पंचायत राजचा स्वीकार करणारे भारतातील पहिले राज्य कोणते ?
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (राजस्थान) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• पंचायत राज व्यवस्था व स्थानिक स्वराज्य संस्था:
• प्रस्तुत प्रश्नाचे योग्य उत्तर पर्याय (३) राजस्थान आहे.
• २ ऑक्टोबर १९५९ (गांधी जयंती) रोजी भारताचे पहिले पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी राजस्थानमधील 'नागौर' येथे त्रिस्तरीय पंचायत राज व्यवस्थेचे औपचारिक उद्घाटन केले. त्यामुळे पंचायत राज स्वीकारणारे राजस्थान हे देशातील पहिले राज्य ठरले.
• महत्त्वाचे टप्पे:
• बलवंतराय मेहता समितीच्या (१९५७) शिफारशींनुसार पंचायत राज व्यवस्थेची सुरुवात झाली.
• १ नोव्हेंबर १९५९ रोजी पंचायत राज स्वीकारणारे 'आंध्र प्रदेश' हे भारतातील दुसरे राज्य ठरले.
• वसंतराव नाईक समितीच्या शिफारशींनुसार १ मे १९६२ रोजी पंचायत राज सुरू करणारे महाराष्ट्र हे देशातील ९ वे राज्य होते.
• महत्त्वाची टीप: २ ऑक्टोबर १९५९ रोजी राजस्थानमधील नागौर येथे भारतातील पहिल्या पंचायत राज व्यवस्थेचा शुभारंभ झाला.
The correct answer is Option C (Rajasthan).
Key Points:
• Local Self-Government and Panchayati Raj in India:
• On 2 October 1959 (Mahatma Gandhi Jayanti), Prime Minister Jawaharlal Nehru officially inaugurated the Panchayati Raj system at Nagaur district in Rajasthan, making Rajasthan the first state in independent India to adopt it.
• Chronological milestones of Panchayati Raj:
• It was established based on the recommendations of the Balwant Rai Mehta Committee (1957), which advocated a 3-tier democratic decentralization model (Gram Panchayat, Panchayat Samiti, and Zilla Parishad).
• Andhra Pradesh became the second state to adopt Panchayati Raj in November 1959.
• Maharashtra was the 9th state to implement it on 1 May 1962 (on the recommendation of the Vasantrao Naik Committee).
• Key Takeaway: Rajasthan became the first state in India to launch Panchayati Raj on 2 October 1959 at Nagaur.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील विशेष चळवळी, मुक्तीसंग्राम व संयुक्त महाराष्ट्र लढा' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
महाराष्ट्रातील वृत्तपत्र चळवळ व पत्रकारिता: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बाळशास्त्री जांभेकर (दर्पण ६ जाने १८३२, दिग्दर्शन १८४०), भाऊ महाजन (प्रभाकर शतपत्रे), ज्ञानोदय १८४२, ज्ञानप्रकाश १८४९ (प...
महाराष्ट्रातील कामगार चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
नारायण मेघाजी लोखंडे (भारतीय कामगार चळवळीचे जनक, बॉम्बे मिलहँड्स असोसिएशन १८९०, रविवारची सुट्टी १० जून १८९०), AITUC स्था...
महाराष्ट्रातील दलित चळवळ व लढा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
गोपाळबाबा वलंगकर (विटाळ विध्वंसन ग्रंथ १८८८, अनार्य दोष परिहारक मंडळी), शिवराम जानबा कांबळे (सोमवंशीय मित्र), किसन फागुज...
मराठवाडा मुक्तीसंग्राम लढा व ऑपरेशन पोलो: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
हैदराबाद संस्थान पार्श्वभूमी, निजाम मीर उस्मान अली खान, कासिम रिझवी व रजाकार अत्याचार, स्वामी रामानंद तीर्थ (हैदराबाद स्...
संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ, १०६ हुतात्मे व १ मे १९६० राज्य निर्मिती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
बेळगाव साहित्य परिषद १९४६, अकोला करार १९४७, नागपूर करार १९५३, दार कमिशन व JVP समिती १९४८, फाजल अली आयोग, संयुक्त महाराष्...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
छत्रपती संभाजी राजांचा जन्म कोणत्या किल्ल्यावर झाला ?
1973 मध्ये सुंदरलाल बहुगुणा यांच्या नेतृत्वाखालील चिपको आंदो...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Clerk-Typist Prelims 2014 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?
📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?