📅MPSC Rajyaseva Mains P4 2023 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालीलपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/त ?
a. 2022-23 मध्ये शेतमजुरांसाठी सीपीआयवर आधारित महागाई 6.8 टक्के होती.
b. 2022-23 मध्ये ग्रामीण मजुरांसाठी सीपीआयवर आधारित महागाई 7.0 टक्के होती.

Which of the following statement/s is/are correct?
a. Inflation based on CPI for agricultural labourers was 6.8 percent during 2022-23.
b. Inflation based on CPI for rural labourers was 7.0 percent during 2022-23.

पर्याय (Options):
a
फक्त a बरोबर आहे
Only a is correct
b
फक्त b बरोबर आहे
Only b is correct
c
दोन्ही a आणि b बरोबर आहेत
Both a and b are correct
✓ योग्य उत्तर
d
वरीलपैकी कोणतेही बरोबर नाही
None of the above are correct
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (दोन्ही a आणि b बरोबर आहेत) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• ग्राहक किंमत निर्देशांक (CPI) प्रकार: भारतात, विशिष्ट लोकसंख्या गटांनी अनुभवलेली महागाई दर्शविण्यासाठी लेबर ब्युरो (Labour Bureau) CPI चे विविध प्रकार संकलित आणि प्रसिद्ध करते. यातील दोन महत्त्वाचे निर्देशांक म्हणजे CPI-AL (शेतमजूर) आणि CPI-RL (ग्रामीण मजूर) होत.
• आर्थिक पाहणी 2022-23 आकडेवारी: 2022-23 या आर्थिक वर्षासाठीच्या आर्थिक पाहणी अहवालातील अधिकृत आकडेवारीनुसार, अन्न आणि वस्तूंच्या किमती वाढल्यामुळे या दोन्ही निर्देशांकांवर महागाईचा लक्षणीय दबाव दिसून आला.
• विधान A ची पडताळणी: 2022-23 या वर्षासाठी शेतमजुरांसाठीच्या ग्राहक किंमत निर्देशांकावर (CPI-AL) आधारित सरासरी महागाई नक्की 6.8% होती.
• विधान B ची पडताळणी: त्याचप्रमाणे, याच कालावधीसाठी ग्रामीण मजुरांसाठीच्या ग्राहक किंमत निर्देशांकावर (CPI-RL) आधारित महागाई दर 7.0% नोंदवला गेला.
• हा किंचित फरक असल्यामुळे निर्माण होतो कारण शेतमजूर आणि सर्वसाधारण ग्रामीण मजूर यांच्या उपभोग टोपलीतील (consumption basket) वस्तूंच्या वजनामध्ये थोडा फरक असतो. सरकारी आकडेवारीनुसार दोन्ही आकडेवारी अचूक असल्याने, दोन्ही विधाने बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: आर्थिक पाहणी २०२२-२३ नुसार: शेतमजूर महागाई (CPI-AL) ६.८% होती. ग्रामीण मजूर महागाई (CPI-RL) ७.०% होती.

The correct answer is Option C (Both a and b are correct).

Key Points:
• Consumer Price Index (CPI) Variations: In India, the Labour Bureau compiles and releases different variants of the CPI to reflect the inflation experienced by specific demographic segments. Two critical indices are CPI-AL (Agricultural Labourers) and CPI-RL (Rural Labourers).
• Economic Survey 2022-23 Data: According to the official macroeconomic data highlighted in the Economic Survey for the financial year 2022-23, both these indices saw notable inflationary pressures largely driven by food and commodity prices.
• Statement A Verification: The average inflation based on the CPI for Agricultural Labourers (CPI-AL) for the year 2022-23 stood exactly at 6.8%.
• Statement B Verification: Similarly, the inflation rate based on the CPI for Rural Labourers (CPI-RL) for the same period was recorded at 7.0%.
• The slight difference arises because the consumption baskets for agricultural laborers and general rural laborers have slightly different item weightages (food carries maximum weight in both, but varies slightly). Since both statistics are perfectly accurate per government records, both statements are correct.
• Key Takeaway: Economic Survey 2022-23 Facts: CPI-AL (Agri Labour) inflation was 6.8%. CPI-RL (Rural Labour) inflation was 7.0%.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'बँकिंग प्रणाली, मौद्रिक धोरण व वित्तीय बाजार (Banking, Monetary Policy & Markets)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI): स्थापना, इतिहास (हिल्टन यंग आयोग), राष्ट्रीयीकरण, संघटनात्मक रचना व सर्व वैधानिक कार्ये

भारतीय रिझर्व्ह बँक (Reserve Bank of India - RBI) ही भारताची सर्वोच्च मध्यवर्ती बँक (Central Bank) असून देशातील संपूर्ण...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

मौद्रिक धोरण समिती (MPC), संख्यात्मक व गुणात्मक साधने, महागाई लक्ष्य चौकट आणि चलनवाढ मोजमाप (CPI वि. WPI)

मौद्रिक धोरण (Monetary Policy) म्हणजे अर्थव्यवस्थेत किंमत स्थैर्य (Price Stability) राखत आर्थिक विकासाला गती देण्यासाठी...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

बँकिंग राष्ट्रीयीकरण, नरसिंहम समित्या I व II, NPA निवारण (IBC २०१६, SARFAESI), Basel मानके आणि वित्तीय बाजार (नाणे वि. भांडवली बाजार)

भारतातील बँकिंग व्यवस्थेचा इतिहास १९६९ आणि १९८० च्या दोन मोठ्या राष्ट्रीयीकरणाच्या लाटांनी आणि १९९१ च्या LPG सुधारणांनंत...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2023 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔