खालीलपैकी कोणते कलम (अनुच्छेद) सर्वोच्च न्यायालयाला भारतातील कोणत्याही न्यायाधिकरणाने दिलेल्या कोणत्याही निर्णयावर किंवा आदेशावर विशेष विनंती अपील दाखल करण्याचा अधिकार देते ?
(1) अनुच्छेद 32
(2) अनुच्छेद 227
(3) अनुच्छेद 136
(4) अनुच्छेद 148
खालीलपैकी कोणते कलम (अनुच्छेद) सर्वोच्च न्यायालयाला भारतातील कोणत्याही न्यायाधिकरणाने दिलेल्या कोणत्याही निर्णयावर किंवा आदेशावर विशेष विनंती अपील दाखल करण्याचा अधिकार देते ?
(1) अनुच्छेद 32
(2) अनुच्छेद 227
(3) अनुच्छेद 136
(4) अनुच्छेद 148
Which of the following Article of constitution empowers the supreme court to grant special leave to appeal from any judgment, or order passed by any tribunal in India?
(1) Art. 32
(2) Art. 227
(3) Art. 136
(4) Art. 148
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (अनुच्छेद 136) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतीय संविधानातील सर्वोच्च न्यायालयाचे अपीलीय अधिकारक्षेत्र आणि विशेष विवेकाधिकार:
• अनुच्छेद 136 (विशेष अनुमती याचिका - SLP):
• सर्वोच्च न्यायालयाला आपल्या स्वेच्छानिर्णयानुसार, भारतातील कोणत्याही न्यायालयाने किंवा कोणत्याही न्यायाधिकरणाने (Tribunal) दिलेल्या कोणत्याही निर्णयाविरुद्ध, हुकूमनाम्याविरुद्ध किंवा आदेशाविरुद्ध अपील करण्यासाठी विशेष रजा (Special Leave) देण्याचा अमर्याद अधिकार प्रदान करतो (लष्करी न्यायालये वगळून).
• इतर कलमांचा संदर्भ:
• कलम 32: मूलभूत हक्कांच्या अंमलबजावणीसाठी घटनात्मक उपाययोजना (रिट्स).
• कलम 227: उच्च न्यायालयाचा सर्व दुय्यम न्यायालये व लवादांवरील अधीक्षणाचा अधिकार.
• कलम 148: भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG).
• म्हणून अचूक उत्तर अनुच्छेद 136 हे आहे (पर्याय क्र. 3).
• महत्त्वाची टीप: कलम 136 अन्वये सर्वोच्च न्यायालयाला भारतातील कोणत्याही न्यायालयाच्या किंवा न्यायाधिकरणाच्या निर्णयाविरुद्ध विशेष अपील (SLP) दाखल करून घेण्याचा अधिकार आहे.
The correct answer is Option C (Art. 136).
Key Points:
• Appellate jurisdiction and discretionary powers of the Supreme Court of India under Part V:
• Article 136 (Special Leave Petition - SLP):
• Empowers the Supreme Court, in its discretion, to grant special leave to appeal from any judgment, decree, determination, sentence, or order in any cause or matter passed or made by any court or tribunal in the territory of India (except military tribunals under Article 136(2)).
• Other Articles for comparison:
• Article 32: Constitutional remedies for enforcement of Fundamental Rights (Writs).
• Article 227: Power of superintendence over all courts and tribunals by the High Court.
• Article 148: Office of the Comptroller and Auditor General of India.
• Therefore, Article 136 is the correct answer (Option 3).
• Key Takeaway: Article 136 empowers the Supreme Court to grant Special Leave to Appeal (SLP) against decisions of any court or tribunal in India.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court - कलम १२४ ते १४७): रचना, कॉलेजियम पद्धत, अधिकारक्षेत्रे व न्यायालयीन पुनर्विलोकन
भारताने अमेरिकेप्रमाणे दुहेरी न्यायालयीन व्यवस्था (Dual Judiciary) न स्वीकारता 'एकात्मिक व स्वतंत्र न्यायव्यवस्था' (Inte...
उच्च न्यायालये (कलम २१४ ते २३१) व दुय्यम न्यायालये: मुंबई उच्च न्यायालय, रिट अधिकार (कलम २२६), लोकअदालत व NGT
भारतात उच्च न्यायालयांची स्थापना १८६१ च्या 'इंडियन हायकोर्ट्स ॲक्ट' अन्वये १८६२ मध्ये सर्वप्रथम कलकत्ता, बॉम्बे (मुंबई)...
सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक घटनात्मक खटले (Landmark SC Judgments): केशवानंद भारती, मिनर्व्हा मिल्स, पुट्टास्वामी व २०२६ पर्यंतचे निकाल
भारतीय राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्व अत्यंत महत्त्वाचे खटले (Landmark Constitutional Cases): शंकरी प्रसाद ते केशवानंद भा...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
बालकांचा मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाचा हक्क अधिनियम, 2009 च्य...
महाराष्ट्र जमीन महसूल संहिता 1966 च्या कलम _______ नुसार कृष...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2022 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?