📅MPSC Group B Mains 2013 - Paper 2 (PSI)Google वर फॉलो करा

खालीलपैकी कोणत्या परिस्थितिमधे सदोष मनुष्यवध हा खुन नसतो ?

In which of the following situations is culpable homicide not a murder?
पर्याय (Options):
a
जेव्हा सदोष मनुष्यवध हा स्वतःचा बचाव करण्याच्या हक्काचा कायदेशीर वापर करतांना झाला असेल
When culpable homicide is committed in exercise of right of self defence in good faith
b
जेव्हा सदोष मनुष्यवध हा आकस्मिक भांडणातुन संतापाच्या भरात आकस्मिक मारामारी सुरू झाली असता झाला असेल
When it is committed without premeditation in a sudden fight in the heat of passion upon sudden quarrel
c
जेव्हा सदोष मनुष्यवध गंभीर व आकस्मिक प्रक्षोभामुळे स्वतःवरचा ताबा सुटल्याने झाला असेल
When it is committed out of grave and sudden provocation
d
वरीलपैकी सर्व पर्याय
All the above
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरीलपैकी सर्व पर्याय) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भा.दं.वि. कलम ३०० मधील अपवाद (सदोष मनुष्यवध खून न ठरण्याच्या ५ परिस्थिती):
• भारतीय दंड संहितेच्या कलम ३०० मध्ये ५ अपवाद दिले आहेत, ज्यात सदोष मनुष्यवध हा 'खून' मानला जात नाही:
• अपवाद १: गंभीर आणि आकस्मिक प्रक्षोभामुळे (Grave and Sudden Provocation) स्वतःवरचा ताबा सुटल्याने घडलेला मनुष्यवध.
• अपवाद २: खाजगी संरक्षणाच्या (Self-defence) अधिकाराचा सद्भावनेने वापर करताना मर्यादा ओलांडली गेल्यास.
• अपवाद ४: कोणतीही पूर्वतयारी नसताना आकस्मिक भांडणातून आणि संतापाच्या भरात (Sudden Fight) झालेली मारामारी.
• या सर्व परिस्थितीत गुन्हा कलम ३०४ अंतर्गत 'खूनात समाविष्ट नसलेला सदोष मनुष्यवध' ठरतो.
• म्हणून वरीलपैकी सर्व पर्याय (All the above) बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: कलम ३०० च्या अपवादांनुसार आकस्मिक प्रक्षोभ, आत्मसंरक्षण आणि आकस्मिक भांडणात घडलेला मनुष्यवध खून मानला जात नाही.

The correct answer is Option D (All the above).

Key Points:
• Exceptions to Section 300 of the Indian Penal Code (IPC):
• Under Section 300 of IPC, culpable homicide is murder, except in five specified situations:
• 1. Exception 1: When committed under grave and sudden provocation, depriving the offender of the power of self-control.
• 2. Exception 2: When committed in good faith in the exercise of the right of private defence of person or property exceeding lawful power without malice.
• 3. Exception 3: By a public servant acting for the advancement of public justice.
• 4. Exception 4: When committed without premeditation in a sudden fight in the heat of passion upon a sudden quarrel.
• 5. Exception 5: With the consent of the deceased adult.
• In all these cases, the offence is culpable homicide not amounting to murder (punishable under Section 304).
• Hence, All the above is correct.
• Key Takeaway: Under Section 300 of the IPC, sudden provocation, right of private defence, and sudden fight reduce murder to culpable homicide not amounting to murder.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'नागरिकत्व, मूलभूत हक्क, मार्गदर्शक तत्त्वे व मूलभूत कर्तव्ये (Citizenship, FRs, DPSP & Fundamental Duties)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय नागरिकत्व (भाग २, कलम ५ ते ११): संपादन, समाप्ती, नागरिकत्व दुरुस्ती कायदा (CAA २०१९) व NRI/PIO/OCI संकल्पना

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग २ (कलम ५ ते ११) मध्ये नागरिकत्वाविषयीच्या सर्व मूलभूत आणि तांत्रिक तरतुदी समाविष्ट आहेत. आधुनिक...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 28 मि. वाचन

मूलभूत हक्क (भाग ३, कलम १२ ते ३० - भारताचा मॅग्नाकार्टा): समता, स्वातंत्र्य, शोषणाविरुद्ध, धर्मस्वातंत्र्य व शैक्षणिक हक्क

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ३ (कलम १२ ते ३५) ला 'भारताचा मॅग्नाकार्टा' (Magna Carta of India) म्हटले जाते. १२१५ मध्ये इंग्ल...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

घटनात्मक उपाययोजनेचा हक्क (कलम ३२ व २२६): ५ रिट्स (प्राधिलेख) - बंदी प्रत्यक्षीकरण, परमादेश, प्रतिषेध, उत्प्रेषण व अधिकार पृच्छा

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी संविधान सभेत विचारलेल्या एका ऐतिहासिक प्रश्नाला उत्तर देताना ठामपणे प्रतिपादन केले होते की, "ज...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

मार्गदर्शक तत्त्वे - DPSP (भाग ४, कलम ३६ ते ५१): समाजवादी, गांधीवादी व उदारमतवादी तत्त्वे, समान नागरी कायदा (UCC) व खटले

भारतीय संविधानाच्या भाग ४ (कलम ३६ ते ५१) मध्ये राज्य धोरणाची मार्गदर्शक तत्त्वे (Directive Principles of State Policy -...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 22 मि. वाचन

मूलभूत कर्तव्ये (भाग ४A, कलम ५१A): स्वर्णसिंग समिती, वर्मा समिती, ११ मूलभूत कर्तव्ये व घटनादुरुस्त्या

२६ जानेवारी १९५० रोजी अंमलात आलेल्या मूळ राज्यघटनेत मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश नव्हता; केवळ नागरिकांचे मूलभूत हक्क आणि रा...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2013 - Paper 2 (PSI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔