#16📅 MPSC Rajyaseva Mains P1 2023 Official Question Paper(2023) +1 गुण

खालीलपैकी शेती सुधारणेला पूरक अशा कोणत्या सुधारणा लॉर्ड कर्झनच्या कार्यकाळात झाल्या ?
a. शेतकी/कृषि संशोधन संस्थेची स्थापना
b. सहकारी संस्था कायदा पारित
c. कुळ कायदा पारित
d. भूमी सुधारणा कायदा पारित

Which of the following reforms that contributed to agrarian took place during the tenure of Lord Curzon?
a. Establishment of Agriculture Research Institution
b. Passed the Co-operative Societies Act
c. Passed the Tenant Act
d. Passed the Land Reform Act

पर्याय (Options):

फक्त a आणि b बरोबर

Only a and b is correct

✓ योग्य उत्तर

फक्त b, c आणि d बरोबर

Only b, c and d is correct

फक्त a आणि d बरोबर

Only a and d is correct

वरील सर्व बरोबर

All of the above is correct

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) (फक्त a आणि b बरोबर) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• लॉर्ड कर्झनच्या काळातील कृषी सुधारणा (१८९९-१९०५):
• कृषी संशोधन संस्थेची स्थापना (a): कर्झनने १९०५ मध्ये बिहारमधील पुसा येथे 'इम्पिरिअल ॲग्रिकल्चरल रिसर्च इन्स्टिट्यूट' (केंद्रीय कृषी संशोधन संस्था) स्थापन केली.
• सहकारी पतसंस्था कायदा (b): शेतकऱ्यांना सावकारांच्या जाचातून सोडवण्यासाठी आणि स्वस्त दरात कर्ज उपलब्ध करून देण्यासाठी १९०४ मध्ये 'सहकारी पतसंस्था कायदा' (Co-operative Credit Societies Act, 1904) संमत केला.
• (c) व (d) मधील व्यापक कुळ कायदा व भूमी सुधारणा कायदे स्वातंत्र्यपूर्व कर्झनच्या सर्वसाधारण कृषी सुधारणांचा थेट भाग मानले जात नाहीत (१९०० मध्ये पंजाब जमीन हस्तांतरण कायदा केला होता).
• त्यामुळे आयोगाच्या अंतिम उत्तरतालिकेनुसार फक्त a आणि b बरोबर हे उत्तर अचूक आहे.
• महत्त्वाची टीप: लॉर्ड कर्झनच्या काळात १९०५ मध्ये पुसा कृषी संशोधन संस्था आणि १९०४ मध्ये सहकारी पतसंस्था कायदा संमत करण्यात आला.

The correct answer is Option A (Only a and b is correct).

Key Points:
• Agrarian Reforms under Lord Curzon (1899–1905):
• Establishment of Agricultural Research Institute (a): In 1905, Curzon founded the Imperial Agricultural Research Institute at Pusa (Bihar), laying the bedrock for scientific agriculture research.
• Co-operative Credit Societies Act (b): Passed the historic *Co-operative Credit Societies Act of 1904* to liberate farmers from the clutches of usurious moneylenders by facilitating low-interest institutional credit.
• Statements c and d are incorrect in this context (The Punjab Land Alienation Act was passed in 1900, but overarching Land Reform Acts and modern tenancy reforms occurred post-independence).
• Therefore, according to the official key, Only a and b are correct.
• Key Takeaway: Lord Curzon established the Pusa Agricultural Research Institute (1905) and enacted the Co-operative Societies Act (1904).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स ब्रिटिश सत्ता विस्तार, महसूल पद्धती व १८५७ चा राष्ट्रीय उठाव

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'ब्रिटिश सत्ता विस्तार, महसूल पद्धती व १८५७ चा राष्ट्रीय उठाव' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

ब्रिटिश सत्ता विस्तार, महसूल पद्धती व प्रशासकीय कायदे: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

प्लासी १७५७ व बक्सर १७६४ लढाई, कायमधारा (कॉर्नवॉलिस १७९३), रयतवारी (मन्रो १८२०), महालवारी पद्धत, तैनाती फौज (वेलस्ली १७९...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

१८५७ चा राष्ट्रीय उठाव आणि महाराष्ट्रातील घडामोडी: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

उठावाची राजकीय, सामाजिक व लष्करी कारणे (एनफिल्ड काडतुसे), मंगल पांडे (बराकपूर), बहादुर शाह, झाशीची राणी लक्ष्मीबाई, तात्...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 19 मि. वाचन

ब्रिटिशकालीन शिक्षण आयोग, वृत्तपत्र कायदे व प्रशासकीय सुधारणा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

मेकॉले मिनिट्स १८३५ (झिरपता सिद्धांत), वूड्स डिस्पॅच १८५४ (शिक्षणाचा मॅग्ना कार्टा), हंटर कमिशन १८८२ (फुले-रमाबाई साक्ष)...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #15

जोड्या जुळवा: a. मुंबई मराठी साहित्य संघ b. विदर्भ साहित्य स...

पुढील प्रश्न #17

दादाभाई नौरोजी यांच्या बाबत खालीलपैकी कोणते/ती विधान/ने सत्य...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P1 2023 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड