📅MPSC Rajyaseva Mains P2 2017 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालीलपैकी कोणत्या कायद्यानुसार कलकत्ता येथे सर्वोच्च न्यायालयाची स्थापना करण्यात आली. तसेच भारतात केंद्रीय प्रशासन व्यवस्थेची पायाभरणी झाली ?

Which of the following Acts provided for the establishment of a Supreme Court at Calcutta as well as laid the foundation of central administration in India ?
पर्याय (Options):
a
1833 चा चार्टर अॅक्ट
Charter Act of 1833
b
1784 चा पिट्स इंडिया अॅक्ट
Pitts India Act of 1784
c
1853 चा चार्टर अॅक्ट
Charter Act of 1853
d
1773 चा रेग्यूलेटिंग अॅक्ट
Regulating Act of 1773
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (1773 चा रेग्यूलेटिंग अॅक्ट) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• १७७३ च्या रेग्युलेटिंग अॅक्टचे महत्त्व:
• ईस्ट इंडिया कंपनीच्या कारभारावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी ब्रिटिश संसदेने संमत केलेला हा पहिला कायदा होता.
• या कायद्याने कंपनीच्या राजकीय व प्रशासकीय कार्याला प्रथमच मान्यता मिळाली आणि भारतात केंद्रीय प्रशासनाची पायाभरणी झाली.
• या कायद्यानुसार बंगालच्या गव्हर्नरचे पद 'गव्हर्नर जनरल ऑफ बंगाल' (लॉर्ड वॉरन हेस्टिंग्ज) असे करण्यात आले आणि मुंबई व मद्रासचे गव्हर्नर त्याच्या नियंत्रणाखाली आले.
• या कायद्यातील तरतुदीनुसार १७७४ मध्ये कलकत्ता (फोर्ट विल्यम) येथे सर्वोच्च न्यायालय स्थापन करण्यात आले, ज्याचे पहिले मुख्य सरन्यायाधीश सर एलिझा इम्पे होते.
• महत्त्वाची टीप: १७७३ च्या नियामक कायद्याने भारतात केंद्रीय प्रशासनाची पायाभरणी केली आणि १७७४ मध्ये कलकत्ता येथे सर्वोच्च न्यायालय स्थापन झाले.

The correct answer is Option D (Regulating Act of 1773).

Key Points:
• Significance of the Regulating Act of 1773:
• It was the first step taken by the British Government to control and regulate the affairs of the East India Company in India.
• It recognized, for the first time, the political and administrative functions of the Company.
• It laid the foundations of central administration in India by making the Governor of Bengal the 'Governor-General of Bengal' (Lord Warren Hastings) and subordinating Bombay and Madras presidencies to him.
• It provided for the establishment of a Supreme Court at Calcutta (1774) comprising one Chief Justice (Sir Elijah Impey) and three other regular judges.
• Key Takeaway: The Regulating Act of 1773 laid the foundation of central administration and established the Supreme Court at Calcutta in 1774.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court - कलम १२४ ते १४७): रचना, कॉलेजियम पद्धत, अधिकारक्षेत्रे व न्यायालयीन पुनर्विलोकन

भारताने अमेरिकेप्रमाणे दुहेरी न्यायालयीन व्यवस्था (Dual Judiciary) न स्वीकारता 'एकात्मिक व स्वतंत्र न्यायव्यवस्था' (Inte...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

उच्च न्यायालये (कलम २१४ ते २३१) व दुय्यम न्यायालये: मुंबई उच्च न्यायालय, रिट अधिकार (कलम २२६), लोकअदालत व NGT

भारतात उच्च न्यायालयांची स्थापना १८६१ च्या 'इंडियन हायकोर्ट्स ॲक्ट' अन्वये १८६२ मध्ये सर्वप्रथम कलकत्ता, बॉम्बे (मुंबई)...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक घटनात्मक खटले (Landmark SC Judgments): केशवानंद भारती, मिनर्व्हा मिल्स, पुट्टास्वामी व २०२६ पर्यंतचे निकाल

भारतीय राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्व अत्यंत महत्त्वाचे खटले (Landmark Constitutional Cases): शंकरी प्रसाद ते केशवानंद भा...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2017 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔