एका आयताचे मोजमाप करताना एका बाजूचे माप 5% ने वाढले आणि दुसऱ्या बाजूचे माप 10% ने कमी झाले. तर आयताच्या क्षेत्रफळाचे मोजमाप करताना आलेल्या त्रुटीची टक्केवारी _________ आहे.
योग्य उत्तर पर्याय B (5.5%) आहे.
पायरी-पायरीने संपूर्ण सोडवणूक:
१. मूलभूत सूत्र (सलग बदलांचे सूत्र / Successive Percentage Change Formula):
एकूण शेकडा बदल = x + y + (xy / १००)
येथे:
x = +५% (एका बाजूतील वाढ)
y = −१०% (दुसऱ्या बाजूतील घट)
२. सूत्रामध्ये किमती ठेवू:
शेकडा बदल = ५ + (−१०) + [ ५ × (−१०) / १०० ]
= ५ − १० − (५० / १००)
= −५ − ०.५
= −५.५% (ऋण चिन्ह क्षेत्रफळातील घट दर्शवते).
३. प्रत्यक्ष संख्यात्मक पद्धत:
समजा मूळ बाजू लांबी = १०० आणि रुंदी = १००
मूळ क्षेत्रफळ = १०० × १०० = १०,०००
नवीन बाजू = १०५ आणि ९०
नवीन क्षेत्रफळ = १०५ × ९० = ९,४५०
क्षेत्रफळातील त्रुटी = १०,००० − ९,४५० = ५५०
शेकडा त्रुटी = (५५० / १०,०००) × १०० = ५.५%.
म्हणून क्षेत्रफळाच्या मोजमापातील निरपेक्ष त्रुटी ५.५% आहे.
The correct answer is Option B (5.5%).
Step-by-Step Mathematical Solution:
1. Successive Percentage Change Formulation:
Net % Change in Area = a + b + (ab / 100)
Where:
a = +5% (increase on one side)
b = -10% (decrease on the other side)
2. Calculation:
Net % Change = 5 - 10 + [ 5 × (-10) / 100 ]
Net % Change = -5 - 0.5 = -5.5%
(The negative sign indicates a 5.5% reduction in total computed area).
3. Verification with Arbitrary Dimensions:
Let true length = 100, true breadth = 100 -> True Area = 10,000.
Measured length = 105, measured breadth = 90 -> Measured Area = 9,450.
Absolute Error = |9,450 - 10,000| = 550.
Percentage Error = (550 / 10,000) × 100 = 5.5%.
Hence, Option B is correct.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'शेकडेवारी, नफा व तोटा, छापील किंमत, सूट व कमिशन (Percentage, Profit & Loss, Discount)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
शेकडेवारी (Percentage): टक्केवारी-अपूर्णांक तक्ता, पगार वाढ/घट, लोकसंख्या वाढ व निवडणुकीवरील उदाहरणे
शेकडेवारी (Percentage): टक्केवारी-अपूर्णांक तक्ता, पगार वाढ/घट, लोकसंख्या वाढ व निवडणुकीवरील उदाहरणे या घटकामध्ये शेकडेव...
नफा आणि तोटा (Profit & Loss), छापील किंमत, शेकडा सूट (Discount) व सलग सूट शॉर्टकट सूत्रे
नफा आणि तोटा (Profit & Loss), छापील किंमत, शेकडा सूट (Discount) व सलग सूट शॉर्टकट सूत्रे या घटकामध्ये नफा आणि तोटा (Prof...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
एक रिकामा जलतरण तलाव एका निश्चित गतीने पाण्याने भरला जात आहे...
एका दंडगोलाकार खांबाच्या वक्र पृष्ठभागाचे क्षेत्रफळ 352 m² आ...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Prelims 2025 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 अंकगणित व संख्यात्मक अभियोग्यता (Quantitative Aptitude & Mathematics) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?
