राष्ट्रपतीस सहाय्य व सल्ला देण्यासाठी एक मंत्रीपरिषद असते व राष्ट्रपती त्या सल्ल्यानुसार कार्ये पार पाडतात, परंतु :
(a) राष्ट्रपती मंत्रीपरिषदेस सल्ल्याचा फेरविचार करण्यास सांगू शकत नाहीत.
(b) मंत्रीपरिषदेने सल्ला दिला था काय याबाबत केवळ सर्वोच्च न्यायालय चौकशी करू शकते.
(c) संसदेचा सदस्य राहण्यास अनर्ह ठरल्यास व सदस्यत्वाचा कालावधी समाप्त होण्यापूर्वी त्याने निवडणूक लढविल्यास तो निवडून आल्याचे घोषित होईपर्यंत तो मंत्री म्हणून राहू शकेल.
पर्याय उत्तरे :
राष्ट्रपतीस सहाय्य व सल्ला देण्यासाठी एक मंत्रीपरिषद असते व राष्ट्रपती त्या सल्ल्यानुसार कार्ये पार पाडतात, परंतु :
(a) राष्ट्रपती मंत्रीपरिषदेस सल्ल्याचा फेरविचार करण्यास सांगू शकत नाहीत.
(b) मंत्रीपरिषदेने सल्ला दिला था काय याबाबत केवळ सर्वोच्च न्यायालय चौकशी करू शकते.
(c) संसदेचा सदस्य राहण्यास अनर्ह ठरल्यास व सदस्यत्वाचा कालावधी समाप्त होण्यापूर्वी त्याने निवडणूक लढविल्यास तो निवडून आल्याचे घोषित होईपर्यंत तो मंत्री म्हणून राहू शकेल.
पर्याय उत्तरे :
There is a council of Ministers to aid and advice the President who, in the exercise of his functions acts in accordance with such advice, however
(a) The President can not ask the Council of Ministers to reconsider such advice
(b) The question whether any advice was tendered by the Council of Ministers to the President can be enquired into only by the Supreme court
(c) If a member of the Parliament gets disqualified to be a member and he contests election before the expiry of the term of his office he can remain as a Minister until he is declared elected.
Answer Options:
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (तिन्ही अयोग्य) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विधान (a) चे विश्लेषण: चुकचे. कलम 74(1) मधील परंतुकानुसार राष्ट्रपती मंत्रिमंडळाला त्यांच्या सल्ल्याचा फेरविचार करण्यास सांगू शकतात.
• विधान (b) चे विश्लेषण: चुकचे. कलम 74(2) नुसार मंत्रिमंडळाने राष्ट्रपतींना काय सल्ला दिला, याची कोणत्याही न्यायालयात चौकशी केली जाऊ शकत नाही (सर्वोच्च न्यायालयातही नाही).
• विधान (c) चे विश्लेषण: चुकचे. कलम 75(5) नुसार संसदेचा सदस्य नसलेली व्यक्ती जास्तीत जास्त 6 महिने मंत्री राहू शकते; अनर्ह ठरल्यास किंवा निवडणूक न जिंकल्यास तो पदावर चालू राहू शकत नाही.
• निष्कर्ष: दिलेली तिन्ही विधाने चुकीची आहेत, त्यामुळे 'तिन्ही अयोग्य' हा पर्याय अचूक आहे.
• महत्त्वाची टीप: राष्ट्रपती सल्ल्याचा फेरविचार मागू शकतात आणि मंत्रिमंडळाच्या सल्ल्याची कोणतीही न्यायालयीन चौकशी होऊ शकत नाही.
The correct answer is Option D (None is correct).
Key Points:
• Analysis of Statement (a): False. Under Article 74(1) proviso, the President *can* require the Council of Ministers to reconsider such advice, either generally or otherwise.
• Analysis of Statement (b): False. Under Article 74(2), the question of whether any, and if so what, advice was tendered by Ministers to the President *shall not* be inquired into in *any* court (Supreme Court or otherwise).
• Analysis of Statement (c): False. Under Article 75(5), a minister who for any period of six consecutive months is not a member of either House of Parliament ceases to be a minister at the expiration of that period; if disqualified or failing an election, he cannot automatically remain a minister.
• Conclusion: Since all statements (a), (b), and (c) are factually incorrect, option (4) 'None is correct' is the official answer.
• Key Takeaway: The President can ask the Cabinet to reconsider advice (Article 74 proviso), and ministerial advice is barred from court inquiry (Article 74(2)).
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'घटनात्मक संस्था व आयोग (Constitutional Bodies: ECI, UPSC, MPSC, Finance Commission & CAG)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
केंद्रीय निवडणूक आयोग (कलम ३२४), UPSC व MPSC (कलम ३१५ ते ३२३) आणि केंद्रीय वित्त आयोग (कलम २८०): रचना व कार्ये
ज्या संस्थांची व आयोगांची तरतूद भारतीय राज्यघटनेच्या मूळ कलमांमध्ये स्पष्टपणे नमूद केलेली असते, त्यांना 'घटनात्मक संस्था...
भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG - कलम १४८), महान्यायवादी (कलम ७६), महाधिवक्ता (कलम १६५) व राष्ट्रीय आयोग (NCSC - कलम ३३८, NCST - कलम ३३८A, NCBC - कलम ३३८B)
भारताचे नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG) हे देशाच्या संपूर्ण वित्तीय व्यवस्थेचे (केंद्र व राज्य पातळीवर) सर्वोच्च नियंत्र...
निवडणूक कायदे व मतदारसंघ परिसीमन: RPA १९५० व १९५१ कायदे, परिसीमन आयोग, NOTA व निवडणूक सुधारणा
भारतातील निवडणूक कायद्यांचे संपूर्ण विश्लेषण: लोकप्रतिनिधित्व कायदा १९५० (RPA 1950), लोकप्रतिनिधित्व कायदा १९५१ (RPA 195...
केंद्र-राज्य वित्तीय संबंध व निधी: वित्त आयोग (कलम २८०), GST परिषद (कलम २७९A), संचित, सार्वजनिक व आकस्मिकता निधी
केंद्र-राज्य वित्तीय संघराज्य रचनेचे सखोल विश्लेषण: कलम २८० केंद्रीय वित्त आयोग (१५ वा व १६ वा वित्त आयोग), कलम २७९A GST...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
भारतीय राज्यघटनातील तरतुदीनुसार धार्मिक मूलभूत हक्काचे अनुषं...
अनुसूचित जाती, अनुसूचित जमाती (अत्याचार प्रतिबंध) अधिनियम 19...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P2 2013 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?