भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) आणि भारतीय विमानतळ प्राधिकरण (AAI) यांनी संयुक्तपणे नागरी हवाई वाहतुक उपयोजनांसाठी विकसित केलेल्या प्रणालीचे नाव हे आहे.
(1) जी.पी.एस.एडेड जीओ ऑगमेंटेड नेव्हीगेशन (GAGAN) सिस्टीम
(2) स्टैंडर्ड पोझीशनींग सिस्टीम (SPS)
(3) जीओग्राफीक इनफॉर्मेशन सिस्टीम (GIS)
(4) इंडियन रिजनल नेव्हीगेशन सेटेलाईट सिस्टीम (IRNSS)
भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) आणि भारतीय विमानतळ प्राधिकरण (AAI) यांनी संयुक्तपणे नागरी हवाई वाहतुक उपयोजनांसाठी विकसित केलेल्या प्रणालीचे नाव हे आहे.
(1) जी.पी.एस.एडेड जीओ ऑगमेंटेड नेव्हीगेशन (GAGAN) सिस्टीम
(2) स्टैंडर्ड पोझीशनींग सिस्टीम (SPS)
(3) जीओग्राफीक इनफॉर्मेशन सिस्टीम (GIS)
(4) इंडियन रिजनल नेव्हीगेशन सेटेलाईट सिस्टीम (IRNSS)
The system developed jointly by the Indian Space Research Organization (ISRO) and the Airport Authority of India (AAI) for civil aviation application is
(1) GPS Aided Geo Augmented Navigation (GAGAN) System
(2) Standard Positioning System (SPS)
(3) Geographic Information System (GIS)
(4) Indian Regional Navigation Satellite System (IRNSS)
योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (जी.पी.एस.एडेड जीओ ऑगमेंटेड नेव्हीगेशन (GAGAN) सिस्टीम) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• गगन (GAGAN) प्रणालीची निर्मिती: भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) आणि भारतीय विमानतळ प्राधिकरण (AAI) यांनी संयुक्तपणे नागरी हवाई वाहतुकीच्या अचूक मार्गदर्शनासाठी गगन (GAGAN - GPS Aided GEO Augmented Navigation) ही प्रणाली विकसित केली.
• उपग्रह यंत्रणा: ही प्रणाली अमेरिकेच्या GPS सिग्नलची अचूकता वाढवण्यासाठी GSAT-8, GSAT-10 आणि GSAT-15 या भारतीय भूस्थिर उपग्रहांवरील पेलोड्सचा वापर करते.
• विमानचालन प्रमाणन: DGCA कडून विमानांच्या सुरक्षित लँडिंगसाठी प्रमाणित झालेली ही आशियातील अग्रगण्य SBAS प्रणाली असून असा उपग्रह-आधारित विस्तार राबवणारा भारत हा जगातील चौथा देश ठरला आहे.
• IRNSS वि. GAGAN: नाविक (NavIC/IRNSS) ही भारताची स्वतःची स्वतंत्र उपग्रह नेव्हिगेशन प्रणाली आहे, तर 'गगन' ही केवळ नागरी विमानांसाठी जीपीएस अचूकता वाढवणारी संवर्धित यंत्रणा आहे.
• आयोगाची अंतिम उत्तरतालिका: आयोगाने पर्याय क्र. (१) हे अचूक उत्तर दिले आहे.
• महत्त्वाची टीप: नागरी विमान वाहतुकीच्या अचूक नेव्हिगेशनसाठी ISRO आणि AAI यांनी संयुक्तपणे 'गगन' (GAGAN) प्रणाली विकसित केली.
The correct answer is Option A (GPS Aided Geo Augmented Navigation (GAGAN) System).
Key Points:
• GAGAN Satellite-Based Augmentation System: GAGAN (*GPS Aided GEO Augmented Navigation*) was jointly developed by ISRO and the Airports Authority of India (AAI) to deliver safety-of-life civil aviation navigation over Indian airspace.
• Technical Infrastructure: It utilizes ground reference stations across India, an Indian Master Control Centre, and dedicated navigation payloads on geostationary satellites (GSAT-8, GSAT-10, GSAT-15).
• Aviation Certification: Certified by the Directorate General of Civil Aviation (DGCA) for Approach with Vertical Guidance (APV 1) operations, making India the fourth territory in the world after the USA (WAAS), Europe (EGNOS), and Japan (MSAS) to operationalize an SBAS system.
• IRNSS vs GAGAN: IRNSS / NavIC is India's independent autonomous satellite navigation constellation, whereas GAGAN augments US GPS for civil aviation.
• Official Key: Option (1) is correct.
• Key Takeaway: GAGAN was jointly developed by ISRO and AAI to provide satellite-based augmented navigation for civil aviation in India.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भौतिकशास्त्र: मूलभूत राशी, गतीचे नियम, कार्य, ऊर्जा, शक्ती व गुरुत्वाकर्षण (Mechanics & Gravitation)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
मापन पद्धती, मूलभूत व साधित राशी आणि SI एकके (Units & Measurements in Physics)
मापन पद्धती, मूलभूत व साधित राशी आणि SI एकके (Units & Measurements in Physics) या घटकामध्ये मापनाच्या पद्धती (Systems of...
गती, प्रवेग व न्यूटनचे गतीविषयक तीन नियम (Motion, Acceleration & Newton’s Laws of Motion)
गती, प्रवेग व न्यूटनचे गतीविषयक तीन नियम (Motion, Acceleration & Newton’s Laws of Motion) या घटकामध्ये गतीची मूलभूत संकल...
कार्य, ऊर्जा, शक्ती व ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम (Work, Energy, Power & Conservation of Energy)
कार्य, ऊर्जा, शक्ती व ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम (Work, Energy, Power & Conservation of Energy) या घटकामध्ये कार्य (Work), क...
गुरुत्वाकर्षण, गुरुत्वीय प्रवेग (g), मुक्ती वेग व उपग्रह गती (Gravitation, Escape Velocity & Satellites)
गुरुत्वाकर्षण, गुरुत्वीय प्रवेग (g), मुक्ती वेग व उपग्रह गती (Gravitation, Escape Velocity & Satellites) या घटकामध्ये नि...
प्रमुख वैज्ञानिक उपकरणे, शोधक व त्यांचे मापन उपयोग (Scientific Instruments & Measurements)
स्पर्धा परीक्षेसाठी सर्वाधिक विचारली जाणारी वैज्ञानिक उपकरणे: बॅरोमीटर, हायग्रोमीटर, लॅक्टोमीटर, सिस्मोग्राफ, ECG, EEG,...
MPSC Group B / Rajyaseva संपूर्ण टेस्ट सिरीज २०२६ — सर्व पेपर्स व स्पष्टीकरण!
१००+ फुल-लेंथ सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक, मागील सर्व प्रश्नपत्रिका आणि सविस्तर स्पष्टीकरणासह.
के.व्ही.आय.सी. जैव वायू प्रकल्पाचे फायदे असे आहेत : (a) स्वच...
खालीलपैकी कोणते उपयोजन हे दूरस्थ संवेदन प्रणाली द्वारे करू श...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2021 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :