#41📅 MPSC Rajyaseva Mains P2 2016 Official Question Paper(2016) +1 गुण

भारतामध्ये उच्च शिक्षणासाठी "एकूण नाव नोंदणी प्रमाणासंबंधी" खालीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत ?
(a) भारतामध्ये उच्च शिक्षणाचे 'एकूण नाव नोंदणी प्रमाण' 12.4% आहे.
(b) 'एकूण नाव नोंदणी प्रमाण' वेगवेगळ्या राज्यात 10 ते 33.7% या श्रेणीत आहे.
(c) उच्च शिक्षणाचे 'एकूण नाव नोंदणी प्रमाण' देशातील विविध धार्मिक समुदायानुसार बदलत जाते.
(d) भारतातील उच्च शिक्षणासाठी असलेले 'एकूण नाव नोंदणी प्रमाण' हे जगात सर्वांत जास्त आहे.

Which are the following statements regarding "Gross Enrolment Ratio" for higher education in India are correct?
(a) "Gross Enrolment Ratio" for higher education in India is 12.4%.
(b) "Gross Enrolment Ratio" range between 10 to 33.7% in different state of the country.
(c) "The Gross Enrolment Ratio" for higher education varies among the different religious of the country.
(d) "The Gross Enrolment Ratio" for higher education in India is the highest of the world.

पर्याय (Options):
a
(a), (b), (c)
(a), (b), (c)
✓ योग्य उत्तर
b
(a), (c), (d)
(a), (c), (d)
c
(b), (c), (d)
(b), (c), (d)
d
वरील सर्व
All the above
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) ((a), (b), (c)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतातील उच्च शिक्षणातील एकूण नोंदणी प्रमाण (GER):
• विधान (a) बरोबर आहे: ११ व्या पंचवार्षिक योजनेच्या पार्श्वभूमीवरील अधिकृत अहवालानुसार भारतातील उच्च शिक्षणाचा GER सुमारे १२.४% नोंदवला गेला होता.
• विधान (b) बरोबर आहे: वेगवेगळ्या राज्यांमध्ये यामध्ये मोठी तफावत होती; काही राज्यांत हे प्रमाण १०% होते तर प्रगत राज्यांत ते ३३.७% पर्यंत होते.
• विधान (c) बरोबर आहे: विविध सामाजिक आणि धार्मिक समुदायांमध्ये (उदा. सच्चर समितीच्या अहवालानुसार) उच्च शिक्षणातील नोंदणी प्रमाणात लक्षणीय फरक आढळतो.
• विधान (d) चुकीचे आहे: भारताचे हे प्रमाण विकसित देशांच्या (जिथे ते ६०% ते ८०% पर्यंत आहे) तुलनेत अत्यंत कमी होते, त्यामुळे ते जगात सर्वाधिक असण्याचा प्रश्नच उद्भवत नाही.
• म्हणून (a), (b) आणि (c) ही विधाने बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: भारतात उच्च शिक्षणातील GER मध्ये राज्यनिहाय व सामाजिक तफावत आढळते, परंतु ते जगात सर्वाधिक नाही.

The correct answer is Option A ((a), (b), (c)).

Key Points:
• Gross Enrolment Ratio (GER) in Indian Higher Education:
• Statement (a) is correct: As per official NSSO and Planning Commission data for the period around the 11th Five Year Plan, the overall higher education GER hovered at 12.4%.
• Statement (b) is correct: Marked regional disparities existed across Indian states, with state-level GER fluctuating widely between 10% (in lower-performing states like Bihar and Jharkhand) up to 33.7% (in top-performing states and UTs).
• Statement (c) is correct: Data from the Sachar Committee and UGC confirmed wide variations in GER across different religious and socio-economic groups.
• Statement (d) is false: India's GER in higher education was substantially lower than the global average (~27%) and developed countries (often exceeding 60-80%); it was certainly not the highest in the world.
• Therefore, statements (a), (b), and (c) are correct.
• Key Takeaway: India's higher education GER exhibited inter-state and inter-religious variation, but was far below the global peak.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राज्यघटनेची निर्मिती, स्रोत, सरनामा व परिशिष्टे (Constitutional Framework & Features)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

संविधान सभेची निर्मिती, कामकाज, मसुदा समिती व राज्यघटना स्वीकृती

भारतीय संविधान हे भारताच्या सार्वभौमत्वाचे आणि लोकशाहीचे सर्वोच्च प्रतीक आहे. स्वतंत्र भारतासाठी स्वतःची एक स्वतंत्र घटन...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेचे आंतरराष्ट्रीय स्रोत व भारत सरकार कायदा १९३५

भारतीय राज्यघटना ही केवळ उसनवारी नसून जगातील सर्वोत्कृष्ट लोकशाही मूल्यांचे भारतीय परिस्थितीनुसार केलेले सुंदर 'तुलनात्म...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble): तत्त्वे, उद्दिष्टे, ४२ वी घटनादुरुस्ती व सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक खटले

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble / प्रास्ताविका / उद्देशिका) म्हणजे राज्यघटनेचे ओळखपत्र (Identity Card of the Constitu...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेतील सर्व १२ परिशिष्टे (Schedules १ ते १२): संपूर्ण विश्लेषण व महत्त्वाच्या घटनादुरुस्त्या

२६ जानेवारी १९५० रोजी मूळ राज्यघटनेत ८ परिशिष्टे (Schedules) होती. त्यानंतर विविध घटनादुरुस्त्यांद्वारे आणखी ४ परिशिष्टे...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2016 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔