प्राथमिक आरोग्य केंद्राबाबत खालीलपैकी कोणती / कोणते विधान / विधाने बरोबर आहे/आहेत ?
a. भोर समितीने प्राथमिक आरोग्य केंद्रासाठीची संकल्पना दिली आहे.
b. प्राथमिक आरोग्य केंद्रासाठीच्या भारतीय सार्वजनिक आरोग्य मानकांमध्ये 2012 मध्ये सुधारणा करण्यात आली आहे.
c. ग्रामीण भागातील 40 हजार लोकसंख्यासाठी एक प्राथमिक आरोग्य केंद्र आहे.
प्राथमिक आरोग्य केंद्राबाबत खालीलपैकी कोणती / कोणते विधान / विधाने बरोबर आहे/आहेत ?
a. भोर समितीने प्राथमिक आरोग्य केंद्रासाठीची संकल्पना दिली आहे.
b. प्राथमिक आरोग्य केंद्रासाठीच्या भारतीय सार्वजनिक आरोग्य मानकांमध्ये 2012 मध्ये सुधारणा करण्यात आली आहे.
c. ग्रामीण भागातील 40 हजार लोकसंख्यासाठी एक प्राथमिक आरोग्य केंद्र आहे.
Which of the following statements is/are true in case of Primary Health Centre?
a. The Bhore Committee gave the concept of Primary Health Centre.
b. Indian Public Health Standards for Primary Health Centres has been revised in 2012.
c. One Primary Health Centre covers 40,000 population for rural areas.
योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (a आणि b) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• प्राथमिक आरोग्य केंद्र (PHC):
• भोर समिती (१९४६): सर जोसेफ भोर यांच्या अध्यक्षतेखालील समितीने भारतात प्रथम प्राथमिक आरोग्य केंद्राची (PHC) संकल्पना मांडली [विधान a बरोबर].
• IPHS मानके: प्राथमिक आरोग्य केंद्रांसाठीच्या भारतीय सार्वजनिक आरोग्य मानकांमध्ये (IPHS) २०१२ मध्ये सर्वसमावेशक सुधारणा करण्यात आल्या [विधान b बरोबर].
• लोकसंख्या निकष [विधान c चुकीचे आहे]:
• सपाट (मैदानी) ग्रामीण भाग: ३०,००० लोकसंख्येसाठी १ PHC.
• डोंगरी/आदिवासी भाग: २०,००० लोकसंख्येसाठी १ PHC.
• (४०,००० लोकसंख्येचा कोणताही प्राथमिक निकष अस्तित्वात नाही).
• महत्त्वाची टीप: PHC संकल्पना भोर समितीने मांडली; IPHS मानके २०१२ मध्ये सुधारित झाली; PHC ३०,००० (सपाट) / २०,००० (आदिवासी) लोकसंख्येसाठी असते.
The correct answer is Option B (a and b).
Key Points:
• Primary Health Centres (PHCs):
• Bhore Committee (1946): The Health Survey and Development Committee, headed by Sir Joseph Bhore, first introduced the concept of the Primary Health Centre as a basic unit of public health care delivery [Statement a is correct].
• Indian Public Health Standards (IPHS): The IPHS standards for Sub-centres, PHCs, and CHCs were revised and published in 2012 to ensure uniform quality of services [Statement b is correct].
• Population Norms [Statement c is incorrect]:
• Plain areas: 30,000 population per PHC.
• Hilly / Tribal / Difficult areas: 20,000 population per PHC.
• (A Community Health Centre / CHC covers 80,000 to 1,20,000, not a PHC).
• Key Takeaway: PHC concept came from Bhore Committee (1946); IPHS was revised in 2012; PHC covers 30,000 (plains) / 20,000 (hilly/tribal).
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'पोषण, जीवनसत्त्वे, मानवी रोग, लसीकरण व आरोग्यशास्त्र (Nutrition, Vitamins & Human Diseases)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
पोषणशास्त्र: कर्बोदके, प्रथिने, मेद, जीवनसत्त्वे (Vitamins A, B, C, D, E, K), खनिजे व अभावजन्य आजार (Nutrition)
पोषणशास्त्र: कर्बोदके, प्रथिने, मेद, जीवनसत्त्वे (Vitamins A, B, C, D, E, K), खनिजे व अभावजन्य आजार (Nutrition) या घटकाम...
मानवी संसर्गजन्य व असंसर्गजन्य रोग: जीवाणू, विषाणू, आदिजीव, बुरशीजन्य रोग, निदान चाचण्या व लस (Human Diseases)
मानवी संसर्गजन्य व असंसर्गजन्य रोग: जीवाणू, विषाणू, आदिजीव, बुरशीजन्य रोग, निदान चाचण्या व लस (Human Diseases) या घटकामध...
सूक्ष्मजीवशास्त्र व रोगप्रतिकारशक्ती: जिवाणू, विषाणू, कवक, जन्मजात व उपार्जित प्रतिकारशक्ती, प्रतिपिंडे व अँटीबायोटिक्स (Microbiology & Immunity)
सूक्ष्मजीव वर्गीकरण, विषाणू रचना, जन्मजात व उपार्जित प्रतिकारशक्ती, प्रतिपिंडांचे प्रकार (IgG, IgA, IgM, IgE), सक्रिय-नि...
राष्ट्रीय लसीकरण वेळापत्रक (UIP २०२६): BCG, OPV, Pentavalent, Rotavirus, MR, Td व विशेष लसी (National Immunization Schedule 2026)
आरोग्य मंत्रालयाचे २०२६ मधील अधिकृत लसीकरण वेळापत्रक, जन्म ते १६ वर्षांपर्यंतच्या लसी, गर्भवती महिलांसाठी Td लस आणि मिशन...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
मुख्यमंत्री युवा कार्ये प्रशिक्षण योजने अंतर्गत प्रशिक्षणार्...
राष्ट्रीय शहरी आरोग्य अभियान (NUHM) ची खालीलपैकी कोणती उद्दि...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P3 2024 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 सामान्य विज्ञान (General Science) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?