म. गांधी व अस्पृश्यता निवारण यासंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या :
(a) अस्पृश्यता निवारणाचा प्रश्न स्वराज्यापेक्षा अधिक महत्त्वाचा नाही असे ते मानत.
(b) अखिल भारतीय हरिजन सेवक संघाची स्थापना त्यांनी केली.
(c) सवर्ण व हरिजन यांतील विवाहांना त्यांनी उत्तेजन दिले नाही.
वरीलपैकी कोणती विधाने चूक आहेत ?
म. गांधी व अस्पृश्यता निवारण यासंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या :
(a) अस्पृश्यता निवारणाचा प्रश्न स्वराज्यापेक्षा अधिक महत्त्वाचा नाही असे ते मानत.
(b) अखिल भारतीय हरिजन सेवक संघाची स्थापना त्यांनी केली.
(c) सवर्ण व हरिजन यांतील विवाहांना त्यांनी उत्तेजन दिले नाही.
वरीलपैकी कोणती विधाने चूक आहेत ?
Consider the following statements about 'Mahatma Gandhi' and untouchability Eradication:
(a) Problem of untouchability Eradication was not important than swaraj according to him.
(b) He founded 'Akhil Bhartiya Harijan Sevak Sangh'.
(c) He had not encouraged marriages between Savarna and Harijan.
Which of the above statements are not correct ?
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((a) आणि (c)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• महात्मा गांधी आणि अस्पृश्यतानिवारण चळवळ:
• विधान (a) चुकीचे आहे: गांधीजींच्या मते अस्पृश्यता निवारण हे स्वराज्याइतकेच किंबहुना स्वराज्यापेक्षाही मूलभूत होते; अस्पृश्यता नष्ट झाल्याशिवाय देशाला खरे स्वराज्य मिळूच शकत नाही अशी त्यांची ठाम धारणा होती.
• विधान (b) बरोबर आहे: सप्टेंबर १९३२ मधील पुणे करारानंतर गांधीजींनी 'अखिल भारतीय हरिजन सेवक संघ' (Harijan Sevak Sangh) ची स्थापना केली.
• विधान (c) चुकीचे आहे: गांधीजींनी सवर्ण आणि दलित (हरिजन) यांच्यातील आंतरजातीय विवाहांना पूर्ण पाठिंबा दिला व नंतरच्या काळात केवळ अशाच विवाहांचे आशीर्वाद देण्याचा नियम त्यांनी केला होता.
• म्हणून विचारलेली चुकीची विधाने (a) आणि (c) ही आहेत (पर्याय ३).
• महत्त्वाची टीप: गांधीजींनी अस्पृश्यतानिवारण स्वराज्यासाठी अत्यावश्यक मानले, १९३२ मध्ये हरिजन सेवक संघ स्थापन केला आणि आंतरजातीय विवाहांना प्रोत्साहन दिले.
The correct answer is Option C ((a) and (c)).
Key Points:
• Mahatma Gandhi's Anti-Untouchability Campaign:
• Statement (a) is INCORRECT: Gandhi repeatedly declared that the eradication of untouchability was integral and fundamental to Swaraj, famously stating that Swaraj is unattainable without the complete abolition of untouchability.
• Statement (b) is CORRECT: Following the Poona Pact of 1932, Gandhi founded the 'All India Anti-Untouchability League' (later renamed 'Harijan Sevak Sangh') in September 1932.
• Statement (c) is INCORRECT: In his later years, Gandhi actively promoted inter-caste marriages and ultimately resolved to attend only those weddings where one party was a Harijan and the other a Savarna.
• Therefore, the incorrect statements are (a) and (c).
• Key Takeaway: Gandhi considered untouchability removal paramount to Swaraj, founded Harijan Sevak Sangh (1932), and championed inter-caste marriages.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील विशेष चळवळी, मुक्तीसंग्राम व संयुक्त महाराष्ट्र लढा' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
महाराष्ट्रातील वृत्तपत्र चळवळ व पत्रकारिता: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बाळशास्त्री जांभेकर (दर्पण ६ जाने १८३२, दिग्दर्शन १८४०), भाऊ महाजन (प्रभाकर शतपत्रे), ज्ञानोदय १८४२, ज्ञानप्रकाश १८४९ (प...
महाराष्ट्रातील कामगार चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
नारायण मेघाजी लोखंडे (भारतीय कामगार चळवळीचे जनक, बॉम्बे मिलहँड्स असोसिएशन १८९०, रविवारची सुट्टी १० जून १८९०), AITUC स्था...
महाराष्ट्रातील दलित चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
गोपाळबाबा वलंगकर (विटाळ विध्वंसन ग्रंथ १८८८, अनार्य दोष परिहारक मंडळी), शिवराम जानबा कांबळे (सोमवंशीय मित्र), किसन फागुज...
मराठवाडा मुक्तीसंग्राम लढा व ऑपरेशन पोलो: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
हैदराबाद संस्थान पार्श्वभूमी, निजाम मीर उस्मान अली खान, कासिम रिझवी व रजाकार अत्याचार, स्वामी रामानंद तीर्थ (हैदराबाद स्...
संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ, १०६ हुतात्मे व १ मे १९६० राज्य निर्मिती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बेळगाव साहित्य परिषद १९४६, अकोला करार १९४७, नागपूर करार १९५३, दार कमिशन व JVP समिती १९४८, फाजल अली आयोग, संयुक्त महाराष्...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
खालील विधाने विचारात घ्या : (a) 1915 साली हिंदू महासभा स्थाप...
खालीलपैकी कोणते विधान चुकीचे आहे/त ? (a) लोकमान्य टिळक व गो....
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2020 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :