खालीलपैकी कोणते उपयोजन हे दूरस्थ संवेदन प्रणाली द्वारे करू शकतो ?
(a) कृषि पाणी व्यवस्थापन
(b) पीक प्रणाली विश्लेषण
(c) बागायती पीक क्षेत्र अंदाज आणि देखरेख
(d) पीक क्षेत्र आणि उत्पादन अंदाज
(1) (a), (b) आणि (c)
(2) (b), (c) आणि (d)
(3) (a), (b) आणि (d)
(4) (a), (b), (c) आणि (d)
खालीलपैकी कोणते उपयोजन हे दूरस्थ संवेदन प्रणाली द्वारे करू शकतो ?
(a) कृषि पाणी व्यवस्थापन
(b) पीक प्रणाली विश्लेषण
(c) बागायती पीक क्षेत्र अंदाज आणि देखरेख
(d) पीक क्षेत्र आणि उत्पादन अंदाज
(1) (a), (b) आणि (c)
(2) (b), (c) आणि (d)
(3) (a), (b) आणि (d)
(4) (a), (b), (c) आणि (d)
Which of the following applications can be done using remote sensing technique?
(a) Agricultural water management
(b) Cropping system analysis
(c) Horticultural crop area estimation and monitoring
(d) Crop area estimation and production forecast
(1) (a), (b) and (c)
(2) (b), (c) and (d)
(3) (a), (b) and (d)
(4) (a), (b), (c) and (d)
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) ((a), (b), (c) आणि (d)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• कृषी क्षेत्रात दूरसंवेदन (Remote Sensing): उपग्रहाद्वारे पिकांच्या पानांवरील परावर्तित विद्युतचुंबकीय तरंगांचे विश्लेषण करून अचूक माहिती मिळवली जाते.
• प्रमुख उपयोजने:
• कृषी पाणी व्यवस्थापन: कालवा लाभक्षेत्रातील पाणी वाटप, बाष्पीभवनाचा अभ्यास आणि जमिनीतील ओलावा मोजणे (विधान a).
• पीक प्रणाली विश्लेषण: विविध हंगामांतील पिकांची फेरपालट, पीक तीव्रता आणि पडीक जमिनीचा अभ्यास (विधान b).
• बागायती व फळपीक देखरेख: 'चमन' (CHAMAN) प्रकल्पांतर्गत फळबागा, भाजीपाला व बटाटा पिकांच्या क्षेत्राचा अचूक अंदाज घेणे (विधान c).
• उत्पादन व क्षेत्र अंदाज: 'फासल' (FASAL) प्रकल्पाद्वारे हंगामपूर्व पीक क्षेत्र आणि संभाव्य उत्पादनाचा अंदाज वर्तवणे (विधान d).
• आयोगाची अंतिम उत्तरतालिका: सर्व पर्याय योग्य असल्याने पर्याय क्र. (४) हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: दूरसंवेदन तंत्रज्ञानाद्वारे कृषी जलव्यवस्थापन, पीक पद्धतीचे विश्लेषण, फलोत्पादन निरीक्षण आणि पीक उत्पादनाचा अंदाज घेता येतो.
The correct answer is Option D ((a), (b), (c) and (d)).
Key Points:
• Agricultural Remote Sensing: Satellite remote sensing analyzes spectral reflectance characteristics of crop canopies using multispectral sensors.
• Agricultural Applications:
• Water Management: Soil moisture estimation, canal command area scheduling, and evapotranspiration mapping (Statement a).
• Cropping System Analysis: Multi-date imagery tracking crop rotations, cropping intensity, and fallow cycles (Statement b).
• Horticultural Monitoring: Flagship programmes like CHAMAN (*Coordinated Horticultural Assessment and Management using geoiNformatics*) estimate acreage under mangoes, citrus, potatoes, etc. (Statement c).
• Crop Forecasting: The FASAL (*Forecasting Agricultural output using Space, Agro-meteorology and Land-based observations*) project performs pre-harvest acreage and yield forecasts (Statement d).
• Official Key: All four applications are executed via remote sensing (Option 4).
• Key Takeaway: Remote sensing enables agricultural water planning, cropping pattern analysis, horticulture monitoring, and pre-harvest crop forecasts.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'सायबर सुरक्षा, व्हायरस, मालवेअर व माहिती तंत्रज्ञान कायदा २००० (Cyber Security & IT Act)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
MPSC Group B / Rajyaseva संपूर्ण टेस्ट सिरीज २०२६ — सर्व पेपर्स व स्पष्टीकरण!
१००+ फुल-लेंथ सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक, मागील सर्व प्रश्नपत्रिका आणि सविस्तर स्पष्टीकरणासह.
भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) आणि भारतीय विमानतळ प्राधि...
भारतात उपग्रह बनविण्याचे मुख्य केंद्र कोठे आहे ? (a) यु.आर.ए...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2021 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 माहिती व संप्रेषण तंत्रज्ञान / संगणक ज्ञान (ICT & Computer Literacy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :