कोल्हापूरच्या बर्वे प्रकरणात खालीलपैकी कोणत्या नेत्यांना डोंगरीच्या तुरुंगात चार महिन्यांची शिक्षा भोगावी लागली होती?
(a) लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक (b) गोपाळ गणेश आगरकर (c) गोपाळ कृष्ण गोखले (d) विष्णू शास्त्री चिपळूणकर
कोल्हापूरच्या बर्वे प्रकरणात खालीलपैकी कोणत्या नेत्यांना डोंगरीच्या तुरुंगात चार महिन्यांची शिक्षा भोगावी लागली होती?
(a) लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळक (b) गोपाळ गणेश आगरकर (c) गोपाळ कृष्ण गोखले (d) विष्णू शास्त्री चिपळूणकर
Which of the following leaders had to serve four months in Dongari Jail in the Kolhapur Barve case?
(a) Lokmanya Bal Gangadhar Tilak (b) Gopal Ganesh Agarkar (c) Gopal Krishna Gokhale (d) Vishnushastri Chiplunkar
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (फक्त (a) आणि (b)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• ऐतिहासिक पार्श्वभूमी: १८८२ मध्ये कोल्हापूर संस्थानाचे दिवाण कारभारी माधवराव बर्वे हे अल्पवयीन शिवाजी चौथे (चौथे शिवाजी महाराज) यांचा छळ करत असल्याच्या विरोधात टिळक आणि आगरकरांनी 'केसरी' व 'मराठा' पत्रांतून कडक टीका केली होती.
• डोंगरीच्या तुरुंगातील शिक्षा:
• बर्वे यांनी टिळक आणि आगरकरांवर अब्रुनुकसानीचा खटला दाखल केला.
• या खटल्यात दोघांनाही १०१ दिवस (सुमारे ४ महिने) डोंगरी (मुंबई) येथील तुरुंगात कारावासाची शिक्षा झाली.
• या अनुभवावर आगरकरांनी 'डोंगरीच्या तुरुंगातील आमचे १०१ दिवस' हे प्रसिद्ध पुस्तक लिहिले.
• निष्कर्ष: लोकमान्य टिळक व गोपाळ गणेश आगरकर हे दोन नेते यात समाविष्ट होते (पर्याय १).
• महत्त्वाची टीप: बर्वे प्रकरणात १८८२ मध्ये टिळक आणि आगरकरांना डोंगरीच्या तुरुंगात १०१ दिवसांची शिक्षा झाली होती.
The correct answer is Option A (Only (a) and (b)).
Key Points:
• Historical Case Con: In 1882, Lokmanya Tilak and Gopal Ganesh Agarkar wrote articles in 'Mahratta' and 'Kesari' criticizing Madhavrao Barve (the Diwan of Kolhapur state) for ill-treating the minor king Shivaji IV.
• Dongri Jail Imprisonment:
• Barve filed a defamation case against Tilak and Agarkar.
• They were sentenced to 101 days (approx. 4 months) of imprisonment in Dongri Jail (Mumbai) in 1882.
• Agarkar later authored the famous book 'Dongrichya Turungatil Amche 101 Diwas' based on this experience.
• Conclusion: Lokmanya Tilak and Gopal Ganesh Agarkar are the leaders involved (Statements a and b).
• Key Takeaway: Tilak and Agarkar were jailed in Dongri for 101 days in the Barve Defamation Case (1882).
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील प्रमुख समाजसुधारक व सामाजिक प्रबोधन' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
महात्मा ज्योतिराव फुले: जीवनकार्य, सत्यशोधक समाज व ग्रंथसंपदा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
जन्म (११ एप्रिल १८२७), मुलींची पहिली शाळा (१ जाने १८४८ भिडे वाडा), बालहत्या प्रतिबंधक गृह १८६३, पाण्याचा हौद खुला १८६८,...
राजर्षी छत्रपती शाहू महाराज: आरक्षण, कायदे व बहुजन उद्धार: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
जन्म (२६ जून १८७४ - सामाजिक न्याय दिन), वेदोक्त प्रकरण १८९९ (छात्र जगद्गुरू), ५०% आरक्षण जाहीरनामा (२६ जुलै १९०२), मोफत...
भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर: महाड सत्याग्रह, वृत्तपत्रे व संविधान निर्मिती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
जन्म (१४ एप्रिल १८९१ - ज्ञान दिन), कोलंबिया व LSE पदव्या (The Problem of the Rupee), बहिष्कृत हितकारिणी सभा १९२४, महाड स...
गोपाळ गणेश आगरकर: बुद्धिप्रामाण्यवाद, सुधारक वृत्तपत्र व विचार: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
जन्म (१४ जुलै १८५६ टेंभू), केसरीचे पहिले संपादक १८८१, डोंगरी तुरुंगवास १८८२, सुधारक साप्ताहिक (१५ ऑक्टो १८८८ - इष्ट असेल...
महर्षी धोंडो केशव कर्वे: स्त्री शिक्षण, SNDT विद्यापीठ व संस्था: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
जन्म (१८ एप्रिल १८५८ मुरुड), आनंदीबाई पुनर्विवाह १८९३, अनाथ बालिकाश्रम हिंगणे १८९६, निष्काम कर्म मठ १९१०, भारतातील पहिले...
लोकहितवादी गोपाळ हरी देशमुख: शतपत्रे, विचार व ग्रंथसंपदा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
जन्म (१८ फेब १८२३ पुणे), प्रभाकरमधील १०८ शतपत्रे (१८४८-५०), मराठीतील पहिला अर्थशास्त्र ग्रंथ लक्ष्मीज्ञान १८४९, ग्रामरचन...
बाळशास्त्री जांभेकर, नाना शंकरशेट व भाऊ दाजी लाड: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बाळशास्त्री जांभेकर (मराठी वृत्तपत्रसृष्टी जनक, दर्पण ६ जाने १८३२, दिग्दर्शन १८४०, शेषाद्री प्रकरण), नाना शंकरशेट (मुंबई...
पंडिता रमाबाई व ताराबाई शिंदे: स्त्री मुक्ती व विचार: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
पंडिता रमाबाई (आर्य महिला समाज १८८२, शारदा सदन १८८९, मुक्ती सदन केडगाव १८९८, The High-Caste Hindu Woman ग्रंथ, कैसर-ए-हि...
कर्मवीर भाऊराव पाटील व डॉ. पंजाबराव देशमुख: शिक्षण व शेतकरी क्रांती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
कर्मवीर भाऊराव पाटील (रयत शिक्षण संस्था काले १९१९, वटवृक्ष चिन्ह, कमवा व शिका योजना, छत्रपती शिवाजी बोर्डिंग १९२४ सातारा...
संत गाडगे महाराज व राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज: ग्रामोद्धार व विचार: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
संत गाडगे महाराज (डेबूजी झिंगराजी जानोरकर शेणगाव, स्वच्छता व कीर्तन प्रबोधन, दशसूत्री, धर्मशाळा व अनाथालये, अमरावती विद्...
दादोबा पांडुरंग तर्खडकर व सुरुवातीच्या सुधारणा सभा: मानवधर्म, परमहंस व प्रार्थना समाज: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
दादोबा पांडुरंग तर्खडकर (मराठीचे पाणिनी), महाराष्ट्र भाषेचे व्याकरण, धर्मविवेचन, मानवधर्म सभा १८४४ (दुर्गाराम मंशाराम),...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
वासुदेव बळवंत फडके यांचा धनिकांच्या घरांवर दरोडे घालण्यामागी...
जोड्या लावा : (a) प्रार्थना समाज (i) खंडबंदीची चळवळ (b) सत्य...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2025 - Paper 2 (सामान्य क्षमता चाचणी) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.
महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण
लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.
व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट
शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.
सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.
📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.
महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण
लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.
व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट
शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.
सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.