📅MPSC Group B (ASO) Prelims 2016 PaperGoogle वर फॉलो करा

_______ जमिनीसाठीच्या हव्यासामुळे भारतात बहुतेक भागात जंगलतोड झाली व आदिवासींना त्यांच्या उपजीविकेच्या पारंपरिक साधनांना मुकावे लागले.

In many parts of India the hunger for land of the _______ led to the destruction of forests, depriving the tribals of their traditional means of livelihood.
पर्याय (Options):
a
सावकारांच्या
Money lenders
b
मध्यस्थ आणि कनिष्ठ अधिकाऱ्यांच्या
Middlemen and petty officials
c
पठारावरुन स्थलांतरित झालेल्या शेतकऱ्यांच्या
Immigrant peasants from the plains
✓ योग्य उत्तर
d
युरोपीय जमीन मालकांच्या
European landlords
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (पठारावरुन स्थलांतरित झालेल्या शेतकऱ्यांच्या) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• आदिवासी क्षेत्रातील अतिक्रमण: ब्रिटिशांच्या काळात वन कायदे लागू झाल्यामुळे आणि शेतीचा विस्तार करण्यासाठी मैदानी/पठारी भागातील बिगर-आदिवासी शेतकरी (इमिग्रंट शेतकरी) आदिवासी भागात स्थलांतरित झाले.
• जमिनीचा हव्यास: पठारावरून/मैदानी भागातून स्थलांतरित झालेल्या या शेतकऱ्यांच्या जमिनीच्या हव्यासामुळे मोठ्या प्रमाणावर जंगलतोड झाली आणि आदिवासींच्या पारंपरिक उपजीविकेची साधने हिरावली गेली.
• उठावांचे कारण: यामुळे आदिवासींमध्ये तीव्र असंतोष निर्माण होऊन संथाळांचा उठाव व मुंडा उठाव यांसारखे मोठे उठाव झाले.
• योग्य पर्याय: पर्याय ३ हे बरोबर उत्तर आहे.
• उजळणी टीप:
• पठारावरून स्थलांतरित झालेल्या शेतकऱ्यांच्या जमिनीच्या हव्यासामुळे जंगलतोड होऊन आदिवासींच्या जमिनी हिरावल्या गेल्या.

The correct answer is Option C (Immigrant peasants from the plains).

Key Points:
• Tribal Displacement & Influx: Colonial forest laws and expansion of agriculture brought non-tribal immigrant peasants from the plains into tribal areas (e.g., Santhal Parganas, Chota Nagpur plateau).
• Encroachment: The hunger for land among these immigrant non-tribal peasants (often called *Dikus* by tribals) caused large-scale forest clearance and pushed tribals off their ancestral customary lands.
• Revolts: This economic dispossession triggered major revolts such as the Santhal Rebellion (1855) and Munda Uprising.
• Correct Answer: Option 3 (Immigrant peasants from the plains).
• Revision Note:
• Encroachment by immigrant peasants from the plains into forests triggered land loss and tribal revolts.

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'ब्रिटिश सत्ता विस्तार, महसूल पद्धती व १८५७ चा राष्ट्रीय उठाव' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

ब्रिटिश सत्ता विस्तार, महसूल पद्धती व प्रशासकीय कायदे: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

प्लासी १७५७ व बक्सर १७६४ लढाई, कायमधारा (कॉर्नवॉलिस १७९३), रयतवारी (मन्रो १८२०), महालवारी पद्धत, तैनाती फौज (वेलस्ली १७९...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 18 मि. वाचन

१८५७ चा राष्ट्रीय उठाव आणि महाराष्ट्रातील घडामोडी: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

उठावाची राजकीय, सामाजिक व लष्करी कारणे (एनफिल्ड काडतुसे), मंगल पांडे (बराकपूर), बहादुर शाह, झाशीची राणी लक्ष्मीबाई, तात्...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 19 मि. वाचन

ब्रिटिशकालीन शिक्षण आयोग, वृत्तपत्र कायदे व प्रशासकीय सुधारणा: संपूर्ण अभ्यास नोट्स

मेकॉले मिनिट्स १८३५ (झिरपता सिद्धांत), वूड्स डिस्पॅच १८५४ (शिक्षणाचा मॅग्ना कार्टा), हंटर कमिशन १८८२ (फुले-रमाबाई साक्ष)...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B (ASO) Prelims 2016 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔