📅MPSC Group B Mains 2016 - Paper 2 (STI)Google वर फॉलो करा

खालील विधाने विचारात घ्या :
अ. क्षेत्रीय नियोजनाची सुरुवात करणारा अमेरिका हा पहिला देश आहे.
ब. राष्ट्रीय नियोजनाची बीजे बोल्शेविक क्रांती मध्ये सापडतात.
क. भारतामध्ये क्षेत्रीय नियोजनाची सुरुवात 1976 पासून झाली.
वरीलपैकी कोणते विधाने बरोबर आहेत ?

Consider the following statements:
a. USA is the first country who started regional planning.
b. The area of national planning is rooted in the Bolshevik Revolution.
c. India started its regional planning from 1976.
Which of the statements given above are correct?

पर्याय (Options):
a
फक्त अ आणि ब
Only a and b
✓ योग्य उत्तर
b
फक्त ब आणि क
Only b and c
c
फक्त अ आणि क
Only a and c
d
वरीलपैकी सर्व
All of the above
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (फक्त अ आणि ब) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• आर्थिक नियोजनाच्या विधानांचे विश्लेषण:
• विधान अ: अमेरिकेने १९३३ मध्ये टेनेसी व्हॅली प्राधिकरणाची (TVA) स्थापना करून आधुनिक 'क्षेत्रीय नियोजनाची' (Regional Planning) पायाभरणी केली; त्यामुळे अमेरिका क्षेत्रीय नियोजनाची सुरुवात करणारा पहिला देश मानला जातो. हे विधान बरोबर आहे.
• विधान ब: राष्ट्रीय नियोजनाचा उगम रशियातील १९१७ च्या 'बोल्शेविक क्रांती'मध्ये झाला; त्यानंतर १९२८ मध्ये सोव्हिएत युनियनने जगात सर्वप्रथम पंचवार्षिक योजना राबवली. हे विधान बरोबर आहे.
• विधान क: भारताने सुरुवातीपासूनच (उदा. १९४८ चा दामोदर खोरे प्रकल्प, १९६९ मधील प्रादेशिक नियोजन मार्गदर्शक तत्त्वे) क्षेत्रीय नियोजनावर भर दिला होता, त्यामुळे भारताने क्षेत्रीय नियोजनाची सुरुवात १९७६ पासून केली हे म्हणणे चुकीचे आहे.
• त्यामुळे 'फक्त अ आणि ब' ही विधाने बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: क्षेत्रीय नियोजनाची सुरुवात अमेरिकेत (TVA) झाली, तर राष्ट्रीय नियोजनाचा पाया रशियातील बोल्शेविक क्रांतीत रोवला गेला.

The correct answer is Option A (Only a and b).

Key Points:
• Analyzing the historical statements regarding economic planning:
• Statement a: The USA pioneered regional planning, particularly with the landmark establishment of the Tennessee Valley Authority (TVA) in 1933 during the Great Depression. Hence, statement a is correct.
• Statement b: Comprehensive nationwide socioeconomic planning originated in Soviet Russia after the 1917 Bolshevik Revolution, leading to Gosplan and the First Soviet Five-Year Plan in 1928 under Joseph Stalin. Hence, statement b is correct.
• Statement c: India recognized regional planning from early Five-Year Plans (such as DVC in 1948 based on TVA, community development in 1952, and specific district planning guidelines by the Planning Commission in 1969 via the D.R. Gadgil formula). Dating regional planning exclusively from 1976 is incorrect.
• Therefore, only statements a and b are correct.
• Key Takeaway: The USA pioneered regional planning (TVA in 1933), while national economic planning originated from the Bolshevik Revolution in the USSR.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आर्थिक नियोजन, पंचवार्षिक योजना व नीती आयोग (Planning, 12 FYPs & NITI Aayog)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतातील आर्थिक नियोजनाची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी (विश्वेश्वरय्या ते सर्वोदय योजना), नियोजन आयोग व NDC

भारतामध्ये स्वातंत्र्यपूर्व काळापासून आर्थिक नियोजनाची गरज प्रतिपादित करण्यात आली होती. सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरय्या यां...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 30 मि. वाचन

१ ली ते १२ वी पंचवार्षिक योजना (१९५१-२०१७): सर्व प्रतिमाने, उद्दिष्टे, यश-अपयश, योजना सुट्टी, रोलिंग प्लॅन व LPG सुधारणा

भारताने सोव्हिएत रशियाकडून (USSR) पंचवार्षिक योजनांची प्रेरणा घेऊन १९५१ ते २०१७ या काळात एकूण १२ पंचवार्षिक योजना, ३ वार...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

नीती आयोग (NITI Aayog): स्थापना, रचना, सहकारी संघराज्यवाद, बॉटम-अप दृष्टिकोन आणि प्रमुख निर्देशांक व अहवाल

भारत सरकारने ६५ वर्षे जुन्या नियोजन आयोगाच्या (Planning Commission) जागी १ जानेवारी २०१५ रोजी 'नीती आयोग' (NITI Aayog -...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2016 - Paper 2 (STI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔