विशेष विवाह अधिनियम, १९५४ मधील कलम ९ नुसार एखाद्या व्यक्तीस पुरावा देण्यास हजर राहणेस आदेश देताना विवाह नोंदणी अधिकाऱ्याच्या अधिकारक्षेत्राची मर्यादा काय आहे ?
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (त्याचा जिल्हा) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विशेष विवाह अधिनियम १९५४ चे कलम ९ - विवाह अधिकाऱ्यांचे चौकशीचे अधिकार:
• कलम ९ (१) नुसार विवाहावरील हरकतींची (Objections) चौकशी करताना विवाह नोंदणी अधिकाऱ्याला साक्षीदारांना समन्स बजावणे आणि पुरावा देण्यासाठी उपस्थित राहण्यास भाग पाडण्याबाबत दिवाणी न्यायालयाचे (Civil Court) अधिकार असतात.
• कलम ९ (२) मधील स्पष्ट तरतुदीनुसार:
• एखाद्या व्यक्तीला पुरावा देण्यासाठी किंवा दस्तऐवज सादर करण्यासाठी उपस्थित राहण्यास भाग पाडताना विवाह नोंदणी अधिकाऱ्याच्या स्थानिक अधिकारक्षेत्राची मर्यादा ही 'त्याचा जिल्हा' (His District) इतकीच मर्यादित असते.
• आयोगाच्या अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार योग्य उत्तर पर्याय क्र. १ (त्याचा जिल्हा) आहे.
• महत्त्वाची टीप: विशेष विवाह कायद्याच्या कलम ९ नुसार पुरावा देण्यासाठी साक्षीदाराला हजर करण्याचे विवाह अधिकाऱ्याचे अधिकारक्षेत्र त्याच्या जिल्ह्यापुरते मर्यादित असते.
The correct answer is Option A (his District).
Key Points:
• Section 9 of Special Marriage Act, 1954 - Powers of Marriage Officers in respect of inquiries:
• Section 9(1) vests the Marriage Officer with all the powers of a Civil Court under the Code of Civil Procedure, 1908 for summoning and enforcing the attendance of witnesses and examining them on oath.
• Section 9(2) explicitly provides:
• "For the purpose of any inquiry under Section 8, the Marriage Officer may also issue summons to witnesses to appear and give evidence or to produce documents, but the local limits of the jurisdiction of the Marriage Officer in this behalf shall be the district for which he is appointed."
• Therefore, the local jurisdiction of the Marriage Officer to enforce attendance is strictly limited to his District.
• Officially verified key confirms Option 1 (his District).
• Key Takeaway: Under Section 9(2) of the Special Marriage Act, a Marriage Officer's jurisdiction to compel witness attendance is confined to his district.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'नागरिकत्व, मूलभूत हक्क, मार्गदर्शक तत्त्वे व मूलभूत कर्तव्ये (Citizenship, FRs, DPSP & Fundamental Duties)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
भारतीय नागरिकत्व (भाग २, कलम ५ ते ११): संपादन, समाप्ती, नागरिकत्व दुरुस्ती कायदा (CAA २०१९) व NRI/PIO/OCI संकल्पना
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग २ (कलम ५ ते ११) मध्ये नागरिकत्वाविषयीच्या सर्व मूलभूत आणि तांत्रिक तरतुदी समाविष्ट आहेत. आधुनिक...
मूलभूत हक्क (भाग ३, कलम १२ ते ३० - भारताचा मॅग्नाकार्टा): समता, स्वातंत्र्य, शोषणाविरुद्ध, धर्मस्वातंत्र्य व शैक्षणिक हक्क
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ३ (कलम १२ ते ३५) ला 'भारताचा मॅग्नाकार्टा' (Magna Carta of India) म्हटले जाते. १२१५ मध्ये इंग्ल...
घटनात्मक उपाययोजनेचा हक्क (कलम ३२ व २२६): ५ रिट्स (प्राधिलेख) - बंदी प्रत्यक्षीकरण, परमादेश, प्रतिषेध, उत्प्रेषण व अधिकार पृच्छा
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी संविधान सभेत विचारलेल्या एका ऐतिहासिक प्रश्नाला उत्तर देताना ठामपणे प्रतिपादन केले होते की, "ज...
मार्गदर्शक तत्त्वे - DPSP (भाग ४, कलम ३६ ते ५१): समाजवादी, गांधीवादी व उदारमतवादी तत्त्वे, समान नागरी कायदा (UCC) व खटले
भारतीय संविधानाच्या भाग ४ (कलम ३६ ते ५१) मध्ये राज्य धोरणाची मार्गदर्शक तत्त्वे (Directive Principles of State Policy -...
मूलभूत कर्तव्ये (भाग ४A, कलम ५१A): स्वर्णसिंग समिती, वर्मा समिती, ११ मूलभूत कर्तव्ये व घटनादुरुस्त्या
२६ जानेवारी १९५० रोजी अंमलात आलेल्या मूळ राज्यघटनेत मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश नव्हता; केवळ नागरिकांचे मूलभूत हक्क आणि रा...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
विशेष विवाह अधिनियम १९५४ मधील कलम ४ अंतर्गत केव्हा विशेष विव...
विशेष विवाह अधिनियम, १९५४ मधील कलम २ (ब) अन्वये विवाहाच्या उ...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2022 - Paper 2 (Sub-Registrar) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?