खालील विधाने विचारात घ्या.
(a) लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतानुसार पहिल्या अवस्थेत जन्म व मृत्यूदर जास्त असतो.
(b) लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतानुसार दुसऱ्या अवस्थेत लोकसंख्या वाढीचा वार्षिक दर 2.0% किंवा त्यापेक्षा जास्त असतो.
(c) लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतानुसार तिसऱ्या अवस्थेत जन्मदर सातत्याने कमी होतो आणि लोकसंख्या वृद्धी कमी होते.
वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहे/त?
(1) (a) आणि (b)
(2) (b) आणि (c)
(3) (a) आणि (c)
(4) वरीलपैकी सर्व
According to the Theory of Demographic Transition in the First stage, birth and death rates are high.
(b) In the second stage of demographic transition population increases at an annual rate of about 2.0 percent or more.
(c) In the third stage of demographic transition the birth rate declines significantly and thus the rate of population growth remains low.
Which of the statements given above are correct?
(1) (a) and (b)
(2) (b) and (c)
(3) (a) and (c)
(4) All of the above

Question

खालील विधाने विचारात घ्या.
(a) लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतानुसार पहिल्या अवस्थेत जन्म व मृत्यूदर जास्त असतो.
(b) लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतानुसार दुसऱ्या अवस्थेत लोकसंख्या वाढीचा वार्षिक दर 2.0% किंवा त्यापेक्षा जास्त असतो.
(c) लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतानुसार तिसऱ्या अवस्थेत जन्मदर सातत्याने कमी होतो आणि लोकसंख्या वृद्धी कमी होते.
वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहे/त?
(1) (a) आणि (b)
(2) (b) आणि (c)
(3) (a) आणि (c)
(4) वरीलपैकी सर्व

According to the Theory of Demographic Transition in the First stage, birth and death rates are high.
(b) In the second stage of demographic transition population increases at an annual rate of about 2.0 percent or more.
(c) In the third stage of demographic transition the birth rate declines significantly and thus the rate of population growth remains low.
Which of the statements given above are correct?
(1) (a) and (b)
(2) (b) and (c)
(3) (a) and (c)
(4) All of the above

Mahasarav Team · Accepted Answer

योग्य उत्तर पर्याय D: वरीलपैकी सर्व.

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरीलपैकी सर्व) आहे.

**महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):**
• लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांत (Demographic Transition Theory):
• विधान (a) बरोबर आहे; पहिल्या टप्प्यात जन्मदर आणि मृत्यूदर दोन्ही उच्च असतात, त्यामुळे लोकसंख्या वाढ स्थिर असते.
• विधान (b) बरोबर आहे; दुसऱ्या टप्प्यात वैद्यकीय सुविधांमुळे मृत्यूदर घटतो पण जन्मदर उच्च राहतो, ज्यामुळे लोकसंख्या वाढीचा वार्षिक दर २% किंवा त्याहून अधिक होतो (लोकसंख्या स्फोट).
• विधान (c) बरोबर आहे; तिसऱ्या टप्प्यात जन्मदरात घट झाल्यामुळे लोकसंख्या वृद्धीचा वेग मंदावतो.
• त्यामुळे सर्व विधाने (a), (b) आणि (c) सत्य आहेत, म्हणून पर्याय (4) योग्य आहे.
• **महत्त्वाची टीप**: लोकसंख्या संक्रमण सिद्धांतात पहिल्या टप्प्यात उच्चदर, दुसऱ्यात लोकसंख्या स्फोट आणि तिसऱ्यात वाढ मंदावणे स्पष्ट केले आहे.

Mahasarav Team · Answer

पर्याय A: (a) आणि (b)

Mahasarav Team · Answer

पर्याय B: (b) आणि (c)

Mahasarav Team · Answer

पर्याय C: (a) आणि (c)

भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI): स्थापना, इतिहास (हिल्टन यंग आयोग), राष्ट्रीयीकरण, संघटनात्मक रचना व सर्व वैधानिक कार्ये

मौद्रिक धोरण समिती (MPC), संख्यात्मक व गुणात्मक साधने, महागाई लक्ष्य चौकट आणि चलनवाढ मोजमाप (CPI वि. WPI)

बँकिंग राष्ट्रीयीकरण, नरसिंहम समित्या I व II, NPA निवारण (IBC २०१६, SARFAESI), Basel मानके आणि वित्तीय बाजार (नाणे वि. भांडवली बाजार)

MPSC Group B / Rajyaseva संपूर्ण टेस्ट सिरीज २०२६ — सर्व पेपर्स व स्पष्टीकरण!

हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा

📑 MPSC Rajyaseva Mains P4 2017 Official Question Paper इतर प्रश्न (More from this Paper)

📚 भारतीय अर्थव्यवस्था (Indian Economy) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)