परदेशातून होणाऱ्या प्रत्यक्ष गुंतवणूकीमुळे (FDI) कोणते फायदे होतात ? (a) आर्थिक वृद्धी (b) गुंतवणूकीची पातळी वाढते (c) तंत्रज्ञानात सुधारणा होते (d) गुंतवणूकीचा ओघ परदेशाकडे वळतो (e) मानवी आणि संस्थात्मक क्षमतांचा विकास होतो
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) ((a), (b), (c), (e)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• योग्य पर्याय मूल्यमापन: या प्रश्नाचे अचूक उत्तर पर्याय (1) (a), (b), (c), (e) हे आहे.
• प्रत्यक्ष विदेशी गुंतवणुकीचे (FDI) फायदे:
• (a) आर्थिक वृद्धी: परकीय गुंतवणुकीमुळे देशातील उत्पादकता, रोजगार व जीडीपी वाढीला वेग मिळतो. (फायदा)
• (b) गुंतवणुकीची पातळी वाढते: देशातील बचतीची कमतरता भरून काढून एकूण भांडवल निर्मिती वाढते. (फायदा)
• (c) तंत्रज्ञानात सुधारणा होते: आधुनिक तंत्रज्ञान, संशोधन आणि उच्च व्यवस्थापकीय कौशल्ये देशात येतात. (फायदा)
• (d) गुंतवणुकीचा ओघ परदेशाकडे वळतो: हे चुकीचे आहे, कारण एफडीआयमुळे देशात परकीय भांडवलाचा ओघ *येतो* (Inflow), बाहेर जातो असे नाही.
• (e) मानवी व संस्थात्मक क्षमतांचा विकास होतो: कामगारांचे कौशल्य आणि संस्थात्मक कार्यक्षमता सुधारते. (फायदा)
• परीक्षा दृष्टीकोन: १९९१ च्या उदारीकरणानंतर भारतात FDI चे नियम सुकर केल्यामुळे पायाभूत सुविधा व उद्योगांमध्ये मोठी गुंतवणूक झाली.
• महत्त्वाची टीप: एफडीआयमुळे आर्थिक वृद्धी, उच्च गुंतवणूक, तंत्रज्ञान सुधारणा आणि मानवी विकास होतो; गुंतवणुकीचा परदेशात ओघ जाणे हा फायदा नाही.
The correct answer is Option A ((a), (b), (c), (e)).
Key Points:
• Correct Option Evaluation: The correct answer is option (1) (a), (b), (c), (e).
• Benefits of Foreign Direct Investment (FDI):
• (a) Economic growth: Inflows of foreign capital stimulate production, employment, and overall GDP growth. (Benefit)
• (b) Raising level of investment: Bridges domestic savings deficits by supplementing capital formation. (Benefit)
• (c) Upgradation of technology: Brings advanced foreign technology, R&D capabilities, and modern management practices. (Benefit)
• (d) Outflow of investment: Incorrect, because FDI represents an *inflow* of investment into the domestic economy, not an outflow (outflow refers to capital flight or outward remittances).
• (e) Develops human and institutional capabilities: Enhances skill sets, training, and corporate governance standards. (Benefit)
• Exam Insight: Post-1991, India progressively relaxed FDI caps across sectors like manufacturing, services, and defense to reap these developmental benefits.
• Key Takeaway: FDI benefits include economic growth, higher investment, technology upgradation, and human capacity building, excluding outward investment flow.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (Planning, 12 FYPs & NITI Aayog)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
भारतातील आर्थिक नियोजनाची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी (विश्वेश्वरय्या ते सर्वोदय योजना), नियोजन आयोग व NDC
भारतामध्ये स्वातंत्र्यपूर्व काळापासून आर्थिक नियोजनाची गरज प्रतिपादित करण्यात आली होती. सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यां...
१ ली ते १२ वी पंचवार्षिक योजना (१९५१-२०१७): सर्व प्रतिमाने, उद्दिष्टे, यश-अपयश, योजना सुट्टी, रोलिंग प्लॅन व LPG सुधारणा
भारताने सोव्हिएत रशियाकडून (USSR) पंचवार्षिक योजनांची प्रेरणा घेऊन १९५१ ते २०१७ या काळात एकूण १२ पंचवार्षिक योजना, ३ वार...
नीती आयोग (NITI Aayog): स्थापना, रचना, सहकारी संघराज्यवाद, बॉटम-अप दृष्टिकोन आणि प्रमुख निर्देशांक व अहवाल
भारत सरकारने ६५ वर्षे जुन्या नियोजन आयोगाच्या (Planning Commission) जागी १ जानेवारी २०१५ रोजी 'नीती आयोग' (NITI Aayog -...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
खालील विधाने विचारात घ्या. (a) राष्ट्रीय लघु उद्योग महामंडळा...
जागतिकीकरणामुळे खालीलपैकी कोणते/ती घटक भारतीय उद्योगासाठी आव...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2016 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :