'सर्व प्रकारचे उपक्रम वित्तावर आधारित असतात. त्यामुळे राजकोष/कोषागार याकडे सर्वाधिक लक्ष दिले गेले पाहिजे.' या विधानाचे श्रेय _____ यांच्या नावावर आहे.
योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (कौटिल्य) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• कौटिल्याचे अर्थशास्त्र आणि राजकोष विचार:
• कौटिल्याचे उद्गार: प्राचीन भारतीय राज्यशास्त्र व प्रशासनावरील जगप्रसिद्ध ग्रंथ *'अर्थशास्त्र'* यामध्ये कौटिल्य (चाणक्य) यांनी नमूद केले आहे: *"सर्व उपक्रम वित्तावर (धनावर) अवलंबून असतात, म्हणून राजाने राजकोषाकडे (खजिना) सर्वाधिक लक्ष दिले पाहिजे"*.
• सप्तांग सिद्धांत: कौटिल्याच्या सप्तांग सिद्धांतात राज्याचे सात मुख्य घटक (स्वामी, अमात्य, जनपद, दुर्ग, कोष, दंड, मित्र) मांडले आहेत, ज्यामध्ये 'कोषाला' राज्याचा प्राण मानले गेले आहे.
• MPSC च्या अधिकृत अंतिम उत्तरतालिकेनुसार पर्याय क्र. 2 (कौटिल्य) हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: कौटिल्याने आपल्या अर्थशास्त्रात सर्व कार्ये वित्तावर अवलंबून असल्याने कोषाकडे सर्वाधिक लक्ष देण्याचा सल्ला दिला.
The correct answer is Option B (Kautilya).
Key Points:
• Kautilya's Arthashastra on Public Finance:
• Kautilya's Dictum: In the classic political and administrative treatise *Arthashastra*, Kautilya (Chanakya) famously observed: *"All undertakings depend upon finance. Hence foremost attention shall be paid to the treasury (Kosa)"*.
• Concept of Kosa (Treasury): Kautilya identified the Treasury (*Kosa*) as one of the seven sovereign elements of the state in the Saptanga Theory (Swami, Amatya, Janapada, Durga, Kosa, Danda, Mitra). He asserted that a depleted treasury endangers state sovereignty.
• Therefore, Option (2) is the correct answer.
• Key Takeaway: Kautilya in the Arthashastra declared that all public undertakings depend upon the treasury.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय राष्ट्रीय चळवळ: काँग्रेस स्थापना, जहाल-मवाळ कालखंड व गांधी युग' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
राष्ट्रीय काँग्रेसची स्थापना (१८८५), मवाळ कालखंड व नेते: नोट्स PDF
काँग्रेसपूर्व संघटना (बॉम्बे असोसिएशन १८५२, पूना सार्वजनिक सभा १८७०, इंडियन असोसिएशन १८७६), काँग्रेस स्थापना २८ डिसें १८...
जहाल कालखंड, लोकमान्य टिळक व होमरूल चळवळ: नोट्स PDF
लाल-बाल-पाल, टिळकांची चतुःसूत्री (स्वराज्य, स्वदेशी, राष्ट्रीय शिक्षण, बहिष्कार), बंगालची फाळणी १९०५ (कर्झन, वंगभंग, आमा...
गांधीयुग: असहकार, सविनय कायदेभंग व चले जाव आंदोलन: नोट्स PDF
चंपारण्य १९१७, अहमदाबाद व खेडा १९१८, रौलेट कायदा व जालियनवाला बाग हत्याकांड (१३ एप्रिल १९१९), असहकार आंदोलन १९२० (चौरीचौ...
भारतातील सशस्त्र क्रांतीपर्व: भगतसिंग, आझाद ते सुभाषचंद्र बोस व आझाद हिंद सेना: नोट्स PDF
गदर पार्टी, कामागाटामारू, HRA, काकोरी कारवाई, HSRA, भगतसिंग, सुखदेव, राजगुरू, चंद्रशेखर आझाद, सूर्य सेन (चितगाव), सरदार...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
खालीलपैकी कोणते विधान चुकीचे आहे ?
लोकलेखा समिती बाबत खालील विधाने विचारात घ्या : (a) ती सर्वात...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2019 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?