#38📅 MPSC Group B Mains 2022 - Paper 2 (PSI)(2022) +1 गुण

खालीलपैकी कोणत्या प्रकरणात सर्वोच्च न्यायालयाने प्रस्तावना हा संविधानाचा अविभाज्य भाग आहे असा निर्णय दिला ?
अ. आय.आर. कोएल्हो प्रकरण
ब. एस.आर. बोम्माई विरुद्ध भारतीय संघ
क. गोलकनाथ प्रकरण
ड. इंदिरा गांधी विरुद्ध राजनारायण प्रकरण

In which case did the Supreme Court give the decision that preamble is the integral part of Constitution ?
a. I.R. Coelho case
b. S.R. Bommai versus Union of India
c. Golaknath case
d. Indira Gandhi versus Rajnarayan case

पर्याय (Options):

अ आणि क फक्त

a and c only

ब फक्त

b only

✓ योग्य उत्तर

ड आणि ब फक्त

d and b only

अ फक्त

a only

✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय b

📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय २ (B) (ब फक्त) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• उद्देशिका (प्रस्तावना) आणि सर्वोच्च न्यायालयाचे महत्त्वाचे निकाल:
• बेरुबारी युनियन खटला (१९६०): उद्देशिका हा संविधानाचा भाग नाही असा निर्णय दिला होता.
• केशवानंद भारती खटला (१९७३): सर्वोच्च न्यायालयाने पूर्वीचा निर्णय बदलून उद्देशिका हा संविधानाचा अविभाज्य भाग आहे असा ऐतिहासिक निर्णय दिला.
• एस. आर. बोम्माई विरुद्ध भारतीय संघ (१९९४): ९ न्यायमूर्तींच्या पीठाने पुनरुच्चार केला की उद्देशिका हा संविधानाचा अविभाज्य भाग (Integral Part) आहे.
• दिलेल्या पर्यायांपैकी ब फक्त (S.R. Bommai case) योग्य उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: एस. आर. बोम्माई खटल्यात (१९९४) सर्वोच्च न्यायालयाने प्रस्तावना संविधानाचा अविभाज्य भाग असल्याचा पुनर्निर्णय दिला.

The correct answer is Option B (b only).

Key Points:
• Preamble and Judicial Interpretations:
• Berubari Union Case (1960): SC held that Preamble is NOT a part of the Constitution.
• Kesavananda Bharati Case (1973): SC overturned Berubari verdict and held that Preamble IS an integral part of the Constitution.
• S.R. Bommai v. Union of India (1994): A 9-judge bench re-affirmed that the Preamble is an integral part of the Constitution and secularism stated therein is part of basic structure.
• LIC of India Case (1995): Reconfirmed Preamble as an integral part.
• Among the given options, b only (S.R. Bommai case) is the correct choice.
• Key Takeaway: S.R. Bommai case (1994) re-affirmed that Preamble is an integral part of the Indian Constitution.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)

सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court - कलम १२४ ते १४७): रचना, कॉलेजियम पद्धत, अधिकारक्षेत्रे व न्यायालयीन पुनर्विलोकन

भारताने अमेरिकेप्रमाणे दुहेरी न्यायालयीन व्यवस्था (Dual Judiciary) न स्वीकारता 'एकात्मिक व स्वतंत्र न्यायव्यवस्था' (Inte...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

उच्च न्यायालये (कलम २१४ ते २३१) व दुय्यम न्यायालये: मुंबई उच्च न्यायालय, रिट अधिकार (कलम २२६), लोकअदालत व NGT

भारतात उच्च न्यायालयांची स्थापना १८६१ च्या 'इंडियन हायकोर्ट्स ॲक्ट' अन्वये १८६२ मध्ये सर्वप्रथम कलकत्ता, बॉम्बे (मुंबई)...

वाचा➔

मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक घटनात्मक खटले (Landmark SC Judgments): केशवानंद भारती, मिनर्व्हा मिल्स, पुट्टास्वामी व २०२६ पर्यंतचे निकाल

भारतीय राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्व अत्यंत महत्त्वाचे खटले (Landmark Constitutional Cases): शंकरी प्रसाद ते केशवानंद भा...

वाचा➔

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📲 ॲपमध्ये उघडा / डाऊनलोड टेस्ट सिरीज➔

←

मागील प्रश्न #37

संविधान सभेत खालील मान्यवर सदस्य सहभागी झाले होते अ. डॉ. राज...

पुढील प्रश्न #39

खालील विधाने विचारात घ्या विधान I : राष्ट्रीय मानवाधिकार आयो...

→

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Mains 2022 - Paper 2 (PSI) इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔ 4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔ 6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔

📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)

सर्व पहा ➔

उत्तर पहा ➔ 2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔ 3

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड