#15📅 MPSC Rajyaseva Mains P4 2013 Official Question Paper(2013) +1 गुण

विविध ऊर्जा स्त्रोतांबाबत पुढील विधाने पहावीत :
(a) तेल : बाहेर पडल्यावर प्राणवायू कमी करते.
(b) वायू : नवीन स्त्रोत शोधणे सोपे नाही.
(c) जळाऊ लाकूड : संकलन वेळ खाऊ
(d) कोळसा : वाहतुकीस अवघड
(e) धरणे : स्थांनिकांचे स्थलांतर/विस्थापन
(f) सूर्य ऊर्जा : रेडिओ व दूरदर्शन प्रसारणास अडचण
(g) लाटा : वन्यप्राणी निवासास धोका
(h) बायोगॅस : हरितगृह परिणाम
(i) वारे : विखुरलेले स्त्रोत म्हणून वाया जाते.
(j) भूऔष्णिक : दूरस्थित म्हणून वाहतुकीस महाग
वरीलपैकी कोणती विधाने चुकीची आहेत ?

Consider the following statements about the various sources of energy:
(a) Oil : Causes depletion of oxygen due to spillage.
(b) Gas : Exploration of new fuel not easy
(c) Firewood : Collection time consuming
(d) Coal : Bulky to transport
(e) Hydel Power : Displacement of local community
(f) Solar : Disturbs radio and TV reception
(g) Tidal : Destroys wildlife habitat
(h) Biogas : Causes green house effect
(i) Wind : Diffused source so gets wasted
(j) Geothermal : Located far away therefore costly to transport
Which of the above are not correct?

पर्याय (Options):
a
(a) आणि (g)
(a) and (g)
b
(a) आणि (f)
(a) and (f)
c
(f) आणि (i)
(f) and (i)
✓ योग्य उत्तर
d
(g) आणि (j)
(g) and (j)
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((f) आणि (i)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• मुख्य संकल्पना
• विविध ऊर्जा स्त्रोतांचे पर्यावरणीय आणि तांत्रिक गुणधर्म तसेच त्यांच्या मर्यादा अभ्यासल्या जातात.
• योग्य उत्तराचे स्पष्टीकरण
• प्रश्नात कोणती विधाने 'चुकीची' आहेत ते विचारले आहे:
• विधान (f): 'सूर्य ऊर्जा: रेडिओ व दूरदर्शन प्रसारणास अडचण' - हे विधान चुकीचे आहे, कारण सौर पॅनेल्समुळे रेडिओ किंवा टीव्ही प्रसारणात कोणताही व्यत्यय येत नाही (असा व्यत्यय पवनचक्क्यांच्या पात्यांमुळे येऊ शकतो).
• विधान (i): 'वारे: विखुरलेले स्त्रोत म्हणून वाया जाते' - हा आक्षेप चुकीचा आहे; पवन ऊर्जा विखुरलेली असली तरी आधुनिक तंत्रज्ञानाने ती वापरली जाते, ती वाया जाते असे म्हणणे अयोग्य आहे.
• म्हणून (f) आणि (i) ही विधाने चुकीची आहेत.
• महत्त्वाची तथ्ये
• सौर ऊर्जा पूर्णपणे मूक आणि प्रदूषणमुक्त असते, तिचा प्रसारणावर कोणताही विपरीत परिणाम होत नाही.
• परीक्षेतील ट्रॅप
• विधाने बरोबर की चुकीची विचारली आहेत याकडे लक्ष देणे आवश्यक आहे; (f) आणि (i) चुकीची विधाने असल्याने उत्तर पर्याय 3 ठरते.
• इतर पर्याय
• इतर पर्यायांमधील विधाने (उदा. कोळसा वाहतुकीस जड, धरणांमुळे विस्थापन) सत्य आहेत.
• महत्त्वाची टीप: सौर ऊर्जेमुळे रेडिओ प्रसारणात अडचण येत नाही आणि पवन ऊर्जा वाया जात नाही, त्यामुळे (f) व (i) ही विधाने चुकीची आहेत.

The correct answer is Option C ((f) and (i)).

Key Points:
• Core Concept
• Renewable and conventional energy sources have specific environmental, operational, and physical limitations.
• Why Correct
• The question asks which statements are NOT correct:
• Statement (f) claims Solar energy "disturbs radio and TV reception." This is false; solar photovoltaic panels produce direct current electricity silently without transmitting electromagnetic interference that disrupts radio or TV broadcast frequencies (it is actually wind turbines that can cause radar/broadcast interference).
• Statement (i) claims Wind energy "diffused source so gets wasted." While wind is diffused and site-specific, it is not inherently 'wasted' as unharnessable trash; rather, its limitation is intermittency, noise, and visual pollution.
• Hence, (f) and (i) are scientifically incorrect statements, making Option 3 correct.
• Key Details
• Oil spills deplete marine oxygen (hypoxia), biogas utilizes greenhouse gases rather than causing them if controlled, and dams displace communities.
• Exam Traps
• Radio interference is typically attributed to massive rotating wind turbine blades, not solar energy.
• Other Options
• Statements (a), (b), (c), (d), (e), and (g) describe genuine real-world impacts.
• Key Takeaway: Solar energy does not cause broadcast interference, and wind power is harnessable, making statements (f) and (i) incorrect.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'जीवशास्त्र: पंचसृष्टी वर्गीकरण, पेशीशास्त्र व वनस्पतीशास्त्र (Cell Biology & Botany)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

सजीवांचे वर्गीकरण व व्हिटाकरची पंचसृष्टी पद्धती (Five Kingdom Classification of Living Organisms)

सजीवांचे वर्गीकरण व व्हिटाकरची पंचसृष्टी पद्धती (Five Kingdom Classification of Living Organisms) या घटकामध्ये वर्गीकरणा...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

पेशी रचना, पेशी अंगके व पेशी विभाजन (Cell Structure, Organelles, Mitosis & Meiosis)

पेशी रचना, पेशी अंगके व पेशी विभाजन (Cell Structure, Organelles, Mitosis & Meiosis) या घटकामध्ये पेशी विभाजन (Cell Divis...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

वनस्पतीशास्त्र: वनस्पतींचे वर्गीकरण (Cryptogams/Phanerogams), वनस्पती ऊती, प्रकाशसंश्लेषण व संप्रेरके (Botany)

वनस्पतीशास्त्र: वनस्पतींचे वर्गीकरण (Cryptogams/Phanerogams), वनस्पती ऊती, प्रकाशसंश्लेषण व संप्रेरके (Botany) या घटकामध...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 15 मि. वाचन

सजीवांचे आधुनिक वर्गीकरण, तीन डोमेन पद्धती व उत्क्रांतीवाद (Modern Classification, 3 Domains & Evolution)

लिनियस, व्हिटाकर व कार्ल वोस यांची ३ डोमेन पद्धती (Archaea, Bacteria, Eukarya), डार्विनचा नैसर्गिक निवड सिद्धांत, लॅमार्...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2013 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔