योग्य कथने ओळखा :
अ. कोर्ट मार्शल बाबतचे सर्व अधिकार राष्ट्रपतीला आहे.
ब. कोर्ट मार्शल बाबतचे काही अधिकार राज्यपालाला आहे.
क. मृत्यू दंडाची शिक्षा राष्ट्रपती क्षमा करू शकतात.
ड. मृत्यू दंडाची शिक्षा राज्यपाल सुद्धा क्षमा करू शकतात.
योग्य कथने ओळखा :
अ. कोर्ट मार्शल बाबतचे सर्व अधिकार राष्ट्रपतीला आहे.
ब. कोर्ट मार्शल बाबतचे काही अधिकार राज्यपालाला आहे.
क. मृत्यू दंडाची शिक्षा राष्ट्रपती क्षमा करू शकतात.
ड. मृत्यू दंडाची शिक्षा राज्यपाल सुद्धा क्षमा करू शकतात.
Select the correct statements:
a. President has all powers of court-martial.
b. Governor has some powers of court-martial.
c. Death sentence can be pardoned by the President.
d. Death sentence can also be pardoned by the Governor.
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (फक्त अ, क) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• राष्ट्रपती (अनुच्छेद ७२) आणि राज्यपाल (अनुच्छेद १६१) यांच्या दयेच्या अधिकारांमधील तुलना:
• विधान 'अ' बरोबर आहे: लष्करी न्यायालयामार्फत (Court Martial) देण्यात आलेल्या शिक्षेबाबत दया/क्षमा करण्याचे सर्व अधिकार केवळ राष्ट्रपतींना आहेत.
• विधान 'ब' चुकीचे आहे: राज्यपालांना कोर्ट मार्शलच्या शिक्षेबाबत कोणताही अधिकार नसतो.
• विधान 'क' बरोबर आहे: मृत्युदंडाची शिक्षा पूर्णपणे क्षमा (Pardon) करण्याचा अधिकार केवळ राष्ट्रपतींना आहे.
• विधान 'ड' चुकीचे आहे: राज्यपाल मृत्युदंडाची शिक्षा स्थगित, सूट किंवा बदलू (Commute/Remit/Suspend) शकतात, परंतु ती पूर्णपणे क्षमा (Pardon) करू शकत नाहीत.
• त्यामुळे 'फक्त अ आणि क' ही विधाने बरोबर आहेत (पर्याय ३).
• महत्त्वाची टीप: कोर्ट मार्शलची शिक्षा क्षमा करणे आणि मृत्युदंडाची पूर्ण क्षमा करण्याचे अधिकार केवळ राष्ट्रपतींना आहेत, राज्यपालांना नाहीत.
The correct answer is Option C (Only a, c).
Key Points:
• Constitutional comparison between Article 72 (President) and Article 161 (Governor):
• Statement a is correct: The President is exclusively empowered to pardon, commute, remit, or suspend punishments or sentences awarded by a Court Martial (military court).
• Statement b is incorrect: The Governor has no power whatsoever in respect of sentences awarded by a Court Martial.
• Statement c is correct: The President can completely pardon (pardon / क्षमा) a death sentence.
• Statement d is incorrect: The Governor cannot grant a full pardon for a death sentence (only the President can pardon death). Note: The Governor can suspend, remit, or commute a death sentence, but cannot pardon it.
• Therefore, only statements a and c are correct.
• Key Takeaway: The President has sole power to pardon Court Martial sentences and grant full pardon for death sentences; the Governor cannot.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राज्य शासन: राज्यपाल, मुख्यमंत्री, राज्य मंत्रिमंडळ व विधिमंडळ (State Executive & Legislature)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
राज्यपाल (कलम १५३ ते १६१): नेमणूक, मर्जीचे तत्त्व, स्वेच्छाधीन अधिकार, वटहुकूम (कलम २१३) व दयेचा अधिकार
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग ६ (प्रकरण २: कलम १५३ ते १६७) मध्ये घटकराज्यांच्या कार्यकारी मंडळाची तरतूद आहे. राज्य कार्यकारी...
मुख्यमंत्री, राज्य मंत्रिमंडळ व राज्य विधिमंडळ (विधानसभा व विधानपरिषद): रचना, अधिकार व कलम ३७१(२) विशेष तरतुदी
भारतीय संविधानाच्या भाग ६ (कलम १६३ ते २१२) मध्ये घटकराज्यांची शासनप्रणाली विहित करण्यात आली आहे. केंद्राप्रमाणेच राज्यां...
महाराष्ट्र राज्य शासन व प्रशासन: विधानसभा (२८८), विधानपरिषद (७८), कलम ३७१(२), MPSC व स्थानिक स्वराज्य संस्था
महाराष्ट्र राज्य शासन व प्रशासनाचे सर्वसमावेशक विश्लेषण: विधानसभा (२८८ जागा, SC २९, ST २५), विधानपरिषद (७८ जागांची रचना...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
राज्याच्या मुख्य सचिवा संबंधी खालील विधाने विचारात घ्या : अ....
खालील विधाने विचारात घ्या : अ. संसदेने केलेला कोणताही कायदा...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2019 - Paper 2 (ASO) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :