📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2014 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालीलपैकी प्रशासकीय न्यायाधिकरणे कोणती आहेत ?
(a) प्राप्तीकर अपिलीय न्यायाधिकरण
(b) कामगार विमा न्यायालय
(c) कॉपीराईट बोर्ड
(d) औद्योगिक न्यायालय
पर्यायी उत्तरे :

Which of the following are Administrative Tribunals?
(a) Income tax appellate Tribunal
(b) Employees' Insurance Court
(c) The copyright Board
(d) Industrial Court
Answer options:

पर्याय (Options):
a
फक्त (a)
(a) only
b
(a) व (d)
(a) and (d)
c
(a), (b) व (d)
(a), (b) and (d)
d
वरीलपैकी सर्व
All are administrative tribunals
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरीलपैकी सर्व) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतातील प्रशासकीय व निम-न्यायालयीन न्यायाधिकरणांचे प्रकार:
• प्रशासकीय न्यायाधिकरणे: नियमित न्यायालयांव्यतिरिक्त विशिष्ट विषयांवरील विवादांचे न्यायनिवाडे करण्यासाठी कायद्यान्वये स्थापन झालेली सर्व विशेष मंडळे ही प्रशासकीय न्यायाधिकरणे मानली जातात:
• आयकर अपिलीय न्यायाधिकरण (ITAT): प्राप्तीकर कायद्यांतर्गत स्थापन -> (a)
• कामगार विमा न्यायालय (EI Court): कर्मचारी राज्य विमा कायदा 1948 अंतर्गत स्थापन -> (b)
• कॉपीराइट बोर्ड: कॉपीराइट कायदा 1957 अंतर्गत निम-न्यायालयीन संस्था -> (c)
• औद्योगिक न्यायालय (Industrial Court): औद्योगिक विवाद कायद्यांतर्गत गठीत -> (d)
• ही चारही मंडळे प्रशासकीय न्यायाधिकरणांच्या व्यापक व्याख्येत येतात.
• म्हणून पर्याय क्रमांक (4) 'वरीलपैकी सर्व' हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: आयकर न्यायाधिकरण, कामगार विमा न्यायालय, कॉपीराइट बोर्ड आणि औद्योगिक न्यायालये ही सर्व प्रशासकीय न्यायाधिकरणे आहेत.

The correct answer is Option D (All are administrative tribunals).

Key Points:
• Broad Classification of Administrative / Quasi-Judicial Tribunals in India:
• Statutory Quasi-Judicial Bodies: In administrative law, specialized adjudication bodies set up under statutes outside the regular judicial hierarchy are classified as Administrative Tribunals:
• Income Tax Appellate Tribunal (ITAT): Established under the Income-tax Act, 1961 -> (a)
• Employees' Insurance Court (EI Court): Constituted by state governments under Section 74 of the ESI Act, 1948 -> (b)
• The Copyright Board: Constituted under Section 11 of the Copyright Act, 1957 -> (c)
• Industrial Court / Industrial Tribunal: Constituted under the Industrial Disputes Act, 1947 / MRTU & PULP Act -> (d)
• All four operate as specialized administrative adjudicatory bodies.
• Option (4) 'All are administrative tribunals' is the correct answer.
• Key Takeaway: ITAT, Employees' Insurance Court, Copyright Board, and Industrial Courts are all administrative tribunals outside the standard court hierarchy.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court - कलम १२४ ते १४७): रचना, कॉलेजियम पद्धत, अधिकारक्षेत्रे व न्यायालयीन पुनर्विलोकन

भारताने अमेरिकेप्रमाणे दुहेरी न्यायालयीन व्यवस्था (Dual Judiciary) न स्वीकारता 'एकात्मिक व स्वतंत्र न्यायव्यवस्था' (Inte...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

उच्च न्यायालये (कलम २१४ ते २३१) व दुय्यम न्यायालये: मुंबई उच्च न्यायालय, रिट अधिकार (कलम २२६), लोकअदालत व NGT

भारतात उच्च न्यायालयांची स्थापना १८६१ च्या 'इंडियन हायकोर्ट्स ॲक्ट' अन्वये १८६२ मध्ये सर्वप्रथम कलकत्ता, बॉम्बे (मुंबई)...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक घटनात्मक खटले (Landmark SC Judgments): केशवानंद भारती, मिनर्व्हा मिल्स, पुट्टास्वामी व २०२६ पर्यंतचे निकाल

भारतीय राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्व अत्यंत महत्त्वाचे खटले (Landmark Constitutional Cases): शंकरी प्रसाद ते केशवानंद भा...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2014 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔