munshi called it the 'Horoscope of our sovereign democratic republic', and Sir Alladi Krishnaswami Iyer remarked that it expresses 'what we had thought or dreamt so long'.
• The Preamble was amended only once by the 42nd Constitutional Amendment Act of 1976, which added three new words: Socialist, Secular, and Integrity.
• Key Takeaway: Nehru's Objectives Resolution formed the Preamble, which N.A. Palkhivala termed the 'Identity Card of the Constitution'.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राज्यघटनेची निर्मिती, स्रोत, सरनामा व परिशिष्टे (Constitutional Framework & Features)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

संविधान सभेची निर्मिती, कामकाज, मसुदा समिती व राज्यघटना स्वीकृती

भारतीय संविधान हे भारताच्या सार्वभौमत्वाचे आणि लोकशाहीचे सर्वोच्च प्रतीक आहे. स्वतंत्र भारतासाठी स्वतःची एक स्वतंत्र घटन...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेचे आंतरराष्ट्रीय स्रोत व भारत सरकार कायदा १९३५

भारतीय राज्यघटना ही केवळ उसनवारी नसून जगातील सर्वोत्कृष्ट लोकशाही मूल्यांचे भारतीय परिस्थितीनुसार केलेले सुंदर 'तुलनात्म...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble): तत्त्वे, उद्दिष्टे, ४२ वी घटनादुरुस्ती व सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक खटले

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble / प्रास्ताविका / उद्देशिका) म्हणजे राज्यघटनेचे ओळखपत्र (Identity Card of the Constitu...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेतील सर्व १२ परिशिष्टे (Schedules १ ते १२): संपूर्ण विश्लेषण व महत्त्वाच्या घटनादुरुस्त्या

२६ जानेवारी १९५० रोजी मूळ राज्यघटनेत ८ परिशिष्टे (Schedules) होती. त्यानंतर विविध घटनादुरुस्त्यांद्वारे आणखी ४ परिशिष्टे...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2023 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔