#14📅 MPSC Rajyaseva Prelims 2013 - GS Paper 1(2013) +1 गुण

खालील विवरणावरून व्यक्ती ओळखा.
(a) या व्यक्तीस मुंबईचे शिल्पकार (वास्तुविशारद) म्हणतात.
(b) आचार्य अत्रे यांनी त्यांना शिरपेच न चढवलेला मुंबईचा सम्राट (Uncrowned Emperor of Mumbai) म्हंटले.
(c) ते मराठी, इंग्रजी व संस्कृत मध्ये उत्कृष्ट होते.
(d) त्यांचे एलफिन्स्टन कॉलेज वर बरेच उपकार/ऋण आहेत.

Name the person described below:
(a) He is called the architect of Mumbai.
(b) Acharya Atre called him "Uncrowned Emperor of Mumbai".
(c) He was excellent in Marathi, English and Sanskrit.
(d) Elphinstone college owes a lot to him

पर्याय (Options):
a
दादाभाई नौरोजी
Dadabhai Naoroji
b
डी.पी. तरखडकर
D.P. Tarkhadkar
c
जगन्नाथ शंकर सेठ
Jagannath Shankar Sheth
✓ योग्य उत्तर
d
बाळासाहेब ठाकरे
Balasaheb Thakre
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (जगन्नाथ शंकर सेठ) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• 'नाना' जगन्नाथ शंकरशेठ (१८०३-१८६५) हे आधुनिक मुंबईचे शिल्पकार आणि थोर समाजसुधारक होते.
• त्यांनी १८२२ मध्ये 'बॉम्बे नेटीव्ह एज्युकेशन सोसायटी'ची स्थापना केली आणि एलफिन्स्टन कॉलेजच्या स्थापनेत महत्त्वपूर्ण योगदान दिले.
• आचार्य अत्रे यांनी मुंबईच्या जडणघडणीतील त्यांच्या अतुलनीय योगदानामुळे त्यांना "मुंबईचे बिनमुकुटाचे सम्राट" (Uncrowned Emperor of Mumbai) म्हटले होते.
• ते बॉम्बे लेजिस्लेटिव्ह कौन्सिलचे पहिले भारतीय सदस्य होते आणि भारतातील पहिल्या रेल्वेच्या (१८५३) उभारणीत त्यांचा मोलाचा वाटा होता.

The correct answer is Option C (Jagannath Shankar Sheth).

Key Points:
• Jagannath 'Nana' Shankar Sheth (1803–1865) was a eminent social reformer, philanthropist, and educationalist widely revered as the 'Architect of Mumbai'.
• He co-founded the Native School Book and School Society (1822) and played a decisive role in founding Elphinstone College.
• Acharya P.K. Atre famously honored his monumental contribution to the city by titling him the 'Uncrowned King/Emperor of Mumbai' (मुकुट नसल्याचा मुंबईचा सम्राट).
• He was also the first Indian member of the Bombay Legislative Council and played a pivotal role in starting India's first railway line (1853).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील विशेष चळवळी, मुक्तीसंग्राम व संयुक्त महाराष्ट्र लढा' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 19 मि. वाचन

महाराष्ट्रातील वृत्तपत्र चळवळ व पत्रकारिता: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

बाळशास्त्री जांभेकर (दर्पण ६ जाने १८३२, दिग्दर्शन १८४०), भाऊ महाजन (प्रभाकर शतपत्रे), ज्ञानोदय १८४२, ज्ञानप्रकाश १८४९ (प...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 19 मि. वाचन

महाराष्ट्रातील कामगार चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

नारायण मेघाजी लोखंडे (भारतीय कामगार चळवळीचे जनक, बॉम्बे मिलहँड्स असोसिएशन १८९०, रविवारची सुट्टी १० जून १८९०), AITUC स्था...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

महाराष्ट्रातील दलित चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

गोपाळबाबा वलंगकर (विटाळ विध्वंसन ग्रंथ १८८८, अनार्य दोष परिहारक मंडळी), शिवराम जानबा कांबळे (सोमवंशीय मित्र), किसन फागुज...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 20 मि. वाचन

मराठवाडा मुक्तीसंग्राम लढा व ऑपरेशन पोलो: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

हैदराबाद संस्थान पार्श्वभूमी, निजाम मीर उस्मान अली खान, कासिम रिझवी व रजाकार अत्याचार, स्वामी रामानंद तीर्थ (हैदराबाद स्...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 21 मि. वाचन

संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ, १०६ हुतात्मे व १ मे १९६० राज्य निर्मिती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

बेळगाव साहित्य परिषद १९४६, अकोला करार १९४७, नागपूर करार १९५३, दार कमिशन व JVP समिती १९४८, फाजल अली आयोग, संयुक्त महाराष्...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2013 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔