#78📅 MPSC Rajyaseva Mains P2 2018 Official Question Paper(2018) +1 गुण

राज्याच्या राज्यपालाच्या अधिकाराबाबत खालीलपैकी कोणते विधान/ने बरोबर आहे/त ?
(a) राज्य शासनाचे कामकाज अधिक सुलभ पद्धतीने करण्यासाठी राज्यपाल नियम करू शकतात.
(b) अनुच्छेद 356 खालील आणीबाणीच्या काळात राज्यपाल राज्याची विधान परिषद विसर्जित करु शकतात.
(c). राज्याच्या मंत्रिमंडळातील सदस्याच्या अपात्रतेच्या प्रश्नासंबंधी राज्यपालास निर्णय घेण्याचा अधिकार आहे.
(d) एकदा का राज्यपालांनी विधेयक राष्ट्रपतीच्या विचारार्थ राखून ठेवले तर त्या विधेयकाचे कायद्यात रूपान्तर करणे हे राष्ट्रपतीच्या हातात असते, त्यापुढे राज्यपालांची कोणतीही भूमिका असत नाही.
पर्यायी उत्तरे :

Which one of the following statements with regard to the powers of the Governor of a state is/are correct?
(a) The Governor can make rules for the more convenient transaction of the business of the Govt. of the state.
(b) The Governor may dissolve the State Legislative Council during emergency under Article 356.
(c) The Governor has the power to decide on questions relating to the disqualification of members of the State Council of Ministers.
(d) Once the Governor reserves a Bill for the President's consideration, the subsequent enactment of the Bill is in the hands of the President and the Governor shall have no further part in its career.
Answer options:

पर्याय (Options):
a
(b) फक्त
(b) only
b
(b), (c), (d)
(b), (c), (d)
c
(a), (d)
(a), (d)
✓ योग्य उत्तर
d
(a), (b), (d)
(a), (b), (d)
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((a), (d)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• राज्यपालांचे घटनात्मक अधिकार आणि मर्यादा:
• विधान (a) बरोबर आहे: कलम १६६(३) नुसार राज्य शासनाचे कामकाज अधिक सुलभपणे चालवण्यासाठी आणि मंत्र्यांमध्ये खात्यांचे वाटप करण्यासाठी नियम करण्याचा अधिकार राज्यपालांना आहे.
• विधान (b) चुकीचे आहे: कलम १७२(२) अन्वये विधान परिषद हे स्थायी सभागृह असून ते कधीही विसर्जित होत नाही; कलम ३५६ खाली राष्ट्रपती राजवट असली तरीही विधान परिषद विसर्जित करता येत नाही (केवळ विधानसभा विसर्जित होते).
• विधान (c) चुकीचे आहे: कलम १९२ अन्वये राज्यपाल निवडणूक आयोगाच्या सल्ल्याने विधानमंडळ सदस्यांच्या (आमदारांच्या) अपात्रतेचा निर्णय घेतात, स्वतंत्रपणे मंत्रिमंडळ सदस्यांच्या अपात्रतेचा नाही.
• विधान (d) बरोबर आहे: कलम २०१ नुसार राज्यपालांनी विधेयक राष्ट्रपतींच्या विचारार्थ राखून ठेवल्यास, त्या विधेयकाला मंजुरी देणे किंवा परत पाठवणे पूर्णपणे राष्ट्रपतींच्या हातात असते, त्यात राज्यपालांची पुढील कोणतीही भूमिका उरत नाही.
• म्हणून (a) आणि (d) ही विधाने बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: राज्यपाल कामकाजाचे नियम करतात (कलम १६६); राष्ट्रपतींकडे विधेयक पाठवल्यावर राज्यपालांची भूमिका संपते; विधान परिषद कधीही विसर्जित होत नाही.

The correct answer is Option C ((a), (d)).

Key Points:
• Constitutional Powers of the State Governor:
• Statement (a) is CORRECT: Under Article 166(3), the Governor makes rules for the more convenient transaction of the business of the Government of the State and for allocation among ministers of the said business.
• Statement (b) is INCORRECT: Under Article 172(2), the Legislative Council is a permanent body and not subject to dissolution under any circumstances, even during President's Rule under Article 356. (Only the Legislative Assembly can be dissolved).
• Statement (c) is INCORRECT: Under Article 192, the Governor decides on questions regarding disqualification of members of the State Legislature (MLAs/MLCs) in consultation with the Election Commission, not members of the Council of Ministers per se.
• Statement (d) is CORRECT: Under Article 201, once a bill is reserved by the Governor for the consideration of the President, the Governor has no further role in its assent or return; subsequent enactment lies exclusively with the President.
• Key Takeaway: Governor makes state transaction rules (Art 166) and has no role once a bill is reserved for the President (Art 201); Council cannot be dissolved.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आणीबाणी विषयक तरतुदी व महत्त्वपूर्ण घटनादुरुस्त्या (Emergency & Amendments)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

आणीबाणी विषयक तरतुदी (भाग १८, कलम ३५२ ते ३६०): राष्ट्रीय आणीबाणी, राष्ट्रपती राजवट व आर्थिक आणीबाणी

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग १८ (कलम ३५२ ते ३६०) मध्ये आणीबाणीच्या असाधारण तरतुदी करण्यात आल्या आहेत. या तरतुदींचा मूळ उद्दे...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 40 मि. वाचन

महत्त्वपूर्ण व ऐतिहासिक घटनादुरुस्त्या (१ ली ते १०६ वी): कलम ३६८ दुरुस्ती पद्धत, ४२ वी, ४४ वी, ७३ वी, ८६ वी, १०१ वी ते १०६ वी

भारतीय राज्यघटनेच्या भाग २० (कलम ३६८) मध्ये संविधानात सुधारणा करण्याचा अधिकार आणि त्याची कार्यपद्धती स्पष्ट करण्यात आली...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटना २०२६ चालू घडामोडी: प्रमुख घटनादुरुस्त्या, सर्वोच्च न्यायालय ऐतिहासिक निकाल, नवीन फौजदारी कायदे व पदस्थ

भारतीय राज्यघटना व कायदा चालू घडामोडी २०२६ (सप्टेंबर २०२६ पर्यंत अद्ययावत): अधिकृत घटनात्मक पदस्थ (राष्ट्रपती, CJI, CEC,...

वाचा➔
१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2018 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔