#20📅 MPSC Group B Mains 2025 - Paper 1 (भाषा)(2025) +1 गुण

थट्टामस्करी, धनदौलत हे पुढीलपैकी कोणत्या प्रकारातील शब्द आहेत ?

पर्याय (Options):

अनुकरणवाचक शब्द

अंशाभ्यस्त शब्द

✓ योग्य उत्तर

पुनरुक्त शब्द

पूर्णाभ्यस्त शब्द

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (अंशाभ्यस्त शब्द) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• संकल्पना: एकाच शब्दाची द्विरुक्ती होऊन किंवा थोडे बदल होऊन जे जोडशब्द तयार होतात, त्यांना 'अभ्यस्त शब्द' म्हणतात. त्याचे पूर्णाभ्यस्त, अंशाभ्यस्त आणि अनुकरणवाचक असे प्रकार आहेत.
• योग्य पर्याय विश्लेषण: 'थट्टामस्करी' आणि 'धनदौलत' या शब्दांमध्ये पहिला शब्द आणि दुसरा शब्द या दोघांचाही अर्थ जवळपास सारखाच आहे (समानार्थी शब्द एकत्र येऊन बनलेले जोडशब्द). जसे, थट्टा = मस्करी आणि धन = दौलत. जेव्हा असे समानार्थी शब्द एकत्र येतात किंवा शब्दाचा काही अंश बदलून जोडशब्द तयार होतो, तेव्हा त्याला अंशाभ्यस्त शब्द म्हणतात. त्यामुळे पर्याय २ योग्य आहे.
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• पूर्णाभ्यस्त शब्द / पुनरुक्त शब्द: जेव्हा एकच पूर्ण शब्द जसाच्या तसा दोनदा येतो (उदा. हळूहळू, लाललाल, घरघर).
• अनुकरणवाचक शब्द: जेव्हा एखाद्या ध्वनीची किंवा आवाजाची पुनरावृत्ती होऊन शब्द बनतो (उदा. कडकड, फडफड, बडबड).
• परीक्षेच्या दृष्टिकोनातून: अंशाभ्यस्त शब्दांचे दोन प्रकार असतात: १) अर्थहीन शब्द जोडणे (शेजारीपाजारी, दगडबिगड) आणि २) समानार्थी शब्द जोडणे (धनदौलत, कागदपत्र). हे दोन्ही अंशाभ्यस्तच आहेत.
• महत्त्वाची टीप: लक्षात ठेवा: धनदौलत, थट्टामस्करी यांसारखे समानार्थी शब्दांनी बनलेले जोडशब्द 'अंशाभ्यस्त' शब्द असतात.

The correct answer is Option B (अंशाभ्यस्त शब्द).

Key Points:
• संकल्पना: एकाच शब्दाची द्विरुक्ती होऊन किंवा थोडे बदल होऊन जे जोडशब्द तयार होतात, त्यांना 'अभ्यस्त शब्द' म्हणतात. त्याचे पूर्णाभ्यस्त, अंशाभ्यस्त आणि अनुकरणवाचक असे प्रकार आहेत.
• योग्य पर्याय विश्लेषण: 'थट्टामस्करी' आणि 'धनदौलत' या शब्दांमध्ये पहिला शब्द आणि दुसरा शब्द या दोघांचाही अर्थ जवळपास सारखाच आहे (समानार्थी शब्द एकत्र येऊन बनलेले जोडशब्द). जसे, थट्टा = मस्करी आणि धन = दौलत. जेव्हा असे समानार्थी शब्द एकत्र येतात किंवा शब्दाचा काही अंश बदलून जोडशब्द तयार होतो, तेव्हा त्याला अंशाभ्यस्त शब्द म्हणतात. त्यामुळे पर्याय २ योग्य आहे.
• इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
• पूर्णाभ्यस्त शब्द / पुनरुक्त शब्द: जेव्हा एकच पूर्ण शब्द जसाच्या तसा दोनदा येतो (उदा. हळूहळू, लाललाल, घरघर).
• अनुकरणवाचक शब्द: जेव्हा एखाद्या ध्वनीची किंवा आवाजाची पुनरावृत्ती होऊन शब्द बनतो (उदा. कडकड, फडफड, बडबड).
• परीक्षेच्या दृष्टिकोनातून: अंशाभ्यस्त शब्दांचे दोन प्रकार असतात: १) अर्थहीन शब्द जोडणे (शेजारीपाजारी, दगडबिगड) आणि २) समानार्थी शब्द जोडणे (धनदौलत, कागदपत्र). हे दोन्ही अंशाभ्यस्तच आहेत.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'शब्दसिद्धी: सिद्ध शब्द (तत्सम, तद्भव, देशी, परभाषीय) व साधित शब्द (उपसर्ग, प्रत्यय, अभ्यस्त)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

सिद्ध शब्द: तत्सम, तद्भव, देशी आणि परभाषीय शब्द (पोर्तुगीज, अरबी, फारसी, कानडी)

भाषेमध्ये शब्द कसा बनतो याला 'शब्दसिद्धी' म्हणतात. मूळच्या शब्दाला 'सिद्ध शब्द' म्हणतात. सिद्ध शब्दांचे ४ मुख्य प्रकार प...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 5 मि. वाचन

साधित शब्द: उपसर्गघटित, प्रत्ययघटित, सामासिक आणि अभ्यस्त शब्द

मूळ सिद्ध शब्दाला उपसर्ग किंवा प्रत्यय लागून तयार होणाऱ्या शब्दांना 'साधित शब्द' म्हणतात. साधित शब्दांचे प्रकार: १. उपसर...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #19

पुढीलपैकी संस्कृत धातुसाधित कोणते ?

पुढील प्रश्न #21

'लंकेची पार्वती' या वाक्प्रचाराचा खालीलपैकी कोणता अर्थ आहे ?

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2025 - Paper 1 (भाषा) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण पेपर ➔

घरगुती उपभोगाला चालना देण्यासाठी प्राप्तिकरात घट करणे हे _______ याचे उदाहरण आहे.

उत्तर पहा ➔ 2

महाराष्ट्र मानवी विकास अहवाल 2012 अनुसार मानवी विकासाच्या खालीलपैकी कोणत्या निर्देशांकांमध्ये जिल्ह्यांतर्गत राज्यभर असमानता कायम आहे?
(a) उत्पन्न (b) अर्भक जीवन शक्यता (c) एकूण साक्षरता (d) स्थूल पटनोंदणी प्रमाण

उत्तर पहा ➔ 3

लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांताच्या दुसऱ्या टप्प्यात मृत्यू दर कमी आणि _______ दिसून येतो.

उत्तर पहा ➔ 4

व्यापार चक्रातील आकुंचन या कालावधीत अर्थव्यवस्थेत खालीलपैकी कोणते बदल होतात?
(a) वस्तू व सेवांच्या किंमतीत वाढ
(b) वास्तविक GDP मधील घट
(c) रोजगारात घट
(d) गुंतवणुकीत घट

उत्तर पहा ➔ 5

शाश्वत विकास उद्दिष्टे (SDG) भारत निर्देशांक 2023-24 संदर्भात पुढील विधाने विचारात घ्या :
(a) या निर्देशांकाद्वारे सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची शाश्वत विकास उद्दिष्टांच्या (SDGs) संदर्भातील प्रगती 113 निर्देशांकांच्या आधारे मोजली जाते, जी राष्ट्रीय निर्देशक ढाचा (NIF) शी सुसंगत आहे.
(b) प्रत्येक राज्य व केंद्रशासित प्रदेशासाठी सर्व 17 शाश्वत विकास उद्दिष्टांवर (SDGs) उद्दिष्टनिहाय गुण गणना केली जाते.
(c) एखाद्या राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेशाचा एकत्रित गुण क्रमांक (composite score) हा निर्देशांकात समाविष्ट असलेल्या SDGs वरील उद्दिष्टनिहाय गुणांचे एकत्रीकरण करून निश्चित केला जातो.
(d) या निर्देशांकात 0 गुण मिळणे म्हणजे त्या राज्याने किंवा केंद्रशासित प्रदेशाने मूल्यमापनातील SDG उद्दिष्टे पूर्णपणे साध्य केली आहेत असे दर्शविते.

उत्तर पहा ➔ 6

सहकारी विकास निधी (CDF) बद्दल योग्य विधान/ने कोणती आहेत?
(a) त्याची स्थापना नाबार्डने केली आहे.
(b) त्याची स्थापना 1993 मध्ये केली गेली.
(c) सहकारी पतसंस्थांचे मजबुतीकरण हे या योजनेचे एक उद्दिष्ट आहे.

उत्तर पहा ➔

📚 मराठी भाषा व व्याकरण (Marathi Grammar) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔