#6📅 MPSC Rajyaseva Mains P1 2015 Official Question Paper(2015) +1 गुण

पुढील विधानांपैकी कोणते योग्य नाही ?

Which one of the following statements is not correct?
पर्याय (Options):
a
इंग्रज इंडियन नॅशनल आर्मी व तिच्या पुढाऱ्यांच्या अतिशय विरोधात होते.
The British attitude towards the INA and its leaders was very hostile.
b
इंग्रजांनी त्यांच्या प्रमुख 3 अधिकाऱ्यांवर गुरुबक्षसिंग धिल्लो, शाह नवाझ खान व पी. के. सेहगल यांच्यावर लाल किल्ला दिल्ली येथे इंग्रजांविरुद्ध लढा देण्यास्तव केस चालविली.
They put to trial three of its most prominent Officers Gurubakshah Singh Dhillon, Shah Nawaz Khan and P.K. Sehgal at Delhi Red Fort for fighting against the British.
c
त्या सर्वावर गुन्हा साबीत केला.
All of them were convicted.
d
त्याप्रमाणे त्या तिघांना शिक्षा झाली.
They were accordingly punished.
✓ योग्य उत्तर
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय d
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (त्याप्रमाणे त्या तिघांना शिक्षा झाली.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• आझाद हिंद सेनेचा लाल किल्ल्यावरील ऐतिहासिक खटला (नोव्हेंबर १९४५):
• लाल किल्ला खटला: कर्नल प्रेम सहगल, कर्नल गुरुबक्षसिंग धिल्लाँ आणि मेजर जनरल शाहनवाज खान या तीन प्रमुख अधिकाऱ्यांवर दिल्लीच्या लाल किल्ल्यात राजद्रोहाचा संयुक्त खटला चालवला गेला.
• गुन्हा सिद्ध पण शिक्षेची माफी: लष्करी न्यायालयाने तिघांनाही दोषी ठरवून जन्मठेपेची शिक्षा सुनावली; मात्र देशभरातील प्रचंड जनक्षोभ, मोर्चे आणि नौदलातील उठावाच्या पार्श्वभूमीवर कमांडर-इन-चीफ लॉर्ड ऑचिनलेक यांनी विशेषाधिकारात त्यांची शिक्षा रद्द (माफ) केली.
• त्यामुळे त्या तिघांना प्रत्यक्षात शिक्षा भोगावी लागली नाही; म्हणून चौथे विधान चुकीचे (योग्य नाही) आहे.
• महत्त्वाची टीप: लाल किल्ल्यावरील खटल्यात आझाद हिंद सेनेच्या तीन अधिकाऱ्यांवर गुन्हा सिद्ध झाला असला तरी प्रचंड जनआंदोलनामुळे कमांडर-इन-चीफने त्यांची शिक्षा माफ केली.

The correct answer is Option D (They were accordingly punished.).

Key Points:
• Azad Hind Fauj (INA) Red Fort Trials (November 1945):
• The Red Fort Trial: The British put Colonel Prem Kumar Sehgal, Colonel Gurbaksh Singh Dhillon, and Major General Shah Nawaz Khan on joint trial at the Red Fort in Delhi for treason and waging war against the King-Emperor.
• Conviction & Mass Agitation: The court martial found all three officers guilty (convicted them). However, due to unprecedented public outrage, widespread riots, mutinies in the armed forces (like the Royal Indian Navy Revolt of 1946), and nationwide solidarity campaigns led by Congress defense counsel (Bhulabhai Desai, Tej Bahadur Sapru, Nehru), the Commander-in-Chief Claude Auchinleck was forced to remit/commute their sentences.
• No Actual Punishment: The officers were cashiered from the army but their prison sentences were remitted; hence, they were NOT punished/jailed as originally sentenced. Therefore, Statement 4 is incorrect.
• Key Takeaway: Although the three INA officers were convicted at the Red Fort trial, their sentences were remitted due to intense national pressure.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील सशस्त्र क्रांतिकारक, शेतकरी व आदिवासी लढा' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2015 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔