खालीलपैकी कोणती सुधारणा ही 1991 च्या नरसिंहम समितीच्या शिफारशीचा भाग नाही ?
(1) ज्या व्यापारी बँका भांडवल पूर्ततेचा मानदंड पाळत असतील त्यांना रिझर्व बँकेच्या मंजुरीशिवाय नव्या शाखा उघडण्याची मुभा.
(2) बँकेच्या कर्जावरील व्याजदराचे थर कमी केले गेले.
(3) रोख राखीव निधी (CRR) आणि वैधानिक रोखता प्रमाण (SLR) यांच्यात पुरेशी वृद्धी.
(4) न्यूनतम भांडवल प्रमाण हे बेसल मानदंडांवर आधारित असणे.
खालीलपैकी कोणती सुधारणा ही 1991 च्या नरसिंहम समितीच्या शिफारशीचा भाग नाही ?
(1) ज्या व्यापारी बँका भांडवल पूर्ततेचा मानदंड पाळत असतील त्यांना रिझर्व बँकेच्या मंजुरीशिवाय नव्या शाखा उघडण्याची मुभा.
(2) बँकेच्या कर्जावरील व्याजदराचे थर कमी केले गेले.
(3) रोख राखीव निधी (CRR) आणि वैधानिक रोखता प्रमाण (SLR) यांच्यात पुरेशी वृद्धी.
(4) न्यूनतम भांडवल प्रमाण हे बेसल मानदंडांवर आधारित असणे.
Which of the following was not a reform undertaken in 1991 as per the recommendations of Narsimhan Committee?
(1) Commercial banks following Capital adequacy norms had freedom to set up new branches without RBI approval.
(2) Interest rate slabs on bank advances were reduced.
(3) Raising CRR and SLR progressively.
(4) Minimum Capital Standards were prescribed according to Basel norms.
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (रोख राखीव निधी (CRR) आणि वैधानिक रोखता प्रमाण (SLR) यांच्यात पुरेशी वृद्धी.) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• नरसिंहम समिती (1991) ने वित्तीय प्रणाली सुधारणांसाठी अनेक महत्त्वाच्या शिफारसी केल्या.
• समितीने उच्च पातळीवर असणारे रोख राखीव प्रमाण (CRR) आणि वैधानिक रोखता प्रमाण (SLR) कमी करण्याची शिफारस केली होती, जेणेकरून बँकांची तरलता वाढेल. त्यामुळे CRR आणि SLR वाढवणे ही शिफारस नव्हती.
• पर्याय (1) नुसार भांडवल पूर्तता मानदंडांचे पालन करणाऱ्या बँकांना शाखा उघडण्याची मुभा देण्याची शिफारस होती.
• पर्याय (2) आणि (4) मधील व्याजदर सुसूत्रीकरण व बेसल मानदंडांनुसार भांडवल प्रमाण निश्चित करणे हे नरसिंहम समितीचे निकष होते.
• त्यामुळे पर्याय (3) हे नरसिंहम समितीच्या शिफारशीचा भाग नव्हे.
• महत्त्वाची टीप: नरसिंहम समितीने CRR आणि SLR कमी करण्याची शिफारस केली होती, वाढवण्याची नाही.
The correct answer is Option C (Raising CRR and SLR progressively.).
Key Points:
• The Narsimham Committee (1991) on the Financial System recommended comprehensive reforms to make the banking sector robust, competitive, and efficient.
• A major recommendation of the committee was the reduction of high Cash Reserve Ratio (CRR) and Statutory Liquidity Ratio (SLR) levels, which were choking bank liquidity and profitability at that time. Therefore, *raising* CRR and SLR progressively is completely opposite to the committee's recommendation.
• Option (1) is a correct recommendation: Banks meeting capital adequacy norms were given autonomy in branch expansion without prior RBI permission.
• Option (2) and (4): Rationalization of interest rates and adoption of Basel Committee minimum capital adequacy standards were core reform measures.
• Hence, option (3) was NOT a recommendation of the Narsimham Committee.
• Key Takeaway: Narsimham Committee (1991) recommended reducing CRR and SLR, not raising them progressively.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (Planning, 12 FYPs & NITI Aayog)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
भारतातील आर्थिक नियोजनाची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी (विश्वेश्वरय्या ते सर्वोदय योजना), नियोजन आयोग व NDC
भारतामध्ये स्वातंत्र्यपूर्व काळापासून आर्थिक नियोजनाची गरज प्रतिपादित करण्यात आली होती. सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यां...
१ ली ते १२ वी पंचवार्षिक योजना (१९५१-२०१७): सर्व प्रतिमाने, उद्दिष्टे, यश-अपयश, योजना सुट्टी, रोलिंग प्लॅन व LPG सुधारणा
भारताने सोव्हिएत रशियाकडून (USSR) पंचवार्षिक योजनांची प्रेरणा घेऊन १९५१ ते २०१७ या काळात एकूण १२ पंचवार्षिक योजना, ३ वार...
नीती आयोग (NITI Aayog): स्थापना, रचना, सहकारी संघराज्यवाद, बॉटम-अप दृष्टिकोन आणि प्रमुख निर्देशांक व अहवाल
भारत सरकारने ६५ वर्षे जुन्या नियोजन आयोगाच्या (Planning Commission) जागी १ जानेवारी २०१५ रोजी 'नीती आयोग' (NITI Aayog -...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
भारतातील रचनात्मक समायोजन कार्यक्रमात आर्थिक सुधारणा करण्यास...
खालीलपैकी कोणती आर्थिक मदत ही जागतिक व्यापार संघटनेच्या 'शेत...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2019 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :