खालील विधाने विचारात घ्या :
अ. मूळच्या भारतीय राज्यघटनेत मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश नव्हता.
ब. 1978 सालच्या 44 व्या घटनादुरूस्ती अन्वये 10 मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश करण्यांत आला.
क. 2002च्या 86व्या घटनादुरूस्तीनुसार 11व्या कर्तव्याचा समावेश करण्यांत आला.
ड. आवाहन केल्यास लष्करी सेवा करणे हे प्रत्येक भारतीयाचे कर्तव्य असल्याचे राज्यघटनेत नमूद केले आहे.
वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत ?
खालील विधाने विचारात घ्या :
अ. मूळच्या भारतीय राज्यघटनेत मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश नव्हता.
ब. 1978 सालच्या 44 व्या घटनादुरूस्ती अन्वये 10 मूलभूत कर्तव्यांचा समावेश करण्यांत आला.
क. 2002च्या 86व्या घटनादुरूस्तीनुसार 11व्या कर्तव्याचा समावेश करण्यांत आला.
ड. आवाहन केल्यास लष्करी सेवा करणे हे प्रत्येक भारतीयाचे कर्तव्य असल्याचे राज्यघटनेत नमूद केले आहे.
वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत ?
Consider the following statements:
a. Fundamental duties were not included in the original Constitution of India.
b. 10 Fundamental Duties were incorporated through the 44th Constitutional Amendment Act of 1978.
c. The 11th Fundamental Duty was incorporated through the 86th Constitutional Amendment Act of 2002.
d. The Constitution mentions that it shall be the duty of every Indian to perform military service when called upon.
Which of the above statements are correct?
योग्य उत्तर पर्याय ३ (C) (फक्त अ आणि क) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• विधान अ: मूळ राज्यघटनेमध्ये मूलभूत कर्तव्यांची तरतूद नव्हती (हे विधान बरोबर आहे).
• विधान ब: १० मूलभूत कर्तव्ये १९७६ च्या ४२व्या घटनादुरुस्तीने समाविष्ट करण्यात आली, ४४व्या घटनादुरुस्तीने नाही (हे विधान चुकीचे आहे).
• विधान क: ८६व्या घटनादुरुस्ती कायदा, २००२ अन्वये ११व्या कर्तव्याचा (पालकांनी पाल्यास शिक्षणाची संधी देणे) समावेश करण्यात आला (हे विधान बरोबर आहे).
• विधान ड: कलम ५१A(d) मध्ये 'देशाचे रक्षण करणे व आवाहन केले जाईल तेव्हा राष्ट्रसेवा बजावणे' (national service) असा उल्लेख आहे, केवळ लष्करी सेवा नाही (हे विधान चुकीचे आहे).
• त्यामुळे फक्त अ आणि क ही विधाने बरोबर आहेत.
• महत्त्वाची टीप: मूलभूत कर्तव्ये ४२व्या घटनादुरुस्तीने (१९७६) राज्यघटनेत समाविष्ट झाली आणि ८६व्या घटनादुरुस्तीने (२००२) ११वे कर्तव्य जोडले गेले.
The correct answer is Option C (Only a and c).
Key Points:
• Statement a: The original Constitution (1950) did not contain Fundamental Duties. (Correct)
• Statement b: 10 Fundamental Duties were added by the 42nd Amendment Act of 1976 on the recommendation of the Swaran Singh Committee, not the 44th Amendment. (Incorrect)
• Statement c: The 86th Amendment Act of 2002 added the 11th duty under Article 51A(k) (education for children aged 6-14). (Correct)
• Statement d: Article 51A(d) specifies 'to defend the country and render national service when called upon' (राष्ट्रसेवा / national service, not strictly compulsory military service / लष्करी सेवा). (Incorrect)
• Therefore, only statements a and c are correct.
• Key Takeaway: Fundamental Duties were added by the 42nd Amendment (1976); the 11th duty was added by the 86th Amendment (2002).
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'आणीबाणी विषयक तरतुदी व महत्त्वपूर्ण घटनादुरुस्त्या (Emergency & Amendments)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
आणीबाणी विषयक तरतुदी (भाग १८, कलम ३५२ ते ३६०): राष्ट्रीय आणीबाणी, राष्ट्रपती राजवट व आर्थिक आणीबाणी
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग १८ (कलम ३५२ ते ३६०) मध्ये आणीबाणीच्या असाधारण तरतुदी करण्यात आल्या आहेत. या तरतुदींचा मूळ उद्दे...
महत्त्वपूर्ण व ऐतिहासिक घटनादुरुस्त्या (१ ली ते १०६ वी): कलम ३६८ दुरुस्ती पद्धत, ४२ वी, ४४ वी, ७३ वी, ८६ वी, १०१ वी ते १०६ वी
भारतीय राज्यघटनेच्या भाग २० (कलम ३६८) मध्ये संविधानात सुधारणा करण्याचा अधिकार आणि त्याची कार्यपद्धती स्पष्ट करण्यात आली...
भारतीय राज्यघटना २०२६ चालू घडामोडी: प्रमुख घटनादुरुस्त्या, सर्वोच्च न्यायालय ऐतिहासिक निकाल, नवीन फौजदारी कायदे व पदस्थ
भारतीय राज्यघटना व कायदा चालू घडामोडी २०२६ (सप्टेंबर २०२६ पर्यंत अद्ययावत): अधिकृत घटनात्मक पदस्थ (राष्ट्रपती, CJI, CEC,...
या परीक्षेचे सर्व ५,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
खालील विधाने विचारात घ्या : अ. जम्मू आणि काश्मिर वगळता केन्द...
नागरिकत्व कायदा, 1955 अन्वये भारतीय नागरिकत्व मिळण्याचे मार्...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group C Mains 2018 - Paper 2 (सामान्य ज्ञान व बुद्धिमत्ता) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :