एखादी व्यक्ती सर्वोच्च न्यायालयाची न्यायाधीश म्हणून नियुक्तीस पात्र असणार नाही जर ती भारतीय नागरिक असल्याशिवाय आणि
(a) एखाद्या उच्च न्यायालयाची अथवा अशा दोन किंवा अधिक न्यायालयांची सलगपणे निदान पाच वर्षे न्यायाधीश, किंवा
(b) एखाद्या उच्च न्यायालयाचा अथवा अशा दोन किंवा अधिक न्यायालयांचा निदान सलग दहा वर्षे अधिवक्ता, किंवा
(c) राष्ट्रपतींच्या मते विख्यात कायदेपंडित आहे.
वरीलपैकी कोणते विधान /विधाने बरोबर आहेत ?
एखादी व्यक्ती सर्वोच्च न्यायालयाची न्यायाधीश म्हणून नियुक्तीस पात्र असणार नाही जर ती भारतीय नागरिक असल्याशिवाय आणि
(a) एखाद्या उच्च न्यायालयाची अथवा अशा दोन किंवा अधिक न्यायालयांची सलगपणे निदान पाच वर्षे न्यायाधीश, किंवा
(b) एखाद्या उच्च न्यायालयाचा अथवा अशा दोन किंवा अधिक न्यायालयांचा निदान सलग दहा वर्षे अधिवक्ता, किंवा
(c) राष्ट्रपतींच्या मते विख्यात कायदेपंडित आहे.
वरीलपैकी कोणते विधान /विधाने बरोबर आहेत ?
A person shall not be qualified for appointment as a Judge of the Supreme Court unless he is a citizen of India and :
(a) has been for at least Five years a Judge of a High Court or of two or more such Courts in succession; or
(b) has been for at least ten years an advocate of a High Court or of two or more such courts in succession; or
(c) is, in the opinion of the President, a distinguished jurist.
Which of the statements given above is/are correct?
योग्य उत्तर पर्याय ४ (D) (वरील सर्व) आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
• सर्वोच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशांची पात्रता (कलम १२४(३)):
• कलम १२४(३) नुसार ती व्यक्ती भारताची नागरिक असावी आणि तिने खालीलपैकी कोणतीही एक अट पूर्ण केलेली असावी:
• (a) उच्च न्यायालयात सलग किमान ५ वर्षे न्यायाधीश म्हणून काम केलेले असावे; किंवा
• (b) उच्च न्यायालयात सलग किमान १० वर्षे वकिली (अधिवक्ता) केलेली असावी; किंवा
• (c) राष्ट्रपतींच्या मते ती व्यक्ती नामवंत कायदेपंडित (Distinguished Jurist) असावी.
• (विशेष नोंद: 'विख्यात कायदेपंडित' ही तरतूद फक्त सर्वोच्च न्यायालयासाठी लागू आहे, उच्च न्यायालयासाठी नाही).
• ही तीनही विधाने घटनेतील पात्रतेच्या अटी अचूकपणे दर्शवितात.
• त्यामुळे पर्याय क्रमांक (4) 'वरील सर्व' हे अचूक उत्तर आहे.
• महत्त्वाची टीप: कलम १२४(३) नुसार सर्वोच्च न्यायालयाचा न्यायाधीश होण्यासाठी: ५ वर्षे उच्च न्यायालय न्यायाधीश, किंवा १० वर्षे वकील, किंवा राष्ट्रपतींच्या मते विख्यात कायदेतज्ज्ञ असणे आवश्यक आहे.
The correct answer is Option D (All of the above).
Key Points:
• Article 124(3) Qualifications for Supreme Court Judge:
• Under Article 124(3), a person must be a citizen of India and satisfy any ONE of the following alternate qualifications:
• (a) Has been for at least 5 years a Judge of a High Court (or successive High Courts); OR
• (b) Has been for at least 10 years an advocate of a High Court (or successive High Courts); OR
• (c) Is, in the opinion of the President, a distinguished jurist.
• Note: The distinguished jurist provision exists only for appointment to the Supreme Court, not for High Courts.
• Since (a), (b), and (c) all correctly state the alternative qualifications, all are correct.
• Matches Option (4).
• Key Takeaway: SC Judge criteria (Article 124(3)): Indian citizen AND 5 years as HC judge, OR 10 years as HC advocate, OR a distinguished jurist in President's opinion.
या परीक्षेचे सर्व ५०,०००+ प्रश्न व मागील पेपर्स ॲपमध्ये मोफत सोडवा!
घटकनिहाय सराव टेस्ट्स, ऑल-महाराष्ट्र रँक आणि संपूर्ण स्पष्टीकरणासह सराव.
या प्रश्नाचा समावेश असलेल्या 'भारतीय न्यायव्यवस्था: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालये व दुय्यम न्यायालये (Indian Judiciary)' या घटकावरील संपूर्ण सिद्धांत, महत्त्वाचे नियम व ट्रिक्स वाचा:
सर्वोच्च न्यायालय (Supreme Court - कलम १२४ ते १४७): रचना, कॉलेजियम पद्धत, अधिकारक्षेत्रे व न्यायालयीन पुनर्विलोकन
भारताने अमेरिकेप्रमाणे दुहेरी न्यायालयीन व्यवस्था (Dual Judiciary) न स्वीकारता 'एकात्मिक व स्वतंत्र न्यायव्यवस्था' (Inte...
उच्च न्यायालये (कलम २१४ ते २३१) व दुय्यम न्यायालये: मुंबई उच्च न्यायालय, रिट अधिकार (कलम २२६), लोकअदालत व NGT
भारतात उच्च न्यायालयांची स्थापना १८६१ च्या 'इंडियन हायकोर्ट्स ॲक्ट' अन्वये १८६२ मध्ये सर्वप्रथम कलकत्ता, बॉम्बे (मुंबई)...
सर्वोच्च न्यायालयाचे ऐतिहासिक घटनात्मक खटले (Landmark SC Judgments): केशवानंद भारती, मिनर्व्हा मिल्स, पुट्टास्वामी व २०२६ पर्यंतचे निकाल
भारतीय राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्व अत्यंत महत्त्वाचे खटले (Landmark Constitutional Cases): शंकरी प्रसाद ते केशवानंद भा...
🎯 या परीक्षेची संपूर्ण टेस्ट सिरीज
सर्व सराव पेपर्स, मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका व सविस्तर विश्लेषणासह सोडवा
न्यायालयीन सक्रियतेच्या अनुषंगाने जोड्या लावा. खटल्याचे...
सर्वोच्च न्यायालयाच्या न्यायिक कक्षेच्या अनुषंगाने जोड्या ला...
हा प्रश्न मित्रांसोबत शेअर करा
WhatsApp किंवा Telegram वर चर्चा करा किंवा लिंक कॉपी करा
📑 MPSC Group B Mains 2018 - Paper 2 (ASO) इतर प्रश्न (More from this Paper)
संपूर्ण टेस्ट सिरीज जॉईन करा ➔2004 मध्ये हिंदिमहासागरात आलेल्या प्रलयंकारी सुनामी लाटांमुळे खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात फार मोठया प्रमाणात जीवित व वित्तहानी झाली ?
खालीलपैकी कोण राष्ट्रीय आपत्ती प्राधिकरणाचे प्रमुख आहेत ?
योग्य जोडया लावा :
यादी I
a. मुंबई - आग (मंत्रालय)
b. पुणे - बॉम्बस्फोट
c. गुजरात - महापूर
d. किल्लारी - भूकंप
यादी II
I. ऑगस्ट, 2005
II. सप्टेंबर, 1993
III. जून, 2012
IV. फेब्रुवारी, 2011
योग्य पर्याय निवडा : अ ब क ड
उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या खालील नमूद वैशिष्टयांमधून योग्य पर्याय निवडा :
अ. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी उबदार हवा असते.
ब. उष्ण कटिबंधीय आवर्ताच्या केंद्रस्थानी ढग नसतात.
क. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात दाबाचा उतार सौम्य असतो.
ड. उष्ण कटिबंधीय आवर्तात सरासरी 50 ते 100 सेमी पाऊस पडतो.
योग्य पर्याय निवडा :
योग्य जोडया लावा :
यादी I (भूकंपठिकाण)
a. लातूर, उस्मानाबाद
b. चांबोली
c. भूज
d. उत्तरकाशी
यादी II (तारीख व वर्ष)
I. 26 जानेवारी 2001
II. 20 ऑक्टोबर 1991
III. 30 सप्टेंबर 1993
IV. 29 मार्च 1999
अ ब क ड
योग्य पर्याय निवडा :
पुढीलपैकी जैवतंत्रज्ञानाच्या वापराचे/ची उदाहरण/उदाहरणे कोणती/ते ?
अ. दुधाचे दही बनणे
ब. बेकर यीस्ट घालून भात आंबवणे
क. विषाणूच्या जनुकाचे जीवाणूत रोपण करणे
ड. रोगाचा इलाज करण्यासाठी माणसात निरोगी जनुकाचे रोपण
योग्य पर्याय निवडा :
📚 भारतीय राज्यघटना (Indian Polity) इतर मागील वर्षांचे प्रश्न (Related PYQs)
सर्व पहा ➔Choose the correct question tag to fill in the blank.
I am the happiest man in my town, ________?
A hardware or software device that is able to modify data according to instructions is called a ________.
Choose the correct word from the following:
After the word, four meanings are given. Choose the correct alternative from the following:
Directory
Choose the correct meaning from the following:
'to dictate letters' mean
The underlined idiom in the following sentence means
People these days want to be rich overnight; naturally they try to earn money by hook or crook.
Which one of the following is closest to the opposite in meaning of the word, 'definite'?