भारत सरकारने स्वीकारलेल्या सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेची मुख्य वैशिष्ट्ये खालीलप्रमाणे आहेत : (a) बाल विकास (b) दुहेरी किंमत (c) केंद्र राज्य नियंत्रण (d) परकीय व्यापार वरीलपैकी कोणते/ती विधान/ने अयोग्य आहे/त ?
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) ((a) व (d)) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• योग्य पर्याय मूल्यमापन: या प्रश्नाचे अचूक उत्तर पर्याय (4) (a) आणि (d) हे आहे.
• सार्वजनिक वितरण व्यवस्था (PDS) वैशिष्ट्ये:
• विचारलेल्या घटकांपैकी कोणते घटक PDS ची अयोग्य (चुकीची) वैशिष्ट्ये आहेत हे ओळखायचे आहे:
• (a) बाल विकास: बाल विकासाचे कार्य आयसीडीएस (ICDS) अंगणवाडी मार्फत होते, PDS चे हे थेट वैशिष्ट्य नाही. (अयोग्य)
• (b) दुहेरी किंमत: PDS मध्ये सवलतीचे दर आणि एपीएल/बीपीएल वर्गीकरणानुसार दुहेरी किंमत धोरण असते. (योग्य वैशिष्ट्य)
• (c) केंद्र राज्य नियंत्रण: केंद्र सरकार धान्य खरेदी व साठा करते तर राज्य सरकार वाटप करते (संयुक्त जबाबदारी). (योग्य वैशिष्ट्य)
• (d) परकीय व्यापार: सार्वजनिक वितरण व्यवस्था हा देशांतर्गत अन्न सुरक्षा कार्यक्रम आहे, परकीय व्यापार नाही. (अयोग्य)
• निष्कर्ष: (a) आणि (d) हे PDS चे भाग नसल्यामुळे अयोग्य आहेत.
• परीक्षा दृष्टीकोन: PDS ची रचना आणि कार्यपद्धती यावर आधारित हा विश्लेषणात्मक प्रश्न आहे.
• महत्त्वाची टीप: बाल विकास (a) आणि परकीय व्यापार (d) ही सार्वजनिक वितरण व्यवस्थेची अयोग्य वैशिष्ट्ये आहेत.
The correct answer is Option D ((a) and (d)).
Key Points:
• Correct Option Evaluation: The correct answer is option (4) (a) and (d).
• Features of Public Distribution System (PDS):
• The question asks which of the listed features are incorrect (अयोग्य) regarding PDS:
• (a) Child development: Child development is handled by ICDS (Anganwadis), not a direct operational feature of PDS. (Incorrect feature)
• (b) Dual prices: PDS features dual pricing (APL/BPL or subsidized vs. open market pricing). (Correct feature)
• (c) Centre-state control: Joint responsibility where the Centre procures, stores, and transports grains, while states handle distribution via fair price shops. (Correct feature)
• (d) Foreign Trade: PDS is a domestic food security and distribution mechanism, not a foreign trade instrument. (Incorrect feature)
• Identification: Since (a) and (d) are incorrect features of PDS, option (4) is the correct answer.
• Exam Insight: PDS is structured around food security, price stabilization, and joint federal management.
• Key Takeaway: Child development (a) and foreign trade (d) are incorrect features of the Public Distribution System.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'दारिद्र्य, बेरोजगारी व मानवी विकास (Poverty, Unemployment & Human Development)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
दारिद्र्य संकल्पना, मोजमाप पद्धती, दारिद्र्य रेषा व सर्व तज्ज्ञ समित्या (दांडेकर-रथ ते तेंडुलकर व रंगराजन)
Topic 61: दारिद्र्य व बेरोजगारी Note ID: 125 दारिद्र्य संकल्पना, मोजमाप पद्धती, दारिद्र्य रेषा व सर्व तज्ज्ञ समित्या निर...
बेरोजगारी: प्रकार, मोजमाप पद्धती (UPS, UPSS, CWS, CDS), PLFS अहवाल व प्रमुख राष्ट्रीय रोजगार योजना
Topic 61: दारिद्र्य व बेरोजगारी Note ID: 126 बेरोजगारी: संकल्पना, सर्व प्रकार, मोजमाप पद्धती (UPS, UPSS, CWS, CDS) व PLF...
मानवी विकास निर्देशांक (HDI): ३ आयाम, ४ निर्देशक, असमानता समायोजित IHDI, GII व भारतातील कल्याणकारी धोरणे
Topic 61: दारिद्र्य व बेरोजगारी Note ID: 127 मानवी विकास निर्देशांक (HDI): ३ आयाम, ४ निर्देशक, IHDI, GII व भारतातील कल्य...
MPSC Group B / Rajyaseva संपूर्ण टेस्ट सिरीज २०२६ — सर्व पेपर्स व स्पष्टीकरण!
१००+ फुल-लेंथ सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक, मागील सर्व प्रश्नपत्रिका आणि सविस्तर स्पष्टीकरणासह.
पंचवार्षिक नियोजनात ग्रामीण विकासावर विशेष भर देण्यात आला. ए...
शाश्वत विकासाची पुढील व्याख्या कोणी केली ? "शाश्वत विकास म्ह...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2016 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?