#10📅 MPSC Rajyaseva Prelims 2014 - GS Paper 1(2014) +1 गुण

खालील (A) आणि (B) विधाने वाचून पर्यायी उत्तरातील योग्य पर्याय निवडा.
(A) भारतीय समाजव्यवस्था सात जातींमध्ये विभागल्याचा उल्लेख मेगॅस्थैनिस करतो.
(B) मेगॅस्र्थोनसचा जात व व्यवसाय यात गोंधळ उडालेला दिसतो.
पर्यायी उत्तरे :

Read statements (A) and (B) and choose appropriate option from the answer options:
(A) Megasthenes mentions seven castes into which the Indian society was divided.
(B) Megasthenes confused castes with professions.
Answer options:

पर्याय (Options):

(A) आणि (B) दोन्ही विधाने सत्य असून (B) हे (A) ची योग्य कारणमिमांसा देते.

Both (A) and (B) are true, and (B) is the correct explanation of (A).

✓ योग्य उत्तर

(A) आणि (B) दोन्ही विधाने सत्य आहेत, पंरतु (B) हे (A) ची योग्य कारणमिमांसा देत नाही.

Both (A) and (B) are true, but (B) is not the correct explanation of (A).

(A) सत्य आहे, पंरतु (B) चूक आहे.

(A) is true, but (B) is false.

(A) चूक आहे, परंतु (B) सत्य आहे.

(A) is false, but (B) is true.

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय a

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय १ (A) ((A) आणि (B) दोन्ही विधाने सत्य असून (B) हे (A) ची योग्य कारणमिमांसा देते.) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• मेगॅस्थॅनीज हा सेल्युकस निकेटरचा राजदूत म्हणून चंद्रगुप्त मौर्याच्या पाटलीपुत्र येथील दरबारात आला होता.
• विधान (A)**: आपल्या *इंडिका* या ग्रंथात त्याने भारतीय समाज ७ जातींमध्ये/वर्गांमध्ये विभागला असल्याचे नमूद केले (तत्त्वज्ञ, शेतकरी, पशुपालक, कारागीर/व्यापारी, सैनिक, निरीक्षक आणि सभासद/अधिकारी).
• विधान (B)**: परदेशी असल्याने भारतातील पारंपारिक वर्णव्यवस्था किंवा जातीव्यवस्थेचे त्याला पूर्ण ज्ञान नव्हते. त्यामुळे त्याने 'व्यवसाय' आणि 'जात' यांची सरमिसळ करून व्यवसायानुसार ७ जाती सांगितल्या.
• त्यामुळे विधान (B) हे विधान (A) ची योग्य कारणमीमांसा/स्पष्टीकरण देते.

The correct answer is Option A (Both (A) and (B) are true, and (B) is the correct explanation of (A).).

Key Points:
• Megasthenes was the Greek ambassador sent by Seleucus Nicator to Chandragupta Maurya's court at Pataliputra.
• Statement (A)**: In his book *Indika*, he recorded that Indian society was divided into seven classes/castes (Philosophers, Farmers, Herdsmen, Artisans/Traders, Soldiers, Overseers, and Councillors/Magistrates).
• Statement (B)**: As a foreigner unfamiliar with the Varna/Caste system, Megasthenes confused professional occupations with hereditary caste groups, leading him to categorize society into seven divisions based on occupation.
• Therefore, Statement (B) correctly explains why Megasthenes listed seven castes in Statement (A).

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स प्राचीन भारत: अश्मयुग, सिंधू संस्कृती, वैदिक काळ व महाजनपदे

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'प्राचीन भारत: अश्मयुग, सिंधू संस्कृती, वैदिक काळ व महाजनपदे' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 17 मि. वाचन

अश्मयुग, ताम्रपाषाण काळ व सिंधू संस्कृती: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

पुराश्मयुग, मध्याश्मयुग, नवाश्मयुग (मेहरगड), महाराष्ट्रातील ताम्रपाषाण स्थळे (इनामगाव, दायमाबाद), सिंधू संस्कृती (हडप्पा...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

वैदिक काळ, उपनिषदे, १६ महाजनपदे, बौद्ध व जैन धर्म: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

ऋग्वेद (गायत्री मंत्र, पुरुष सूक्त), सामवेद, यजुर्वेद, अथर्ववेद, उपनिषदे (सत्यमेव जयते), १६ महाजनपदे (अश्मक पैठण), गौतम...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

मौर्य साम्राज्य, सातवाहन घराणे, गुप्त सुवर्णकाळ व हर्षवर्धन: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

चंद्रगुप्त मौर्य व चाणक्य (अर्थशास्त्र, मेगॅस्थनीज इंडिका), सम्राट अशोक (कलिंग युद्ध, शिलालेख जेम्स प्रिन्सेप), सातवाहन...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #9

आरंभकालीन राष्ट्रवाद्यांनी 20 व्या शतकातील स्वातंत्र्यचळवळीस...

पुढील प्रश्न #11

जोड्या लावा. (उत्तराचा योग्य पर्याय निवडा.) यादी क्र. I (a)...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Rajyaseva Prelims 2014 - GS Paper 1 इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड