#16📅 MPSC Group B Mains 2019 - Paper 2 (ASO)(2019) +1 गुण

भारतीय संघराज्याबाबत तज्ञांनी केलेल्या वर्णनाबाबत जोड्या लावा :
अ. के.सी. व्हीअर I. सौदेबाज संघराज्य
ब. ग्रॅनव्हील ऑस्टीन II. सहकारी संघराज्य
क. मॉरीस जोन्स III. निम-संघराज्य
ड. आयव्हर जेनिंग्ज् IV. प्रबळ केन्द्रीय प्रवृत्तीचे संघराज्य

Match the pairs regarding comments of experts about the Indian Federation:
a. K.C. Wheare I. Bargaining federation
b. Granville Austin II. Co-operative federation
c. Morris-Jones III. Quasi-federal
d. Ivor Jennings IV. Federation with a strong centralising tendency

पर्याय (Options):

अ-I, ब-II, क-III, ड-IV

a-I, b-II, c-III, d-IV

अ-III, ब-II, क-I, ड-IV

a-III, b-II, c-I, d-IV

✓ योग्य उत्तर

अ-IV, ब-III, क-II, ड-I

a-IV, b-III, c-II, d-I

अ-III, ब-II, क-IV, ड-I

a-III, b-II, c-IV, d-I

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (अ-III, ब-II, क-I, ड-IV) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• भारतीय राज्यघटनेच्या संघराज्यीय स्वरूपावर विविध विचारवंतांनी केलेली प्रसिद्ध विधाने:
• के.सी. व्हीअर: भारतीय राज्यघटनेला 'निम-संघराज्य' (Quasi-federal) असे म्हटले आहे.
• ग्रॅनव्हील ऑस्टीन: भारतीय संघराज्याचे वर्णन 'सहकारी संघराज्य' (Co-operative federalism) असे केले.
• मॉरीस जोन्स: त्यांनी भारतीय रचनेला 'सौदेबाज संघराज्य' (Bargaining federalism) म्हटले.
• सर आयव्हर जेनिंग्ज्: त्यांनी 'प्रबळ केंद्रीय प्रवृत्ती असलेले संघराज्य' (Federation with a strong centralising tendency) असे वर्णन केले.
• म्हणून अचूक जोडी पर्याय: अ-III, ब-II, क-I, ड-IV (पर्याय २) हा आहे.
• महत्त्वाची टीप: के.सी. व्हीअर: निम-संघराज्य | ग्रॅनव्हील ऑस्टीन: सहकारी संघराज्य | मॉरीस जोन्स: सौदेबाज संघराज्य | आयव्हर जेनिंग्ज: प्रबळ केंद्रीय प्रवृत्तीचे संघराज्य.

The correct answer is Option B (a-III, b-II, c-I, d-IV).

Key Points:
• Leading political and constitutional scholars have characterized the nature of Indian federalism:
• K.C. Wheare described the Indian Constitution as 'Quasi-federal' (निम-संघराज्य) because of its unitary bias.
• Granville Austin characterized Indian federalism as 'Co-operative federalism' (सहकारी संघराज्य).
• Morris-Jones termed it a 'Bargaining federalism' (सौदेबाज संघराज्य).
• Sir Ivor Jennings described it as a 'Federation with a strong centralising tendency' (प्रबळ केन्द्रीय प्रवृत्तीचे संघराज्य).
• Thus, the correct matching is: a-III, b-II, c-I, d-IV.
• Key Takeaway: K.C. Wheare: Quasi-federal | G. Austin: Co-operative federalism | Morris-Jones: Bargaining federation | I. Jennings: Strong centralising tendency.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स राज्यघटनेची निर्मिती, स्रोत, सरनामा व परिशिष्टे (Constitutional Framework & Features)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'राज्यघटनेची निर्मिती, स्रोत, सरनामा व परिशिष्टे (Constitutional Framework & Features)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

संविधान सभेची निर्मिती, कामकाज, मसुदा समिती व राज्यघटना स्वीकृती

भारतीय संविधान हे भारताच्या सार्वभौमत्वाचे आणि लोकशाहीचे सर्वोच्च प्रतीक आहे. स्वतंत्र भारतासाठी स्वतःची एक स्वतंत्र घटन...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेचे आंतरराष्ट्रीय स्रोत व भारत सरकार कायदा १९३५

भारतीय राज्यघटना ही केवळ उसनवारी नसून जगातील सर्वोत्कृष्ट लोकशाही मूल्यांचे भारतीय परिस्थितीनुसार केलेले सुंदर 'तुलनात्म...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble): तत्त्वे, उद्दिष्टे, ४२ वी घटनादुरुस्ती व सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक खटले

भारतीय संविधानाचा सरनामा (Preamble / प्रास्ताविका / उद्देशिका) म्हणजे राज्यघटनेचे ओळखपत्र (Identity Card of the Constitu...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

भारतीय राज्यघटनेतील सर्व १२ परिशिष्टे (Schedules १ ते १२): संपूर्ण विश्लेषण व महत्त्वाच्या घटनादुरुस्त्या

२६ जानेवारी १९५० रोजी मूळ राज्यघटनेत ८ परिशिष्टे (Schedules) होती. त्यानंतर विविध घटनादुरुस्त्यांद्वारे आणखी ४ परिशिष्टे...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #15

राज्यघटनेच्या 'प्रस्तावने' बाबत खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर...

पुढील प्रश्न #17

जीवित आणि व्यक्तिगत स्वातंत्र्याचे संरक्षण (अनुच्छेद-21) या...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2019 - Paper 2 (ASO) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड