पुढील विधानांचा विचार करा व योग्य पर्याय निवडा.
विधान I : ग्रामीण युवकांना स्वयंरोजगारासाठी प्रशिक्षण देणारी (TRYSEM) योजना 15 ऑगस्ट 1979 पासून सुरू करण्यात आली.
विधान II : राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार कार्यक्रम 1990 पासून सुरू करण्यात आला.

Consider the following statements and choose the correct option.
Statement I : Training of Rural Youth for Self-Employment (TRYSEM) scheme was started from 15th August 1979.
Statement II : National Rural Employment Program was launched from 1990 onwards.

पर्याय (Options):
a
विधान I बरोबर, II चूक
Statement I is correct, II is incorrect
✓ योग्य उत्तर
b
विधान II बरोबर, I चूक
Statement II is correct, I is incorrect
c
दोन्ही विधाने बरोबर
Both the statements are correct
d
दोन्ही विधाने चूक
Both the statements are incorrect
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय A (विधान I बरोबर, II चूक) आहे.

सविस्तर स्पष्टीकरण:
१. विधान I (बरोबर): TRYSEM (Training of Rural Youth for Self-Employment - ग्रामीण युवक स्वयंरोजगार प्रशिक्षण योजना) ही योजना १५ ऑगस्ट १९७९ रोजी सुरू करण्यात आली. ही 'एकात्मिक ग्रामीण विकास कार्यक्रमाची' (IRDP) उप-योजना होती, ज्या अंतर्गत १८ ते ३५ वयोगटातील दारिद्र्यरेषेखालील ग्रामीण युवकांना तांत्रिक व व्यावसायिक कौशल्य प्रशिक्षण दिले जात होते.
२. विधान II (चुकीचे): राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार कार्यक्रम (National Rural Employment Programme - NREP) १९९० मध्ये सुरू झाला नाही. तो ऑक्टोबर १९८० मध्ये (पूर्वीच्या 'अन्नासाठी काम' / Food for Work योजनेची पुनर्रचना करून) सहाव्या पंचवार्षिक योजनेदरम्यान सुरू करण्यात आला होता. शिवाय, १ एप्रिल १९८९ रोजी NREP आणि RLEGP या दोन्ही योजना एकत्रित करून 'जवाहर रोजगार योजना' (JRY) सुरू करण्यात आली होती. त्यामुळे १९९० साल पूर्णपणे चुकीचे आहे.

निष्कर्ष: विधान I बरोबर आणि विधान II चूक आहे.

The correct answer is Option A (Statement I is correct, II is incorrect).

Detailed Step-by-Step Analysis:
1. Statement I (True): The Training of Rural Youth for Self-Employment (TRYSEM) scheme was initiated on 15 August 1979 as a dedicated youth component under the Integrated Rural Development Programme (IRDP). It targeted rural youth aged 18–35 from BPL families to equip them with self-employment skills.
2. Statement II (False): The National Rural Employment Programme (NREP) was launched in October 1980 (restructuring the earlier Food for Work Programme) and became a Centrally Sponsored Scheme during the Sixth Five-Year Plan in April 1981. It did NOT launch in 1990. In fact, on 1 April 1989, NREP was merged with RLEGP to form Jawahar Rozgar Yojana (JRY).

Hence, Statement I is correct and Statement II is incorrect.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'दारिद्र्य, बेरोजगारी व मानवी विकास (Poverty, Unemployment & Human Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

दारिद्र्य संकल्पना, मोजमाप पद्धती, दारिद्र्य रेषा व सर्व तज्ज्ञ समित्या (दांडेकर-रथ ते तेंडुलकर व रंगराजन)

Topic 61: दारिद्र्य व बेरोजगारी Note ID: 125 दारिद्र्य संकल्पना, मोजमाप पद्धती, दारिद्र्य रेषा व सर्व तज्ज्ञ समित्या निर...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

बेरोजगारी: प्रकार, मोजमाप पद्धती (UPS, UPSS, CWS, CDS), PLFS अहवाल व प्रमुख राष्ट्रीय रोजगार योजना

Topic 61: दारिद्र्य व बेरोजगारी Note ID: 126 बेरोजगारी: संकल्पना, सर्व प्रकार, मोजमाप पद्धती (UPS, UPSS, CWS, CDS) व PLF...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

मानवी विकास निर्देशांक (HDI): ३ आयाम, ४ निर्देशक, असमानता समायोजित IHDI, GII व भारतातील कल्याणकारी धोरणे

Topic 61: दारिद्र्य व बेरोजगारी Note ID: 127 मानवी विकास निर्देशांक (HDI): ३ आयाम, ४ निर्देशक, IHDI, GII व भारतातील कल्य...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Prelims 2026 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔