नारायण मेघाजी लोखंडे यांनी 'बॉम्बे मिल हँण्ड असोसिएशन' ही कामगार संघटना स्थापन करीत असताना त्यांना खालीलपैकी कोणत्या व्यक्तींचे सहकार्य मिळाले होते?
अ. केशवराव बागडे, केशवराव बोले
ब. रघु भिकाजी, गेणू बाबाजी
क. नारायण सुर्काजी, विठ्ठलराव कोरगांवकर
ड. कृष्णाजी अर्जुन केळूसकर, रामचंद्र शिंदे, नारायण पवार
नारायण मेघाजी लोखंडे यांनी 'बॉम्बे मिल हँण्ड असोसिएशन' ही कामगार संघटना स्थापन करीत असताना त्यांना खालीलपैकी कोणत्या व्यक्तींचे सहकार्य मिळाले होते? अ. केशवराव बागडे, केशवराव बोले ब. रघु भिकाजी, गेणू बाबाजी क. नारायण सुर्काजी, विठ्ठलराव कोरगांवकर ड. कृष्णाजी अर्जुन केळूसकर, रामचंद्र शिंदे, नारायण पवार
During the establishment of Labour Organisation 'Bombay Mill Hand Association' which of the following personalities supported Narayan Meghaji Lokhande? a. Keshavrao Bagde, Keshavrao Bole b. Raghu Bhikaji, Genu Babaji c. Narayan Surkaji, Vitthalrao Korgaonkar d. Krishnaji Arjun Keluskar, Ramchandra Shinde, Narayan Pawar
A and B only
B and D only
A, B and C only
B, C and D only
योग्य उत्तर पर्याय D (ब, क आणि ड फक्त) आहे.
सविस्तर स्पष्टीकरण (नारायण मेघाजी लोखंडे व बॉम्बे मिलहँड्स असोसिएशन):
१. पार्श्वभूमी: महात्मा जोतीराव फुले यांचे निष्ठावान सहकारी नारायण मेघाजी लोखंडे (१८४८–१८९७) यांना 'भारतातील कामगार चळवळीचे जनक' मानले जाते. त्यांनी १८८४ मध्ये मुंबईत कापड गिरणी कामगारांच्या हक्कांसाठी 'बॉम्बे मिलहँड्स असोसिएशन' (Bombay Mill-Hands Association) या भारतातील पहिल्या कामगार संघटनेची स्थापना केली.
२. संस्थापक सहकारी:
- ब. रघु भिकाजी आणि गेणू बाबाजी (कामगार कार्यकर्ते).
- क. नारायण सुर्काजी आणि विठ्ठलराव कोरगांवकर (गिरणी प्रतिनिधी व सत्यशोधक कार्यकर्ते).
- ड. कृष्णाजी अर्जुन केळूसकर (प्रसिद्ध चरित्रकार व विचारवंत), रामचंद्र शिंदे आणि नारायण पवार.
३. विधान (अ) मधील व्यक्ती: केशवराव बागडे आणि डॉ. केशवराव बोले हे विसाव्या शतकाच्या पूर्वार्धातील (१९१० ते १९३० च्या दशकातील) सत्यशोधक व ब्राह्मणेतर चळवळीशी संबंधित नेते आहेत; ते १८८४ च्या या संघटनेच्या स्थापनेतील सुरुवातीचे सहकारी नव्हते.
म्हणून लोखंडे यांना ब, क आणि ड या गटांमधील व्यक्तींचे प्रत्यक्ष सहकार्य लाभले होते.
The correct answer is Option D (b, c and d only).
Detailed Step-by-Step Historical Analysis:
1. Foundation of India's First Labor Union: Narayan Meghaji Lokhande (1848–1897), revered as the 'Father of the Indian Labor Movement' and editor of the Satyashodhak journal 'Deenbandhu', established the Bombay Mill-Hands Association in 1884 to mobilize textile workers.
2. Grassroots Associates & Organizers:
- Group (b): Raghu Bhikaji and Genu Babaji (mill-floor working-class organizers).
- Group (c): Narayan Surkaji and Vitthalrao Korgaonkar (Satyashodhak social reformers and union liaisons).
- Group (d): Krishnaji Arjun Keluskar (scholar who later presented the biography of Gautama Buddha to young B.R. Ambedkar), Ramchandra Shinde, and Narayan Pawar.
3. Chronological Exclusion of Group (a): Keshavrao Bagde and Rao Bahadur Dr. K.A. Bole belonged to later decades of the non-Brahmin movement and legislative struggles in the 1920s.
Hence, Option D is correct.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'महाराष्ट्रातील सशस्त्र क्रांतिकारक, शेतकरी व आदिवासी लढा' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
महाराष्ट्रातील सशस्त्र क्रांतिकारी चळवळ: फडके, चाफेकर ते सावरकर: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
आद्य क्रांतिकारक वासुदेव बळवंत फडके (रामोशी सैन्य, जाहीरनामा, एडेन बलिदान १८८३), चाफेकर बंधू (प्लेग कमिशनर रँड वध २२ जून...
शेतकरी, आदिवासी व रामोशी उठाव: उमाजी नाईक ते वारली चळवळ: संपूर्ण अभ्यास नोट्स
राजे उमाजी नाईक (रामोशी उठाव १८२४-३२, जाहीरनामा, पुणे फाशी), खान्देश भिल्ल उठाव (कजारसिंग, भीमा नाईक अंबापाणी १८५७), राघ...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
महाधिवक्त्या बद्दल खालीलपैकी कोणते विधान असत्य आहे?
उज्ज्वल डिस्कॉम अश्युरन्स योजना कोणी सुरू केली?
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Prelims 2023 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण पेपर ➔_______ विधेयकास संसदेच्या प्रत्येक सभागृहाने विशेष बहुमताने संमत करणे बंधनकारक असते.
74 व्या घटनादुरुस्ती संदर्भात खालीलपैकी कोणती विधाने बिनचूक आहेत?
अ. या घटनादुरुस्तीनुसार नगरपालिकांच्या निवडणूकी संबंधीच्या बाबींमध्ये न्यायालयांनी हस्तक्षेप करण्यास कायद्याने बंदी आहे.
ब. पश्चिम बंगालच्या दार्जिलिंग, गोरखा पहाडी परिषदेची कार्ये व अधिकार यांना या कायद्यामुळे बाधा पोहोचणार नाही.
क. मणिपुर पहाडी क्षेत्रातील जिल्हा परिषदांची कार्ये व अधिकार यांना या कायद्यामुळे बाधा पोहोचणार नाही.
'कॅबिनेट' ह्या संज्ञेचा राज्यघटनेच्या कोणत्या कलमामध्ये उल्लेख केलेला आढळतो?
भारतीय राज्यघटनेनुसार, पुढीलपैकी कोणते मूलभूत कर्तव्य नाही?
मूलभूत अधिकारातील खाजगीपणाचा अधिकार कोणत्या कलमामध्ये समाविष्ट करण्यात आला आहे?
आर्थिक न्यायाचे तत्व हे भारतीय राज्यघटनेच्या खालीलपैकी कोणत्या दोन्ही भागात समाविष्ट केलेले आहे?
📚 इतिहास (History) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔फाईव्ह आईज, या युतीमध्ये खालीलपैकी कोणत्या देशांचा समावेश होतो ?
(a) अमेरिका
(b) ब्रिटन
(c) न्युझीलंड
(d) ऑस्ट्रेलिया
(e) फ्रान्स
(f) जर्मनी
एम.एस. स्वामीनाथन यांच्याविषयी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ते तमिळनाडु येथील रहिवासी होते.
(b) त्यांचे उच्च शिक्षण ऑक्सफर्ड विद्यापीठात झाले होते.
(c) ते कृषी विभागाचे शास्त्रज्ञ होते.
(d) ते काहीकाळ राज्यसभेचे सदस्य होते.
(e) त्यांना रॅमन मॅगसेसे पुरस्कार मिळाला होता.
महिला आरक्षण विधेयक 2023, संदर्भात खाली दिलेली विधाने विचारात घ्या.
(a) नारीशक्ती वंदन अधिनियम हे घटनात्मक विधेयक 2023 (एकशे अठ्ठावीसावे घटनादुरुस्ती विधेयक) म्हणून संसदेत सादर करण्यात आले.
(b) पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 10 सप्टेंबर 2023 रोजी हे महिला आरक्षण विधेयक लोकसभेत सादर केले.
(c) या कायद्याद्वारे लोकसभा आणि राज्य विधानसभेच्या 30% जागा महिलांना देण्यात येणार आहेत.
(d) नव्या संसद भवनातील हे पहिलेच विधेयक आहे.
वरीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजनेसंदर्भात पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.
(a) ही योजना जून, 2017 मध्ये देवेंद्र फडणवीस मुख्यमंत्री असताना सुरू केली होती.
(b) या योजनेचा मुख्य हेतु हा शेतकऱ्यांना कृषी फीडरच्या माध्यमातून वीज पुरवठा उपलब्ध करून देणे, हा आहे.
(c) या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांना प्रति एकर ₹ 50,000 भाडे देण्याचा निर्णय सरकारने घेतला.
(d) 33 केव्ही उपकेंद्रापासून 10 कि.मी. पर्यंतच्या सरकारी जमिनीवर सोलार पॅनल उभारले जातात.
खालीलपैकी योग्य जोड्या जुळवा :
(a) डॉ. नितीन करमाळकर समिती - (i) महाराष्ट्रामध्ये राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 च्या अंमलबजावणीसाठी
(b) नितीन करीर समिती - (ii) महाराष्ट्र भुषण पुरस्कार वितरणावेळी झालेल्या दुर्घटनेच्या चौकशी संबंधी
(c) सुनिल पवार समिती - (iii) कांद्याचे दर का कोसळतात, याचा अभ्यास करण्यासाठी
(d) डॉ. के. कस्तुरीरंगन समिती - (iv) राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण 2020 नुसार पुर्वप्राथमिक ते पदवीपर्यंतचा अभ्यासक्रम तयार करण्यासाठी
अलीकडेच ओडिशाच्या मुख्यमंत्र्यांनी, मुख्यमंत्री संपुर्ण पुष्टी योजना सुरू केली आहे. या योजनेचे/ची प्राथमिक उद्दिष्ट/ष्टे कोणती ?