#27📅 MPSC Rajyaseva Mains P2 2017 Official Question Paper(2017) +1 गुण

'संविधान सभे 'संबंधी खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर नाही ?

Which of the following is not correct with respect to Constituent Assembly ?
पर्याय (Options):
a
प्रत्येक प्रांताला आणि संस्थानांना त्यांच्या लोकसंख्येच्या प्रमाणात जागा दिल्या जाणार होत्या.
Each province and princely state were to be allotted seats in proportion to their respective population.
b
ब्रिटीश प्रांतांना दिलेल्या जागा या प्रांतिक विधिमंडळाच्या सदस्यांकडून निवडल्या जाणार होत्या.
Seats allotted to the British province were to be elected by the members of the provincial assemblies.
c
प्रांतिक विधिमंडळांचे सदस्य मर्यादित मताधिकार असलेल्यांकडून निवडून आलेले होते.
The members of the provincial assemblies were elected on a limited franchise.
d
संस्थानांचे प्रतिनिधी हे अप्रत्यक्षरित्या निवडले जाणार होते.
The representatives of princely states were to be indirectly elected.
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (संस्थानांचे प्रतिनिधी हे अप्रत्यक्षरित्या निवडले जाणार होते.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• संविधान सभेची रचना (कॅबिनेट मिशन योजना, १९४६):
• संविधान सभेची एकूण संख्या ३८९ निश्चित करण्यात आली होती (२९६ ब्रिटिश भारत + ९३ संस्थाने).
• प्रत्येक प्रांताला आणि संस्थानांना त्यांच्या लोकसंख्येच्या प्रमाणात जागा वाटप करण्यात आल्या होत्या (साधारणपणे १० लाखांमागे १ जागा) विधान (१) बरोबर आहे.
• ब्रिटिश प्रांतांतील प्रतिनिधींची निवड प्रांतिक विधिमंडळाच्या सदस्यांद्वारे एकल संक्रमणीय मताद्वारे प्रमाणशीर प्रतिनिधित्व पद्धतीने झाली विधान (२) बरोबर आहे.
• प्रांतिक विधिमंडळांचे सदस्य स्वतः मर्यादित मताधिकारावर (मालमत्ता, कर आणि शिक्षण) निवडून आलेले होते विधान (३) बरोबर आहे.
• विधान (४) चुकीचे आहे: संस्थानांचे प्रतिनिधी अप्रत्यक्षपणे निवडून न येता ते संस्थानिकांच्या प्रमुखांकडून नामनिर्देशित (Nominated) केले जाणार होते.
• महत्त्वाची टीप: संविधान सभा अंशतः निर्वाचित (प्रांतिक विधिमंडळांद्वारे) आणि अंशतः नामनिर्देशित (संस्थानिकांकडून) होती.

The correct answer is Option D (The representatives of princely states were to be indirectly elected.).

Key Points:
• Composition of the Constituent Assembly (Cabinet Mission Plan, 1946):
• The total strength of the Constituent Assembly was fixed at 389 (296 from British India and 93 from Princely States).
• Seats were allotted in proportion to population (roughly 1 seat per million) Statement (1) is correct.
• Seats allotted to British provinces were elected by members of provincial legislative assemblies via proportional representation by means of single transferable vote Statement (2) is correct.
• Provincial assemblies themselves had been elected under the GoI Act 1935 on a limited franchise based on property, tax, and education Statement (3) is correct.
• Statement (4) is incorrect: Representatives of princely states were nominated by the heads/rulers of the princely states, not elected indirectly. Hence, it was partly elected and partly nominated.
• Key Takeaway: Constituent Assembly was partly elected (provinces) and partly nominated (princely states rulers).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राज्यघटनेची निर्मिती, स्रोत, सरनामा व परिशिष्टे (Constitutional Framework & Features)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

संविधान सभेची निर्मिती, कामकाज, मसुदा समिती व राज्यघटना स्वीकृती

भारतीय संविधान हे भारताच्या सार्वभौमत्वाचे आणि लोकशाहीचे सर्वोच्च प्रतीक आहे. स्वतंत्र भारतासाठी स्वतःची एक स्वतंत्र घटन...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेचे आंतरराष्ट्रीय स्रोत व भारत सरकार कायदा १९३५

भारतीय राज्यघटना ही केवळ उसनवारी नसून जगातील सर्वोत्कृष्ट लोकशाही मूल्यांचे भारतीय परिस्थितीनुसार केलेले सुंदर 'तुलनात्म...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble): तत्त्वे, उद्दिष्टे, ४२ वी घटनादुरुस्ती व सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक खटले

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble / प्रास्ताविका / उद्देशिका) म्हणजे राज्यघटनेचे ओळखपत्र (Identity Card of the Constitu...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेतील सर्व १२ परिशिष्टे (Schedules १ ते १२): संपूर्ण विश्लेषण व महत्त्वाच्या घटनादुरुस्त्या

२६ जानेवारी १९५० रोजी मूळ राज्यघटनेत ८ परिशिष्टे (Schedules) होती. त्यानंतर विविध घटनादुरुस्त्यांद्वारे आणखी ४ परिशिष्टे...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2017 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔