#106📅 MPSC Rajyaseva Mains P4 2021 Official Question Paper(2021) +1 गुण

'इफ्फको' नॅनो हे भारत सरकारने मान्यता दिलेली आणि खते नियंत्रण आदेशात समाविष्ट असलेले एकमात्र नॅनो खत आहे.
(1) फॉस
(2) गंधक
(3) युरिआ
(4) जस्त

The only Nano fertilizer approved by the Government of India and included in fertilizer control order is 'IFFCO' Nano
(1) Phos
(2) Sulphur
(3) Urea
(4) Zinc

पर्याय (Options):
a
फॉस
Phos
b
गंधक
Sulphur
c
युरिआ
Urea
✓ योग्य उत्तर
d
जस्त
Zinc
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (युरिआ) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• इफ्फको नॅनो युरिया (द्रव): इंडियन फार्मर्स फर्टिलायझर को-ऑपरेटिव्ह (IFFCO) ने कलोल (गुजरात) येथील नॅनो बायोटेक्नॉलॉजी रिसर्च सेंटरमध्ये हे स्वदेशी द्रवरूप नॅनो खत विकसित केले.
• खते नियंत्रण आदेशात (FCO) समावेश: केंद्र सरकारच्या कृषी मंत्रालयाने मार्च २०२१ मध्ये 'खते नियंत्रण आदेश, १९८५' (FCO) मध्ये सुधारणा करून नॅनो युरियाचा देशातील पहिले अधिकृत नॅनो खत म्हणून समावेश केला.
• कार्यक्षमता व फायदा: अवघ्या ५०० मिली नॅनो युरियाच्या बाटलीची कार्यक्षमता पारंपारिक युरियाच्या एका ४५ किलो पोत्याइतकी असते; पारंपारिक युरियाची कार्यक्षमता ३०-४०% असते, तर नॅनो युरियाची ८०% हून अधिक असते.
• पर्यावरण रक्षण: यामुळे भूजलाचे नायट्रेट प्रदूषण रोखले जाते आणि पिकांचे पोषण प्रभावीपणे होते.
• आयोगाची अंतिम उत्तरतालिका: आयोगाने पर्याय क्र. (३) (युरिया) हे अचूक उत्तर दिले आहे.
• महत्त्वाची टीप: भारत सरकारने खते नियंत्रण आदेशात (FCO) समाविष्ट केलेले पहिले नॅनो खत 'इफ्फको नॅनो युरिया' (द्रव) हे आहे.

The correct answer is Option C (Urea).

Key Points:
• IFFCO Nano Urea (Liquid): Developed commercially by the Indian Farmers Fertiliser Cooperative (IFFCO) at its Nano Biotechnology Research Centre (NBRC) in Kalol, Gujarat.
• Inclusion in FCO: In March 2021, the Ministry of Agriculture and Farmers Welfare formally notified Nano Urea (Liquid) in the Fertilizer (Control) Order (FCO), 1985, marking it as the first authorized nano fertilizer in India.
• Efficiency & Dosage: A single 500 ml bottle of Nano Urea can replace an entire 45 kg bag of conventional granular subsidized urea, offering over 80% nitrogen use efficiency compared to 30-40% for conventional urea.
• Environmental Impact: Substantially curbs groundwater nitrate contamination and atmospheric nitrous oxide emissions.
• Official Key: Nano Urea corresponds to Option (3).
• Key Takeaway: IFFCO Nano Urea (Liquid) was the first nano-fertilizer notified under the Fertilizer Control Order (FCO) in 2021.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'जीवशास्त्र: पंचसृष्टी वर्गीकरण, पेशीशास्त्र व वनस्पतीशास्त्र (Cell Biology & Botany)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

सजीवांचे वर्गीकरण व व्हिटाकरची पंचसृष्टी पद्धती (Five Kingdom Classification of Living Organisms)

सजीवांचे वर्गीकरण व व्हिटाकरची पंचसृष्टी पद्धती (Five Kingdom Classification of Living Organisms) या घटकामध्ये वर्गीकरणा...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

पेशी रचना, पेशी अंगके व पेशी विभाजन (Cell Structure, Organelles, Mitosis & Meiosis)

पेशी रचना, पेशी अंगके व पेशी विभाजन (Cell Structure, Organelles, Mitosis & Meiosis) या घटकामध्ये पेशी विभाजन (Cell Divis...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

वनस्पतीशास्त्र: वनस्पतींचे वर्गीकरण (Cryptogams/Phanerogams), वनस्पती ऊती, प्रकाशसंश्लेषण व संप्रेरके (Botany)

वनस्पतीशास्त्र: वनस्पतींचे वर्गीकरण (Cryptogams/Phanerogams), वनस्पती ऊती, प्रकाशसंश्लेषण व संप्रेरके (Botany) या घटकामध...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

सजीवांचे आधुनिक वर्गीकरण, तीन डोमेन पद्धती व उत्क्रांतीवाद (Modern Classification, 3 Domains & Evolution)

लिनियस, व्हिटाकर व कार्ल वोस यांची ३ डोमेन पद्धती (Archaea, Bacteria, Eukarya), डार्विनचा नैसर्गिक निवड सिद्धांत, लॅमार्...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2021 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔