📅MPSC Group B Prelims 2018 PaperGoogle वर फॉलो करा

खालील विधाने विचारात घ्या (उच्च न्यायालयाच्या संदर्भात)
(a) उच्च न्यायालयात प्रलंबित कामे असतील तर दोन वर्षापेक्षा जास्त नसलेल्या तात्पुरत्या काळासाठी राष्ट्रपतीस उच्च न्यायालयात अतिरिक्त न्यायाधीश नेमण्याचा अधिकार आहे.
(b) जेंव्हा मुख्य न्यायाधीशा व्यतिरिक्त उच्च न्यायालयाच्या कायमस्वरूपी न्यायाधिशाच्या तात्पुरत्या अनुपस्थितीमुळे अथवा तो आपल्या पदाची कामे करू शकत नाही तेंव्हा राष्ट्रपती उच्च न्यायालयात प्रभारी न्यायाधीश नियुक्त करू शकतो.
(c) अतिरिक्त न्यायाधीश असो अथवा प्रभारी न्यायाधीश असो वयाची 65 वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर ते पदावर राहू शकत नाही.
वरील विधानांपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/त ?

Consider the following statements: (with reference to High Court)
(a) The President has the power to appoint an additional judge for a temporary period of not exceeding two years for the clearance of the arrears of the work in a High Court.
(b) The President can appoint an acting judge when a permanent judge of the High Court (other than a Chief Justice) is temporarily absent or unable to perform his duties.
(c) Neither an additional nor acting judge can hold office beyond the age of 65 years.
Which of the statements given above is/are correct?

पर्याय (Options):
a
(a) फक्त
(a) only
b
(c) फक्त
(c) only
c
(a) आणि (b)
(a) and (b)
✓ योग्य उत्तर
d
(a), (b) आणि (c)
(a), (b) and (c)
✓ अधिकृत उत्तर: पर्याय c
📝सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):

योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) ((a) आणि (b)) आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• कलम 224(1) - अतिरिक्त न्यायाधीश: उच्च न्यायालयात काम प्रलंबित असल्यास राष्ट्रपती 2 वर्षांपेक्षा जास्त नसलेल्या कालावधीसाठी अतिरिक्त न्यायाधीशांची नेमणूक करू शकतात (विधान a बरोबर आहे).
• कलम 224(2) - प्रभारी न्यायाधीश: कायमस्वरूपी न्यायाधीश (मुख्य न्यायाधीशांशिवाय) गैरहजर असल्यास राष्ट्रपती प्रभारी न्यायाधीशांची नियुक्ती करू शकतात (विधान b बरोबर आहे).
• वयोमर्यादा: कलम 224(3) नुसार उच्च न्यायालयातील अतिरिक्त किंवा प्रभारी न्यायाधीश वयाची 62 वर्षे (65 वर्षे नाही) पूर्ण झाल्यानंतर पदावर राहू शकत नाहीत (विधान c चुकीचे आहे; 65 वर्षे ही अट सर्वोच्च न्यायालयासाठी आहे).
• उजळणी टीप:
• उच्च न्यायालयातील अतिरिक्त/प्रभारी न्यायाधीश कलम 224 नुसार वयाची 62 वर्षे होईपर्यंतच पदावर राहू शकतात.

The correct answer is Option C ((a) and (b)).

Key Points:
• Article 224 - Additional Judge: Under Article 224(1), the President can appoint duly qualified persons as additional judges of a High Court for a temporary period not exceeding 2 years due to arrears of work (Statement a is correct).
• Article 224 - Acting Judge: Under Article 224(2), the President can appoint a qualified person as an acting judge when a permanent judge (other than CJ) is temporarily absent or unable to perform duties (Statement b is correct).
• Age Limit Trap: According to Article 224(3), no person appointed as an additional or acting judge can hold office after attaining the age of 62 years (for High Court), NOT 65 years (Statement c is incorrect; 65 years is for Supreme Court judges).
• Revision Note:
• High Court additional/acting judges are appointed under Article 224 up to age 62 (not 65).

१००% मोफत डाऊनलोडGoogle Play Store

या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!

घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.

📖 या घटकावरील सविस्तर अभ्यास नोट्स
सर्व विषय नोट्स➔

या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:

मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court - कलम १२४ ते १४७): रचना, कॉलेजियम पद्धत, अधिकारक्षेत्रे व न्यायालयीन पुनर्विलोकन

भारताने अमेरिकेप्रमाणे दुहेरी न्यायालयीन व्यवस्था (Dual Judiciary) न स्वीकारता 'एकात्मिक व स्वतंत्र न्यायव्यवस्था' (Inte...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 35 मि. वाचन

उच्च न्यायालये (कलम २१४ ते २३१) व दुय्यम न्यायालये: मुंबई उच्च न्यायालय, रिट अधिकार (कलम २२६), लोकअदालत व NGT

भारतात उच्च न्यायालयांची स्थापना १८६१ च्या 'इंडियन हायकोर्ट्स ॲक्ट' अन्वये १८६२ मध्ये सर्वप्रथम कलकत्ता, बॉम्बे (मुंबई)...

वाचा➔
मोफत नोट्स ⏱️ 25 मि. वाचन

सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक घटनात्मक खटले (Landmark SC Judgments): केशवानंद भारती, मिनर्व्हा मिल्स, पुट्टास्वामी व २०२६ पर्यंतचे निकाल

भारतीय राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्व अत्यंत महत्त्वाचे खटले (Landmark Constitutional Cases): शंकरी प्रसाद ते केशवानंद भा...

वाचा➔
💎

🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज

सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा

सर्व पहा➔

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा

📑 MPSC Group B Prelims 2018 Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔
1

2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?

उत्तर पहा ➔
2

खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?

उत्तर पहा ➔
3

योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011

योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड

उत्तर पहा ➔
4

उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
5

योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔
6

पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :

उत्तर पहा ➔